Ταυτόχρονα, η άλλη πλευρά της εξίσωσης είναι η κατανάλωση. Data centers, βιομηχανικά και επιχειρηματικά πάρκα, ηλεκτροκίνηση, αντλίες θερμότητας και ηλεκτροδότηση πλοίων από τα λιμάνια δημιουργούν νέα μεγάλα φορτία, τα οποία μπορούν να ανεβάσουν την ετήσια ζήτηση ηλεκτρικής ενέργειας έως τις 59,5 TWh το 2030.

Από 9 GW σε 16 GW ΑΠΕ

Σήμερα περίπου 9 GW έργων ΑΠΕ είναι συνδεδεμένα στο δίκτυο διανομής. Μέχρι το 2030 ο αριθμός αυτός προβλέπεται να φτάσει περίπου τα 16 GW, δηλαδή να προστεθούν άλλα 7 GW πράσινης ισχύος.

Η αλλαγή είναι σημαντική και για τη δομή της ελληνικής αγοράς. Σήμερα το δίκτυο διανομής φιλοξενεί λίγο περισσότερο από το 43% της εγκατεστημένης ισχύος ΑΠΕ της χώρας. Μέχρι το τέλος της δεκαετίας το ποσοστό αναμένεται να φτάσει περίπου το 58%.

Αυτό σημαίνει ότι περισσότερο από το μισό της πράσινης παραγωγικής βάσης θα συνδέεται στο δίκτυο του ΔΕΔΔΗΕ και όχι αποκλειστικά στο σύστημα μεταφοράς.

Η εξέλιξη δημιουργεί περισσότερο χώρο για μικρότερα φωτοβολταϊκά, αυτοπαραγωγή και άλλες αποκεντρωμένες ενεργειακές επενδύσεις, σε μια περίοδο κατά την οποία οι ΑΠΕ και η αποθήκευση βρίσκονται στο επίκεντρο των νέων ενεργειακών επενδύσεων.

Επενδύσεις €4,5 δισ. έως το 2030

Για να γίνει αυτό εφικτό, χρειάζεται σημαντική αναβάθμιση του ίδιου του δικτύου.

Από το 2020 έως σήμερα έχουν πραγματοποιηθεί επενδύσεις περίπου 2,8 δισ. ευρώ, ενώ το νέο πρόγραμμα ανάπτυξης προβλέπει επιπλέον 4,5 δισ. ευρώ για την περίοδο 2026–2030.

Τα κεφάλαια δεν αφορούν μόνο την προσθήκη νέων ΑΠΕ. Το δίκτυο πρέπει να αποκτήσει μεγαλύτερη ανθεκτικότητα, ψηφιακές δυνατότητες, έξυπνους μετρητές και δυνατότητα διαχείρισης πολύ μεγαλύτερων και πιο σύνθετων φορτίων.

Το επενδυτικό κύμα εντάσσεται στη γενικότερη αναμόρφωση των ενεργειακών υποδομών της χώρας, μαζί με τις μεγάλες ηλεκτρικές διασυνδέσεις που αναπτύσσει ο ΑΔΜΗΕ.

Τα data centers αλλάζουν την κατανάλωση

Ένας από τους μεγαλύτερους νέους καταναλωτές ηλεκτρικής ενέργειας αναμένεται να είναι τα data centers.

Ο ΔΕΔΔΗΕ υπολογίζει ότι η ισχύς τους μπορεί να φτάσει περίπου τα 350 MW έως το 2034, με ετήσια κατανάλωση κοντά στις 1,3 TWh.

Παράλληλα, έχουν ήδη υποβληθεί νέα αιτήματα σύνδεσης εκατοντάδων MW.

Αυτό αποκτά ιδιαίτερη σημασία καθώς η Ελλάδα επιχειρεί να προσελκύσει περισσότερες επενδύσεις σε cloud υποδομές, τεχνητή νοημοσύνη και κέντρα δεδομένων.

Τα data centers είναι επενδύσεις μεγάλης προστιθέμενης αξίας, αλλά ταυτόχρονα χρειάζονται τεράστιες και, κυρίως, σταθερές ποσότητες ηλεκτρικής ενέργειας.

Βιομηχανικά πάρκα και λιμάνια

Σημαντικές ανάγκες δημιουργεί και η ανάπτυξη των επιχειρηματικών πάρκων.

Οι προβλέψεις κάνουν λόγο για πρόσθετη ισχύ περίπου 675 MVA σε 31 βιομηχανικές ζώνες.

Παράλληλα, η πράσινη μετάβαση της ναυτιλίας μεταφέρει νέες απαιτήσεις στα ελληνικά λιμάνια.

Το λεγόμενο shore power ή cold ironing επιτρέπει στα πλοία να συνδέονται στο ηλεκτρικό δίκτυο όσο βρίσκονται δεμένα στο λιμάνι, αντί να διατηρούν σε λειτουργία τις μηχανές τους.

Για την ηλεκτροδότηση πλοίων από την ξηρά οι ανάγκες υπολογίζονται περίπου στα 628 MVA.

Η εξέλιξη συνδέεται άμεσα με τη μεγάλη σημασία που έχει η ναυτιλία για την ελληνική οικονομία αλλά και με τους ευρωπαϊκούς στόχους περιορισμού των εκπομπών στα λιμάνια.

