Οι χρηματοπιστωτικές αγορές διατρέχουν κίνδυνο αιφνίδιας και σημαντικής διόρθωσης, καθώς οι επενδυτές φαίνεται να υποτιμούν απειλές που προέρχονται μεταξύ άλλων από τον πόλεμο στο Ιράν, προειδοποίησε η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα.
Παρά τις πρόσφατες προσαρμογές, οι αποτιμήσεις των περιουσιακών στοιχείων εξακολουθούν να εμφανίζονται «υπερβολικά υψηλές σε ιστορικούς όρους», ανέφερε η ΕΚΤ στην εξαμηνιαία Έκθεση Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας που δημοσιοποιήθηκε την Τετάρτη. Η τράπεζα απαρίθμησε κινδύνους που σχετίζονται με τις γεωπολιτικές εξελίξεις, τη δημοσιονομική κατάσταση και τις μακροχρηματοπιστωτικές συνθήκες, οι οποίοι —όπως επισημαίνει— φαίνεται να «υποεκτιμώνται» από τις αγορές.
«Αυτό αφήνει τις αγορές ευάλωτες σε απότομη επανατιμολόγηση», δήλωσε ο Λουίς ντε Γκίντος, ο οποίος αποχωρεί αυτόν τον μήνα έπειτα από οκτώ χρόνια εποπτείας της χρηματοπιστωτικής σταθερότητας στη ζώνη του ευρώ των 21 χωρών. «Οι μη τραπεζικοί χρηματοπιστωτικοί οργανισμοί θα μπορούσαν να ενισχύσουν τις διακυμάνσεις στις αγορές εάν αυτές εκδηλωθούν».
Οι δηλώσεις αυτές αποτελούν τη νεότερη προειδοποίηση της ΕΚΤ ότι η υπερβολικά αισιόδοξη στάση των επενδυτών ενδέχεται να δημιουργεί απόκλιση μεταξύ των χρηματοπιστωτικών αγορών και της πραγματικής οικονομίας. Οι διεθνείς μετοχές επέκτειναν την Τετάρτη το ιστορικό ράλι τους, με αιχμή τις τεχνολογικές μετοχές, των οποίων οι ιδιαίτερα υψηλές αποτιμήσεις δέχονται ολοένα και πιο στενό έλεγχο, όπως μεταδίδει το Bloomberg.
Η ΕΚΤ βρίσκεται ήδη σε δύσκολη θέση εξαιτίας του τρέχοντος σοκ στην προσφορά ενέργειας, το οποίο —όπως επανέλαβε ο ντε Γκίντος— ενέχει ανοδικούς κινδύνους για τον πληθωρισμό και καθοδικούς κινδύνους για την οικονομική ανάπτυξη. Παρά τις ανησυχίες για την ανάπτυξη, οι επενδυτές εξακολουθούν να προεξοφλούν αύξηση επιτοκίων τον επόμενο μήνα.
Η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή «θα μπορούσε επίσης να αυξήσει τη μεταβλητότητα στις αγορές και να δυσκολέψει την εξυπηρέτηση του χρέους, καθώς το κόστος χρηματοδότησης αυξάνεται σε ένα περιβάλλον ασθενέστερης οικονομικής ανάπτυξης», σημείωσε ο ντε Γκίντος.
Η ΕΚΤ δεν είναι η μόνη που εκπέμπει προειδοποιητικά σήματα για τις αγορές. Τον προηγούμενο μήνα, η υποδιοικήτρια της Τράπεζας της Αγγλίας Σάρα Μπρίντεν είχε επισημάνει ότι «υπάρχει πολύ ρίσκο εκεί έξω και παρ’ όλα αυτά οι τιμές των περιουσιακών στοιχείων βρίσκονται σε ιστορικά υψηλά», προβλέποντας ότι «κάποια στιγμή θα υπάρξει προσαρμογή».
Οι αποδόσεις των ομολόγων έχουν αυξηθεί σε ολόκληρη τη ζώνη του ευρώ μετά το ξέσπασμα του πολέμου, αντανακλώντας υψηλότερα ασφάλιστρα και αναζωπύρωση των φόβων για τον πληθωρισμό. Η τάση αυτή ασκεί πιέσεις στα δημόσια οικονομικά σε μια περίοδο κατά την οποία πολλές κυβερνήσεις αυξάνουν τις επενδύσεις σε υποδομές και άμυνα.
Η ΕΚΤ υπογράμμισε ότι η αγορά κρατικών ομολόγων της ευρωζώνης συνεχίζει να λειτουργεί με «ομαλό τρόπο», με περιορισμένα spreads. Ωστόσο, προειδοποίησε ότι η αυξανόμενη παρουσία επενδυτών ευαίσθητων στις τιμές —όπως τα hedge funds— και οι ανησυχίες για τη δημοσιονομική βιωσιμότητα σε χώρες όπως οι ΗΠΑ θα μπορούσαν να πυροδοτήσουν ή να ενισχύσουν μια απότομη επανατιμολόγηση του κινδύνου.
Οι συγκεκριμένες απειλές καθιστούν ακόμη πιο σημαντικό τον περιορισμό των εγχώριων δαπανών, σύμφωνα με την ΕΚΤ. «Οποιαδήποτε δημοσιονομική στήριξη πρέπει να είναι προσωρινή και στοχευμένη ώστε να αποφευχθεί η τροφοδότηση διατηρήσιμων πληθωριστικών πιέσεων και η περαιτέρω επιβάρυνση των δημόσιων οικονομικών», ανέφερε.
Η κεντρική τράπεζα με έδρα τη Φρανκφούρτη επισήμανε επίσης κινδύνους για τη χρηματοπιστωτική σταθερότητα στον τομέα του private credit, παρότι μέχρι στιγμής τα ευρωπαϊκά ιδρύματα έχουν περιορισμένη έκθεση. Όπως ανέφερε την Τρίτη, πιθανές ζημίες θα επηρέαζαν περισσότερο ασφαλιστικές εταιρείες και συνταξιοδοτικά ταμεία παρά τις τράπεζες.