Τον κίνδυνο ενός νέου ενεργειακού σοκ στην Ευρώπη, με την τιμή του φυσικού αερίου να μπορεί να κινηθεί ακόμη και προς τα 110 ευρώ ανά μεγαβατώρα, ανέδειξε ο πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της AKTOR, Αλέξανδρος Εξάρχου, συνδέοντας την εξέλιξη των τιμών ενέργειας με τον πληθωρισμό, τα επιτόκια και τελικά την επενδυτική δυναμική της ελληνικής οικονομίας.
Μιλώντας στο συνέδριο του Economist στη Θεσσαλονίκη, ο κ. Εξάρχου επισήμανε ότι η προηγούμενη πρόβλεψή του για άνοδο του TTF στα 85 ευρώ/MWh αποδεικνύεται πλέον συντηρητική, καθώς οι τιμές έχουν ήδη πλησιάσει τα 75 ευρώ/MWh πριν ακόμη κορυφωθεί η χειμερινή ζήτηση.
Κατά τον ίδιο, το πρόβλημα δεν είναι ελληνικό αλλά συνολικά ευρωπαϊκό. Μια νέα απότομη άνοδος στο φυσικό αέριο θα μπορούσε να περάσει στις τιμές αγαθών και υπηρεσιών, να αναζωπυρώσει τον πληθωρισμό και να οδηγήσει σε διατήρηση των επιτοκίων σε υψηλότερα επίπεδα για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα.
Αυτό, με τη σειρά του, θα αύξανε το κόστος χρηματοδότησης επιχειρήσεων και επενδύσεων και θα μπορούσε να καταστήσει πιο επιφυλακτικά τα διεθνή κεφάλαια απέναντι στην ανάληψη νέου επιχειρηματικού κινδύνου.
Στο τραπέζι νέο ευρωομόλογο
Απέναντι σε ένα τέτοιο ενδεχόμενο, ο επικεφαλής της AKTOR θεωρεί ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση ενδέχεται να χρειαστεί έναν νέο κοινό χρηματοδοτικό μηχανισμό, αντίστοιχης φιλοσοφίας με εκείνον που χρησιμοποιήθηκε για το Ταμείο Ανάκαμψης.
Στο πλαίσιο αυτό έθεσε στο τραπέζι την έκδοση ενός νέου ευρωομολόγου, εκτιμώντας ότι προς το τέλος του 2026 ή τις αρχές του 2027 μπορεί να καταστεί αναγκαία μια κοινή ευρωπαϊκή απάντηση προκειμένου να περιοριστούν οι επιπτώσεις του αυξημένου ενεργειακού κόστους σε οικονομίες και νοικοκυριά.
Παράλληλα, υποστήριξε ότι η Ευρώπη πρέπει να αποφύγει στο μέλλον την εξάρτηση από έναν μόνο προμηθευτή φυσικού αερίου. Εφόσον καταστεί ξανά διαθέσιμο ρωσικό αέριο, θεωρεί ότι θα πρέπει να επιδιωχθεί ισορροπία τόσο ως προς τις ποσότητες όσο και ως προς το κόστος μεταξύ ρωσικών προμηθειών και αμερικανικού LNG.
Το στοίχημα για την Ελλάδα μετά το Ταμείο Ανάκαμψης
Ιδιαίτερη βαρύτητα έδωσε ο Αλέξανδρος Εξάρχου στην επόμενη ημέρα της ελληνικής οικονομίας μετά την ολοκλήρωση του Ταμείου Ανάκαμψης.
Το κρίσιμο ερώτημα, όπως το έθεσε, είναι εάν η χώρα έχει αποκτήσει πλέον την απαιτούμενη δυναμική ώστε να συνεχίσει να προσελκύει ιδιωτικά και κυρίως ξένα κεφάλαια, χωρίς την ισχυρή στήριξη των ευρωπαϊκών πόρων.
Κατά τον ίδιο, η συμμετοχή ξένων επενδυτών στο μετοχικό κεφάλαιο ελληνικών επιχειρήσεων αποτελεί ισχυρότερη ψήφο εμπιστοσύνης από έναν απλό δανεισμό, καθώς συνεπάγεται μεγαλύτερη ανάληψη κινδύνου.