Από τις 49 στις 59,5 TWh

Χωρίς τα μεγάλα νέα φορτία, η αύξηση της ζήτησης ηλεκτρικής ενέργειας στην Ελλάδα θα ήταν σχετικά περιορισμένη.

Το βασικό σενάριο του ΔΕΔΔΗΕ προβλέπει άνοδο από περίπου 49 TWh το 2025 στις 51 TWh το 2030, λαμβάνοντας υπόψη την ανάπτυξη της οικονομίας, την ηλεκτροκίνηση και τη μεγαλύτερη χρήση ηλεκτρικής ενέργειας στη θέρμανση.

Όταν όμως στην εξίσωση μπουν data centers, επιχειρηματικά πάρκα και ηλεκτροδότηση λιμανιών, προστίθενται περίπου 8,5 TWh.

Έτσι, η συνολική ζήτηση μπορεί να φτάσει τις 59,5 TWh το 2030.

Η τάση εξηγεί γιατί οι επενδύσεις σε δίκτυα, ΑΠΕ και ηλεκτρικές διασυνδέσεις αποκτούν πλέον χαρακτήρα οικονομικής υποδομής και όχι απλώς περιβαλλοντικής πολιτικής.

Οι μπαταρίες μπαίνουν δυνατά στο παιχνίδι

Το δεύτερο μεγάλο επενδυτικό πεδίο είναι η αποθήκευση.

Όσο αυξάνονται οι ΑΠΕ, τόσο μεγαλύτερη γίνεται η ανάγκη αποθήκευσης της ενέργειας που παράγεται τις ώρες υψηλής ηλιοφάνειας ή ισχυρών ανέμων.

Σύμφωνα με τον σχεδιασμό που έχει παρουσιαστεί για την επόμενη περίοδο, το δίκτυο προετοιμάζεται και για σημαντική ανάπτυξη συστημάτων μπαταριών.

Η αποθήκευση μπορεί να περιορίσει τις περικοπές πράσινης παραγωγής, να εξομαλύνει τις διακυμάνσεις των τιμών και να επιτρέψει σε μεγαλύτερο αριθμό νέων έργων ΑΠΕ να συνδεθούν.

Το θέμα συνδέεται άμεσα με τη γενικότερη προσπάθεια για μείωση του ενεργειακού κόστους σε νοικοκυριά και επιχειρήσεις.

Το νέο επενδυτικό στοίχημα της ενέργειας

Η μεγάλη εικόνα δείχνει ότι η ελληνική ενεργειακή μετάβαση περνά σε δεύτερη φάση.

Το πρώτο κύμα επικεντρώθηκε κυρίως στην κατασκευή φωτοβολταϊκών και αιολικών. Το επόμενο απαιτεί δίκτυα, αποθήκευση, έξυπνους μετρητές, υποσταθμούς και νέες υποδομές που θα μπορούν να διαχειριστούν ταυτόχρονα πολύ περισσότερη παραγωγή και πολύ μεγαλύτερη κατανάλωση.

Για τις επιχειρήσεις αυτό δημιουργεί μια αλυσίδα επενδυτικών ευκαιριών: από φωτοβολταϊκά και μπαταρίες έως κατασκευαστικές εταιρείες, εξοπλισμό δικτύων, ψηφιακές υπηρεσίες και ενεργειακή διαχείριση.

Το κρίσιμο στοίχημα θα είναι η ταχύτητα. Τα 7 επιπλέον GW ΑΠΕ έχουν αξία μόνο εφόσον το δίκτυο μπορεί πράγματι να τα υποδεχθεί, ενώ οι επενδύσεις σε data centers, βιομηχανικά πάρκα και λιμάνια χρειάζονται εξασφαλισμένη ηλεκτρική ισχύ για να υλοποιηθούν.

Γι' αυτό και τα 4,5 δισ. ευρώ του ΔΕΔΔΗΕ αποτελούν πλέον έναν από τους σημαντικότερους κρίκους του επενδυτικού σχεδιασμού της ελληνικής οικονομίας έως το 2030.

Η τιμή στο ελληνικό χρηματιστήριο διαμορφώνεται σήμερα στα 95,81 ευρώ ανά μεγαβατώρα, ενώ στην πλειονότητα των χωρών της ΕΕ κυμαίνεται πάνω από 140 ευρώ και σε πολλές ξεπερνά τα 160 ευρώ.. Ενδεικτικά στη Βουλγαρία και τη Ρουμανία είναι 138,29 και 163,54 ευρώ αντίστοιχα, στην Αυστρία 161,55, στην Ουγγαρία 163,69, στη Γερμανία 147,07, στη Γαλλία 154,68 ευρώ. Στην Ισπανία είναι 141,7 ευρώ και στην Πορτογαλία 144,16 ευρώ.

Οι ΑΠΕ προβλέπεται να καλύψουν σήμερα ποσοστό της τάξης του 70% της ζήτησης, καθώς, εκτός από τα φωτοβολταϊκά, αναμένεται αυξημένη και η συμμετοχή των αιολικών. Σύμφωνα με την πρόβλεψη, αιολικά και φωτοβολταϊκά συμμετέχουν με 63,2% στο σημερινό φορτίο, τα υδροηλεκτρικά 5%, οι ΑΠΕ της Κρήτης 1,5% και οι μπαταρίες 0,6%. Κατά τι ίδιες εκτιμήσεις, η συμμετοχή των ΑΠΕ σήμερα θα κυμανθεί σε ιστορικά υψηλά επίπεδα και συγκεκριμένα προβλέπεται να είναι η δεύτερη υψηλότερη επίδοση.

