Διαγραφές οφειλών που σε ορισμένες περιπτώσεις ξεπέρασαν το 90% της αρχικής οφειλής, αλλά και σημαντικές δυσκολίες στις διαπραγματεύσεις των υπερχρεωμένων νοικοκυριών με τράπεζες, funds και εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων, καταγράφουν τα πρώτα αποτελέσματα του έργου IDEAS4GR, το οποίο υλοποιεί η ΕΚΠΟΙΖΩ σε συνεργασία με την Ένωση Καταναλωτών Περιφέρειας Κρήτης, με χρηματοδότηση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.
Σύμφωνα με ανακοίνωση της ΕΚΠΟΙΖΩ, στο πλαίσιο του έργου Improving Debt Advice Services for Greeks, από την 1η Ιουνίου 2025 έως τις 30 Απριλίου 2026, συνολικά 1.140 καταναλωτές έλαβαν εξατομικευμένη συμβουλευτική, ενώ 450 καταναλωτές - 265 μέλη της ΕΚΠΟΙΖΩ και 185 μέλη της ΕΝΚΑ Περιφέρειας Κρήτης - έλαβαν νομική υποστήριξη, διαμεσολάβηση και καθοδήγηση για τη ρύθμιση των οφειλών τους.
Όπως επισημαίνεται, στις διμερείς διαπραγματεύσεις στις οποίες μεσολαβούν η ΕΚΠΟΙΖΩ και η ΕΝΚΑ Κρήτης με τράπεζες και εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων, καταγράφηκε ποσοστό ανταπόκρισης άνω του 70%. Ωστόσο, η εικόνα που καταγράφεται δείχνει ότι οι οφειλέτες καλούνται συχνά να διαπραγματευτούν χωρίς ουσιαστική διαπραγματευτική ισχύ, απέναντι σε αδιαφανείς διαδικασίες και πρακτικές, ενώ οι προτάσεις ρύθμισης δεν ανταποκρίνονται πάντοτε στις πραγματικές οικονομικές δυνατότητές τους.
Σε ό,τι αφορά τον Εξωδικαστικό Μηχανισμό, η ΕΚΠΟΙΖΩ αναφέρει ότι, παρά το υψηλό ποσοστό ανταπόκρισης των πιστωτών - που σε περιπτώσεις ευάλωτων οφειλετών φτάνει έως και το 100% λόγω της υποχρεωτικής συμμετοχής τους - οι προτάσεις ρύθμισης συχνά κρίνονται ως μη συμφέρουσες, καθώς προβλέπουν υψηλές δόσεις, μικρή διάρκεια αποπληρωμής και χωρίς διαγραφή οφειλής. Ως αποτέλεσμα, σημαντικό ποσοστό αυτών των ρυθμίσεων είτε απορρίπτεται εξαρχής από τους οφειλέτες είτε δεν μπορεί να εξυπηρετηθεί μετά από μικρό χρονικό διάστημα.
Σύμφωνα με τα στοιχεία του έργου, μόνο τον τελευταίο μήνα επιτεύχθηκαν, με διμερή παρέμβαση, δύο ρυθμίσεις οφειλών σε περιπτώσεις ευάλωτων καταναλωτών, με συνολικό «κούρεμα» που ξεπέρασε το 90% της αρχικής οφειλής. Για μη ευάλωτους οφειλέτες με ακίνητη περιουσία, τα ποσοστά διαγραφής παραμένουν συνήθως χαμηλότερα, μεταξύ 10% και 20%. Το συνολικό όφελος από διαγραφές οφειλών καταναλωτικών δανείων που επιτεύχθηκαν από την ΕΚΠΟΙΖΩ και την ΕΝΚΑ Κρήτης προσεγγίζει τις 100.000 ευρώ κατά το τελευταίο τρίμηνο.
Η ΕΚΠΟΙΖΩ επισημαίνει ότι τα πρώτα στοιχεία του έργου αναδεικνύουν την ανάγκη για περισσότερη διαφάνεια στις διαδικασίες ρύθμισης οφειλών και για αξιόπιστους συμβουλευτικούς μηχανισμούς, ώστε οι προτεινόμενες λύσεις να είναι βιώσιμες και να ανταποκρίνονται στις πραγματικές δυνατότητες των οφειλετών.
Υπενθυμίζεται σχετικά με το έργο IDEAS4GR Το έργο IDEAS4GR (Improving Debt Advice Services for Greeks) ότι υλοποιείται από την ΕΚΠΟΙΖΩ και την ΕΝΚΑ Κρήτης (Ένωση Καταναλωτών Περιφέρειας Κρήτης) με τη χρηματοδότηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με στόχο την ενίσχυση των υπηρεσιών συμβουλευτικής και υποστήριξης προς τα υπερχρεωμένα νοικοκυριά. Παράλληλα, επιδιώκει να καταγράψει τις πραγματικές δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι καταναλωτές στη διαδικασία ρύθμισης των οφειλών τους και να συμβάλει στη διαμόρφωση αποτελεσματικότερων πρακτικών και πολιτικών για την αντιμετώπιση του ιδιωτικού χρέους.