Η διατήρηση αυτής της επενδυτικής ροής είναι, όπως υπογράμμισε, βασική προϋπόθεση για να αποκτήσει η οικονομία «δικά της πόδια» και να προχωρήσει σε ουσιαστική αλλαγή του παραγωγικού μοντέλου.
Επενδύσεις €3,3 δισ. και EBITDA έως €700 εκατ.
Στο εταιρικό μέτωπο, η AKTOR βρίσκεται σε φάση υλοποίησης επενδυτικού προγράμματος συνολικού ύψους περίπου 3,3 δισ. ευρώ, με στόχο μέσα στην επόμενη πενταετία να επιτύχει EBITDA μεταξύ 650 και 700 εκατ. ευρώ.
Η χρηματοδοτική στρατηγική του ομίλου στηρίζεται σε σημαντικό βαθμό στα ίδια κεφάλαια. Η ΑΚΤΩΡ έχει αντλήσει 650 εκατ. ευρώ μέσω αύξησης μετοχικού κεφαλαίου, ενώ ακολούθησε και ομολογιακή έκδοση 300 εκατ. ευρώ.
Η διοίκηση επιδιώκει με αυτόν τον τρόπο να διατηρήσει τη μόχλευση σε ελεγχόμενα επίπεδα. Σύμφωνα με τον κ. Εξάρχου, ο συνολικός δανεισμός προς EBITDA βρίσκεται σήμερα μεταξύ 1,6 και 1,8 φορές, ενώ ακόμη και στην κορύφωση του επενδυτικού προγράμματος, περίπου σε τρία χρόνια, εκτιμάται ότι δεν θα ξεπεράσει τις 4 φορές.
«Όλος ο δανεισμός πρέπει να μετράει»
Ο επικεφαλής της AKTOR στάθηκε επίσης στον τρόπο με τον οποίο θα πρέπει να αξιολογείται η χρηματοοικονομική εικόνα ενός επιχειρηματικού ομίλου, υποστηρίζοντας ότι στον συνολικό δανεισμό πρέπει να συνυπολογίζονται όλες οι υποχρεώσεις, είτε πρόκειται για δάνεια με αναγωγή είτε χωρίς αναγωγή.
Όπως εξήγησε, ακόμη και εάν η μητρική δεν έχει τυπική υποχρέωση κάλυψης ενός non-recourse δανείου, η πιθανή οικονομική αποτυχία μιας θυγατρικής επηρεάζει αναπόφευκτα την πιστοληπτική εικόνα ολόκληρου του ομίλου και τη μελλοντική πρόσβασή του σε χρηματοδότηση.
Οι κατασκευές παραμένουν ο βασικός πυλώνας
Παρά τη διεύρυνση της παρουσίας του ομίλου σε παραχωρήσεις, ενέργεια και άλλους τομείς, οι κατασκευές θα παραμείνουν στον πυρήνα της AKTOR.
Οι παραχωρήσεις, πάντως, προσφέρουν μεγαλύτερη ορατότητα στις ταμειακές ροές και στην εκτέλεση των επενδύσεων, καθώς διαθέτουν εξασφαλισμένη χρηματοδότηση και στενότερη τραπεζική παρακολούθηση.
Ο κ. Εξάρχου απέρριψε παράλληλα την άποψη ότι οι κατασκευαστικές εταιρείες επωφελούνται από τις καθυστερήσεις στα δημόσια έργα, τονίζοντας ότι για τον ανάδοχο το βέλτιστο σενάριο είναι η ολοκλήρωση ενός έργου εντός του αρχικού χρονοδιαγράμματος και προϋπολογισμού.
Κατά τον ίδιο, οι βασικές προϋποθέσεις για να περιοριστούν οι καθυστερήσεις είναι τα έργα να δημοπρατούνται αφού έχει οριστικοποιηθεί το τεχνικό αντικείμενο, εξασφαλιστεί πλήρως η χρηματοδότηση και ολοκληρωθεί το σκέλος των απαλλοτριώσεων.
Σε διαφορετική περίπτωση, οι καθυστερήσεις, οι αναθεωρήσεις κόστους και οι οικονομικές διεκδικήσεις αποτελούν σχεδόν αναπόφευκτη συνέπεια ενός προβληματικού αρχικού σχεδιασμού.