Η συμφωνία με τις EDP Renewables Polska Sp. z o.o. και EDP Renewables Polska HoldCo S.A. αποτελεί ένα ακόμη βήμα προς την κατεύθυνση της υλοποίησης του νέου αναπτυξιακού στρατηγικού σχεδίου του Ομίλου ΔΕΗ για την περίοδο 2026-2030, το οποίο προβλέπει ένα δυναμικό επενδυτικό πρόγραμμα ύψους €24 δισ. με στόχο τον σχεδόν διπλασιασμό της εγκατεστημένης ισχύος του Ομίλου.

Η στρατηγική τοποθέτηση στην πολωνική αγορά ενισχύει τον ηγετικό ρόλο του Ομίλου ΔΕΗ στην ευρύτερη περιοχή και θέτει τις βάσεις για τη δημιουργία μιας ενιαίας περιφερειακής πλατφόρμας καθαρής ενέργειας από την Ελλάδα έως την Κεντρική και Νοτιοανατολική Ευρώπη. Με αυτόν τον τρόπο, επιτυγχάνεται γεωγραφική και τεχνολογική διαφοροποίηση της παραγωγής, γεγονός που μετριάζει το επιχειρησιακό ρίσκο και μεγιστοποιεί την αξία του χαρτοφυλακίου του Ομίλου.

Το νέο «πράσινο» χαρτοφυλάκιο στην Πολωνία

Το χαρτοφυλάκιο της εξαγοράς χαρακτηρίζεται από υψηλή τεχνολογική διαφοροποίηση και εξαιρετικό προφίλ εσόδων, ενώ όλα τα έργα έχουν εκτιμώμενη διάρκεια ζωής 35 ετών.

Συγκεκριμένα περιλαμβάνει:

• Αιολικά έργα σε λειτουργία (130,5 MW): Τρία λειτουργικά αιολικά πάρκα στις περιοχές Ilza (54 MW), Tomaszow (46,5 MW) και Poturzyn (30 MW), τα οποία διαθέτουν υψηλό συντελεστή απόδοσης έως και 33%.
• Φωτοβολταϊκά έργα σε λειτουργία (44,9 MW): Δύο φωτοβολταϊκά πάρκα στις περιοχές Pakoslaw (25,1 MW) και Recz (19,8 MW). Τα έργα αυτά προσφέρουν ισχυρή προστασία από τις διακυμάνσεις της αγοράς, καθώς επωφελούνται από μακροχρόνια συμβόλαια σταθερής τιμής για τα πρώτα χρόνια λειτουργίας τους.
• Έργα Cable Pooling υπό ανάπτυξη (101,9 MW): Δύο φωτοβολταϊκά έργα, το Ilza CP (50,9 MW) και το Tomaszow CP (51,0 MW), τα οποία αναμένεται να μπουν σε λειτουργία το 2029. Τα έργα αυτά θα αξιοποιήσουν τη μέθοδο του cable pooling, μοιραζόμενα την ίδια υποδομή σύνδεσης με τα υφιστάμενα αιολικά πάρκα. Η συγκεκριμένη τεχνολογία επιτρέπει τη μέγιστη αξιοποίηση της χωρητικότητας του δικτύου, μειώνει τις απορρίψεις σύνδεσης και προσφέρει εξαιρετικές συνέργειες λόγω των συμπληρωματικών προφίλ παραγωγής αιολικής και ηλιακής ενέργειας.

Η ολοκλήρωση των συναλλαγών τελεί υπό την προϋπόθεση της πλήρωσης ορισμένων συνήθων αιρέσεων για συναλλαγές αυτού του είδους, συμπεριλαμβανομένης, μεταξύ άλλων, της λήψης των απαιτούμενων εγκρίσεων από τις αρμόδιες εποπτικές αρχές.

Η αγορά ενέργειας της Πολωνίας

Η Πολωνία αποτελεί μια αγορά με τεράστια δυναμική στον τομέα της καθαρής ενέργειας στην Ευρώπη, καταγράφοντας εντυπωσιακό μέσο ετήσιο ρυθμό ανάπτυξης στις ΑΠΕ που ξεπερνά το 17% κατά την περίοδο 2016-2025. Η χώρα υλοποιεί ένα φιλόδοξο πρόγραμμα ενεργειακής μετάβασης, στοχεύοντας στην κάλυψη άνω του 50% της ηλεκτροπαραγωγής της από ανανεώσιμες πηγές έως το 2030. Παράλληλα, η εισαγωγή του πρωτοποριακού νομικού πλαισίου για το cable pooling από την 1η Οκτωβρίου 2023 δημιουργεί ένα εξαιρετικά ελκυστικό και ασφαλές περιβάλλον για σύγχρονες, μεγάλης κλίμακας επενδύσεις που βελτιστοποιούν τις υποδομές δικτύου.

Ο Αναπληρωτής Διευθύνων Σύμβουλος ΑΠΕ Ομίλου ΔΕΗ, κ. Κωνσταντίνος Μαύρος, τόνισε: «Λίγες ημέρες μετά την είσοδό μας στην αγορά της Ουγγαρίας, ανακοινώνουμε σήμερα την είσοδό μας στην πολλά υποσχόμενη αγορά της Πολωνίας υλοποιώντας με γοργά βήματα την στρατηγική μας για τη νέα φάση επέκτασης του Ομίλου ΔΕΗ στην Κεντρική και Νοτιοανατολική Ευρώπη. Στο πλαίσιο του νέου στρατηγικού μας πλάνου έως το 2030, στοχεύουμε σε νέες αγορές υψηλής δυναμικής –όπως η Ουγγαρία, η Πολωνία και η Σλοβακία– με στόχο να αναπτύξουμε 2,2 GW σε έργα ΑΠΕ και αποθήκευσης. Με την απόκτηση αυτού του εξαιρετικά ισορροπημένου χαρτοφυλακίου 277,3 MW ενσωματώνουμε στο δυναμικό μας σημαντικά περιουσιακά στοιχεία και διευρύνουμε το γεωγραφικό μας αποτύπωμα».

Ταχύτερη επέκταση σε Κεντρική και Νοτιοανατολική Ευρώπη

Για να αξιοποιήσει τις σημαντικές ευκαιρίες που παρουσιάζονται στην ευρύτερη περιοχή, ο Όμιλος ΔΕΗ επιταχύνει την ανάπτυξή του, στοχεύοντας στον διπλασιασμό της συνολικής εγκατεστημένης ισχύος του στα 24,3 GW το 2030, από 12,4 GW το 2025. Αυτό θα επιτευχθεί αυξάνοντας σημαντικά τις νέες προσθήκες έργων σε 2,4 GW ανά έτος, κυρίως σε ΑΠΕ, ευέλικτη παραγωγή και αποθήκευση.

Η επέκταση στην Πολωνία αποτελεί τη φυσική γεωγραφική συνέχεια της ηγετικής θέσης που ήδη κατέχει ο Όμιλος στην Ελλάδα και τη Ρουμανία, ενώ παράλληλα προωθείται ένα εκτεταμένο επενδυτικό πλάνο και στις άλλες χώρες δραστηριοποίησης, όπως η Ιταλία, η Βουλγαρία, η Κροατία και η Ουγγαρία. Έως το 2030, το 45% της εγκατεστημένης ισχύος του Ομίλου θα βρίσκεται εκτός Ελλάδος, με ένα ισορροπημένο ενεργειακό μείγμα που θα περιλαμβάνει όλες τις σύγχρονες μορφές παραγωγής (ηλιακή, αιολική, υδροηλεκτρική, φυσικό αέριο) και αποθήκευση, διασφαλίζοντας γεωγραφική και τεχνολογική διαφοροποίηση.

Σε μια εποχή όπου η ενέργεια και η τεχνολογία αποτελούν πλέον κρίσιμους παράγοντες ανταγωνιστικότητας, ασφάλειας και ανθεκτικότητας, ο Όμιλος ΔΕΗ εξελίσσεται σε πυλώνα σταθερότητας για την ευρωπαϊκή αγορά, πραγματοποιώντας επενδύσεις σε κρίσιμες ενεργειακές και τεχνολογικές υποδομές που θωρακίζουν την ευρύτερη περιοχή και δημιουργούν μακροπρόθεσμη αξία.

Τα αιολικά πάρκα αποτελούνται από συνολικά 26 ανεμογεννήτριες σε περιοχές με ισχυρό αιολικό δυναμικό στη Φθιώτιδα, στη Φωκίδα και τη Φλώρινα. Συγκεκριμένα:

• Αιολικό πάρκο Κέλλας στη Φλώρινα, συνολικής ισχύος 43,2 MW
• Αιολικό πάρκο Οπουντία στη Φθιώτιδα, συνολικής ισχύος 3,5 MW
• Αιολικό πάρκο Τσαμαδοράχη στη Φωκίδα, συνολικής ισχύος 22 MW
• Αιολικό πάρκο Κάτω Λακώματα στη Φωκίδα, συνολικής ισχύος 19,2 MW
• Αιολικό πάρκο Μικρόβουνο στη Φωκίδα, συνολικής ισχύος 9,6 MW
• Αιολικό πάρκο Ψαρομύτα στη Φωκίδα, συνολικής ισχύος 9,6 MW

Ταυτόχρονα, ο Όμιλος ΔΕΗ συμφώνησε να αποκτήσει το υπόλοιπο 51% της συμμετοχής της MORE στο μετοχικό κεφάλαιο συνολικά 12 Εταιρειών Ειδικού Σκοπού (SPVs) οι οποίες αναπτύσσουν ισάριθμα φωτοβολταϊκά πάρκα στην Ελλάδα  συνολικής ονομαστικής ισχύος 1.175 MW, στα οποία ο Όμιλος ΔΕΗ κατείχε ήδη το 49%. Πλέον, ο Όμιλος ΔΕΗ θα κατέχει το 100% των εν λόγω φωτοβολταϊκών έργων.

Η συμφωνία για την απόκτηση των νέων αιολικών πάρκων και των φωτοβολταϊκών σταθμών είναι ένα ακόμα βήμα στην ανάπτυξη του χαρτοφυλακίου ΑΠΕ του Ομίλου ΔΕΗ, τόσο οργανικά όσο και μέσω συνεργασιών και εξαγορών, στην Ελλάδα και τη Νοτιοανατολική Ευρώπη. Η κίνηση αυτή  συμβάλλει στην επίτευξη του στόχου του Ομίλου ΔΕΗ για έργα Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας συνολικής ισχύος 19 GW  έως το 2030.

Η ολοκλήρωση των συναλλαγών τελεί υπό την πλήρωση ορισμένων συνήθων αιρέσεων για συναλλαγές αυτού του είδους, συμπεριλαμβανομένης, μεταξύ άλλων, της λήψης των απαιτούμενων εγκρίσεων από τις αρμόδιες εποπτικές αρχές.

Αυτά προκύπτουν από την έκθεση του Greentank για την ηλεκτροπαραγωγή το 2024, χρονιά που "σημαδεύτηκε" επίσης από την μετατροπή της χώρας σε εξαγωγική.

Ειδικότερα, στην έκθεση αναφέρονται μεταξύ άλλων τα εξής:

-Με 28,751 GWh, η καθαρή ενέργεια (ΑΠΕ και μεγάλα υδροηλεκτρικά μαζί) το 2024 ήταν η υψηλότερη της δεκαετίας, αυξημένη κατά 14.4% σε σχέση το 2023 (25,138 GWh). Μάλιστα, ξεπέρασε κατά 311 GWh την ηλεκτροπαραγωγή από τα τρία ορυκτά καύσιμα μαζί (28,439 GWh).

-Η καθαρή ενέργεια το 2024 κάλυψε λίγο παραπάνω από τη μισή ζήτηση (50.5%), ενώ το μερίδιό της στην ηλεκτροπαραγωγή ήταν χαμηλότερο (50.3%). Οι ΑΠΕ (αιολικά και φωτοβολταϊκά) κυριάρχησαν στην κάλυψη της ζήτησης με μερίδιο 44.4%, ενώ τα μεγάλα υδροηλεκτρικά είχαν μερίδιο 6.1%.

-Όσον αφορά την εγκατεστημένη ισχύ από αιολικά και φωτοβολταϊκά, η πρόοδος συνεχίστηκε και το 2024. Μάλιστα, σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα δεδομένα του ΔΑΠΕΕΠ (Οκτώβριος 2024) και του ΔΕΔΔΗΕ (Αύγουστος 2024), η ισχύς που έχει εγκατασταθεί από φωτοβολταϊκά (8.93 GW) έχει ήδη ξεπεράσει τον στόχο του ΕΣΕΚ για το 2025 (8.5 GW). Τα αιολικά αναπτύχθηκαν με μικρότερο ρυθμό μεταξύ 2023-2024 (+2.4%), σε σχέση με το προηγούμενο έτος 2022-2023 (11.6%). Σύμφωνα με στοιχεία της ΕΛΕΤΑΕΝ για το 2024, η συνολική εγκατεστημένη ισχύς των αιολικών έως το 2024 έφτασε τα 5.355 GW.

-Το μερίδιο των ΑΠΕ στη ζήτηση το 2024 θα ήταν ακόμα μεγαλύτερο αν δεν υπήρχαν περικοπές. Σύμφωνα με τις προβλέψεις της διαδικασίας του ενοποιημένου προγραμματισμού που δημοσιεύει καθημερινά ο ΑΔΜΗΕ, το 2024 περικόπηκαν 860 GWh ΑΠΕ, που αντιστοιχούν στο 3.3% της συνολικής παραγόμενης ενέργειας από ΑΠΕ στο ίδιο χρονικό διάστημα.

-Το 2024 οι καθαρές εξαγωγές έφτασαν τις 307 GWh. Από το 1900 που υπάρχουν σχετικά δεδομένα της Eurostat, αυτό συνέβη μόνο μια φορά ακόμα, το 2000 με μόλις 11 GWh.

Το έργο υλοποιείται στο πλαίσιο του προγράμματος «Αλλάζω Σύστημα Θέρμανσης και Θερμοσίφωνα» και προωθεί την βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης των νοικοκυριών, την αύξηση χρήσης ανανεώσιμων πηγών ενέργειας (ΑΠΕ), την εξοικονόμηση οικονομικών πόρων από τη μείωση της κατανάλωσης ενέργειας, καθώς και τη μείωση εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου.

Το πρόγραμμα περιλαμβάνει:

• Την επιδότηση αγοράς νέου ηλιακού θερμοσίφωνα σύγχρονης τεχνολογίας σε ποσοστό επιδότησης 50%. Τα ευάλωτα νοικοκυριά, με οικογενειακό εισόδημα έως 10.000 ευρώ (ή ατομικό 5.000 ευρώ), θα μπορούν να επωφεληθούν με επιδότηση 60%.
• Την επιδότηση αγοράς νέου συστήματος αντλίας θερμότητας θέρμανσης (συμπεριλαμβάνεται η εξωτερική μονάδα, fan coil, σωληνώσεις, δοχείο αποθήκευσης ζεστού νερού χρήσης), σε ποσοστό επιδότησης 50%.
• Την επιδότηση της δαπάνης για την εκτέλεση αναγκαίων συμπληρωματικών εργασιών τοποθέτησης επιλέξιμου εξοπλισμού (π.χ. κόστος μεταφοράς, αναλώσιμα και εξαρτήματα κ.λπ.), σε ποσοστά 50% και 60%, αντίστοιχα.

Μεγαλύτερο τμήμα του Προϋπολογισμού του Προγράμματος θα διατεθεί προς τους ωφελούμενους σε περιοχές της Κεντρικής Μακεδονίας και Ηπείρου, όπου με βάση στοιχεία μετρήσεων ατμοσφαιρικής ρύπανσης των τελευταίων πέντε χρόνων, καταγράφεται συχνή υπέρβαση των μέγιστων επιτρεπτών ορίων σωματιδιακής ρύπανσης αρκετές φορές ετησίως σε σχέση με τις υπόλοιπες Περιφέρειες της Ελλάδας.

Αναφορικά με τις κοινωνικές κατηγορίες, τα Προγράμματα αφορούν όλα τα φυσικά πρόσωπα που διαμένουν μόνιμα στην Ελλάδα, δίνοντας προτεραιότητα σε ευάλωτες κοινωνικές ομάδες, όπως είναι οι οικογένειες με τουλάχιστον ένα μέλος με ειδικές ανάγκες (ΑΜΕΑ) και οικογένειες με τρία και περισσότερα εξαρτώμενα τέκνα.

Αξίζει να σημειωθεί, ότι η METLEN πρόσφατα ανακοίνωσε την έναρξη ενός σημαντικού τετραετούς επενδυτικού σχεδίου στην Ιταλία, με χαρτοφυλάκιο περίπου 180 έργων. Το πλάνο αυτό, που θα εκτείνεται σε ολόκληρη την ιταλική χερσόνησο, καθώς και σε νησιά, προβλέπει συνολική εγκατεστημένη ισχύ 3,6 GW, η οποία θα προέρχεται από φωτοβολταϊκά και αιολικά πάρκα, συστήματα αποθήκευσης ενέργειας και πράσινο υδρογόνο.

Η συμφωνία ανάμεσα σε Ance Σικελίας και METLEN υπογράφηκε στο Παλέρμο από τον Πρόεδρο της Ance Σικελίας, Santo Cutrone, και τον Regional Managing Director Ιταλίας & Ανατολικής Ευρώπης της METLEN, Άρη Σπυρόπουλο, παρουσία του Massimiliano Miconi, πρώην Προέδρου της Ance Παλέρμο, και του Giorgio Firrincieli, Προέδρου της Ance Ραγκούσας, για την πλευρά της Ance. Από την πλευρά της METLEN, παρόντες ήταν η Procurement Manager, Chiara Cavazzin, η Legal Counsel, Caterina Antenucci, και ο Head of Grid & Regulations Ανατολικής Ευρώπης, Massimo Ceccariglia.

Ο Άρης Σπυρόπουλος, Regional Managing Director Ιταλίας & Ανατολικής Ευρώπης της METLEN, ανέφερε ότι «η METLEN, με την υπογραφή αυτού του πρωτοκόλλου συνεργασίας, επιβεβαιώνει για ακόμη μια φορά ότι αποτελεί πρωταγωνιστή στην ανάπτυξη και υποστήριξη των περιοχών όπου δραστηριοποιείται, με στόχο την ενίσχυση των τοπικών οικονομιών, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στην οικονομική, περιβαλλοντική και κοινωνική βιωσιμότητα των συγκεκριμένων περιοχών».

Ο Πρόεδρος της Ance Σικελίας, Santo Cutrone, σημείωσε πως «είμαστε υπερήφανοι που η METLEN Energy & Metals μας αναγνωρίζει ως έναν κορυφαίο περιφερειακό επιχειρηματικό σύνδεσμο, καθώς είμαστε σε θέση να προσφέρουμε έναν εκτενή κατάλογο εξειδικευμένων και εγγεγραμμένων εταιρειών που μπορούν να ικανοποιήσουν τις υψηλές τεχνικές απαιτήσεις των έργων, καθώς και να εγγυηθούν ασφάλεια, αξιοπιστία και βιωσιμότητα. Ελπίζουμε αυτή η συνεργασία, που ανταποκρίνεται στους στόχους για ενεργειακή μετάβασης της Σικελίας έως το 2030, να αποδώσει πολλούς καρπούς και να δημιουργήσει και νέες ευκαιρίες οικονομικής και παραγωγικής ανάπτυξης αυτού του τόπου».

Η συμφωνία προβλέπει ότι η ΔΕΗ αγοράζει: 
-2 αιολικά πάρκα συνολικής εγκατεστημένης ισχύος 43,3 MW που μπήκαν πρόσφατα σε λειτουργία, το 2019 (11,5 MW στην Κάρυστο) και το 2024 (31,8MW στη Μάνη), σε περιοχές με υψηλό αιολικό δυναμικό.
-Έργα ΑΠΕ υπό ανάπτυξη συνολικής ισχύος έως 1,7 GW. Από αυτά, τα 1.050 MW αφορούν σε έργα αιολικών πάρκων, ενώ τα υπόλοιπα σε φωτοβολταϊκά.
-το 20% των μετοχών της Damco Energy του ομίλου Κοπελούζου στην Ηλεκτροπαραγωγή Αλεξανδρούπολης Α.Ε. Με αυτό τον τρόπο, η ΔΕΗ αυξάνει το μερίδιό της από 51% σε 71% στην Ηλεκτροπαραγωγή Αλεξανδρούπολης και αποκτά καταστατική πλειοψηφία.

Όπως ανέφεραν πηγές της επιχείρησης, με τη συμφωνία αυτή η ΔΕΗ κάνει ένα σημαντικό βήμα για τον ενεργειακό μετασχηματισμό της στην εγχώρια αγορά, για τη σταδιακή απόσυρση λιγνιτικών μονάδων και αύξηση των ΑΠΕ, με ιδιαίτερη έμφαση στα αιολικά. «Το γεγονός ότι η συγκεκριμένη συμφωνία τόσο για τα έργα σε λειτουργία όσο και για τα υπό ανάπτυξη περιλαμβάνει κατά κύριο λόγο έργα αιολικής ενέργειας επιτυγχάνει ένα σημαντικό ζητούμενο για τη ΔΕΗ, καθώς διαφοροποιεί το πορτοφόλιό της σε έργα ΑΠΕ, ενισχύοντας το μερίδιο των αιολικών έργων στο μείγμα. Η διαφοροποίηση του ενεργειακού μείγματος τόσο τεχνολογικά (αιολικά, ΦΒ, υδροηλεκτρικά) όσο και γεωγραφικά (Ελλάδα, ΝΑ Ευρώπη) αντιμετωπίζει με τον πιο αποδοτικό τρόπο την στοχαστικότητα των ΑΠΕ», ανέφεραν.

Σημείωναν εξάλλου πως το γεγονός ότι ο Όμιλος ΔΕΗ προβλέπεται να προσφέρει ως αντίτιμο συνδυασμό μετρητών και ιδίων μετοχών, και συγκεκριμένα, 106 εκατ. ευρώ σε μετρητά και 70 εκατ. ευρώ σε ίδιες μετοχές, σημαίνει ότι δε χρειάζεται να χρησιμοποιηθούν ταμειακά διαθέσιμα για όλο το ποσό της εξαγοράς, ενώ παράλληλα αποτελεί και ισχυρή ψήφο εμπιστοσύνης του Ομίλου Κοπελούζου στη μετοχή της ΔΕΗ.

Σύμφωνα με το business plan του Ομίλου ΔΕΗ, το 2026 η εγκατεστημένη ισχύς ΑΠΕ του Ομίλου θα διπλασιαστεί σε σχέση με σήμερα και θα φτάσει τα 8,9 GW. Η συνολική εγκατεστημένη ισχύς θα αυξηθεί το 2026 στα 13,1 GW από 10,7 GW σήμερα, παρά τη σταδιακή απόσυρση μονάδων με καύσιμο το λιγνίτη, το φυσικό αέριο και το πετρέλαιο συνολικής ισχύος 2,8 GW.

Η ανάπτυξη των ανανεώσιμων πηγών προχωρά τόσο με την ωρίμανση έργων από την ίδια την επιχείρηση όσο και με στρατηγικές συνεργασίες. Τα κυριότερα έργα που βρίσκονται υπό κατασκευή αυτή τη στιγμή στην Ελλάδα, είναι τα μεγάλα φωτοβολταϊκά στα εξαντλημένα λιγνιτωρυχεία. Στη Βόρεια Ελλάδα η ΔΕΗ έχει συνολικά περίπου 800 MW υπό κατασκευή στην Πτολεμαΐδα (στο λιγνιτικό κέντρο Δυτικής Μακεδονίας) και στην ίδια περιοχή υπάρχει και αιολικό πάρκο 26 MW που αναμένεται να ολοκληρωθεί τους επόμενους μήνες.

Στις στρατηγικές συνεργασίες περιλαμβάνονται:

Η κατασκευή συνολικά 940 MW φωτοβολταϊκών στην περιοχή των εξαντλημένων ορυχείων στην περιοχή του Αμυνταίου, σε συνεργασία με την RWE.

Τα 16 φωτοβολταϊκά έργα συνολικής αδειοδοτημένης ισχύος 1,6 GW, που αναπτύσσονται από τη Motor Oil και τη ΔΕΗ σε διάφορες τοποθεσίες.

Η συμφωνία με την Metlen Energy and Metals για την ανάπτυξη χαρτοφυλακίου φωτοβολταϊκών έργων έως 2.000 MW σε Ιταλία, Βουλγαρία, Κροατία και Ρουμανία, τα οποία θα αποκτώνται σταδιακά από τη ΔΕΗ όταν ολοκληρώνεται η σύνδεσή τους με τα ηλεκτρικά δίκτυα της κάθε χώρας.

Η συμφωνία με την Intrakat, η οποία περιλαμβάνει ένα διαφοροποιημένο χαρτοφυλάκιο 75 αιολικών και φωτοβολταϊκών έργων υπό ανάπτυξη συνολικής ισχύος 1,6 GW.

Και αυτό, όπως τονίζει, με αφορμή τη διαβούλευση του Εθνικού Σχεδίου για την Ενέργεια και το Κλίμα διότι οι ΑΠΕ και ειδικά η αιολική ενέργεια είναι οι πιο φθηνές μορφές ηλεκτροπαραγωγής. Επιπλέον, παράγουν ηλεκτρισμό με σταθερό κόστος που δεν εξαρτάται από τις διεθνείς διακυμάνσεις των τιμών των καυσίμων.

«Αυτό το σημαντικό οικονομικό όφελος που προσφέρουν οι ΑΠΕ πρέπει να περνάει άμεσα και αυτόματα στον καταναλωτή», σημειώνει η ΕΛΕΤΑΕΝ και προσθέτει: «Σε αυτήν την κατεύθυνση έχει ανοίξει η συζήτηση σε ευρωπαϊκό επίπεδο για τη μεταρρύθμιση της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας. Ανάλογη σύσταση περιλαμβάνει και η πρόσφατη Έκθεση Ντράγκι. Στόχος πρέπει να είναι ο καταναλωτής να απολαμβάνει άμεσα τα οφέλη από την αύξηση της συμμετοχής των ΑΠΕ στην ηλεκτροπαραγωγή, χωρίς να απαιτούνται κρατικές και ρυθμιστικές παρεμβάσεις, οι οποίες δεν μπορεί να είναι πάντα βέλτιστες και δημιουργούν καθυστερήσεις. Η μεταρρύθμιση πρέπει, επίσης, να διατηρήσει τα θετικά του σημερινού συστήματος και κυρίως την ανάδειξη της αξίας της ενέργειας κάθε ώρα, ώστε οι ενδιαφερόμενοι να λαμβάνουν τα σωστά σήματα σε ποια τεχνολογία και πού αξίζει να επενδύσουν. Η ΕΛΕΤΑΕΝ θεωρεί θετικό ότι το υπό διαβούλευση ΕΣΕΚ περιλαμβάνει στα μέτρα πολιτικής αυτήν τη μεταρρύθμιση και καλεί για την επιτάχυνσή της».

Οι προτάσεις της Ένωσης περιλαμβάνουν: Σημαντική αύξηση της αναλογίας των αιολικών πάρκων στο μείγμα τεχνολογιών σε σχέση με αυτό που περιλαμβάνει το ΕΣΕΚ, κατά προτεραιότητα υλοποίηση των πιο αποδοτικών έργων, δηλαδή αυτών που χωροθετούνται σε περιοχές με υψηλότερο αιολικό δυναμικό και παράγουν έτσι περισσότερο και φθηνότερο ηλεκτρισμό.

Σε ευρωπαϊκό επίπεδο σύμφωνα με μελέτη της Eurelectric που παρουσιάστηκε σήμερα στο συνέδριο απαιτείται αύξηση των επενδύσεων στα δίκτυα, από 33 δισεκατομμύρια ευρώ κατά μέσο όρο σε 67 δισεκατομμύρια ευρώ ετησίως από το 2025 έως το 2050.

Όπως τόνισε ο κ. Στάσσης, που έχει εκλεγεί αντιπρόεδρος της Eurelectric, η ψηφιοποίηση είναι απαραίτητη και για την επιτάχυνση της αποκατάστασης της ηλεκτροδότησης σε περιοχές που πλήττονται από έντονα καιρικά φαινόμενα που πολλαπλασιάζονται τα τελευταία χρόνια.

Ο ίδιος δήλωσε ότι η ΔΕΗ έχει επιτύχει σημαντική ανάπτυξη στις ΑΠΕ και δραστική μείωση των εκπομπών άνθρακα. «Έχουμε ήδη αποσύρει το 60% των λιγνιτικών μονάδων και θα φτάσουμε στο μηδέν το 2026. Την ίδια στιγμή, υλοποιούμε το μεγαλύτερο πλάνο ανάπτυξης έργων ΑΠΕ στην περιοχή της Νοτιοανατολικής Ευρώπης. Ήδη έχουμε 4,7 GW σε λειτουργία, ισχύς που θα διπλασιάσουμε τα επόμενα τρία χρόνια».

Ο πρόεδρος της Eurelectric και διευθύνων σύμβουλος της γερμανικής e.on Leonhard Birnbaum εμφανίστηκε καθησυχαστικός ως προς το ενδεχόμενο εμφάνισης νέας κρίσης στην αγορά φυσικού αερίου επισημαίνοντας ότι οι αποθήκες της Ευρώπης (λόγω του ήπιου χειμώνα που προηγήθηκε) έχουν υψηλά αποθέματα και δεν θα υπάρξει δυσκολία για την πλήρωση τους ενόψει του επόμενου χειμώνα. Αυτό δεν σημαίνει ότι αποκλείεται να υπάρξουν αυξομειώσεις στις τιμές.

Σε ερώτηση για τις αρνητικές τιμές της ηλεκτρικής ενέργειας που παρατηρούνται ολοένα συχνότερα το τελευταίο διάστημα στις ευρωπαϊκές αγορές – και στην Ελλάδα – ο κ. Birnbaum τόνισε ότι είναι αποτέλεσμα της αυξημένης διείσδυσης των φωτοβολταϊκών, άρα οι τιμές θα συνεχίσουν να καταρρέουν τις μεσημβρινές ώρες. Από την πλευρά του ο κ. Στάσσης υπογράμμισε ότι θα πρέπει να δούμε τη συνολική εικόνα, η οποία εκτός από τις αρνητικές τιμές περιλαμβάνει και τις πολύ υψηλότερες τιμές σε άλλα χρονικά διαστήματα του 24ώρου. Γεγονός που όπως σημείωσε καθιστά απαραίτητες αλλά και οικονομικά βιώσιμες τις επενδύσεις σε ΑΠΕ αλλά και τις θερμικές μονάδες με ευελιξία κάλυψης των κενών στην παραγωγή που δημιουργούνται όταν εκλείπουν οι ΑΠΕ, καθώς και την αποθήκευση ενέργειας.

Και οι δύο αναφέρθηκαν εξάλλου στα προβλήματα που δημιουργεί η έλλειψη εργατικού δυναμικού. Όπως ανέφερε ενδεικτικά ο κ. Στάσσης, στα έργα ανάπτυξης του δικτύου τηλεπικοινωνιών του ομίλου απασχολούνται εργαζόμενοι από τρίτες χώρες.