Ο Έλον Μασκ έχει παρουσιάσει κατά καιρούς εκατοντάδες στόχους για το μέλλον των επιχειρήσεών του. Ο 54χρονος επιχειρηματίας έχει δηλώσει ότι η SpaceX θα δημιουργήσει μια ανθρώπινη αποικία στον Άρη. Έχει υποσχεθεί ότι η Tesla θα εξοπλίσει όλα τα οχήματά της με πλήρως αυτόνομη οδήγηση. Έχει επίσης διαβεβαιώσει ότι τα ανθρωποειδή ρομπότ της Tesla θα αποκτήσουν δεξιότητες αρκετά προηγμένες ώστε να περνούν κλωστή σε βελόνα.
Τίποτα από αυτά δεν έχει συμβεί μέχρι σήμερα, γράφουν οι The New York Times. Ενόψει της προγραμματισμένης δημόσιας εγγραφής της SpaceX, ανάλυση των δημόσιων δηλώσεων που έχει κάνει ο Μασκ τα τελευταία 15 χρόνια στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και σε παρουσιάσεις προς επενδυτές δείχνει ότι μόνο ένα μέρος όσων είχε υποσχεθεί υλοποιήθηκε στον χρόνο που είχε ανακοινώσει.
Από περισσότερες από 600 δεσμεύσεις που κατέγραψε η έρευνα:
Ο Μασκ πέτυχε τον στόχο του εντός χρονοδιαγράμματος μόλις στο 19% των περιπτώσεων.
Στο 35% των περιπτώσεων οι στόχοι καθυστέρησαν σημαντικά ή δεν υλοποιήθηκαν ποτέ.
Για περίπου το 33% των εξαγγελιών δεν υπήρξε δημόσια ενημέρωση ή οι στόχοι ήταν τόσο αόριστοι ώστε να μην μπορεί να επιβεβαιωθεί η επιτυχία τους.
Το 13% αφορά στόχους με προθεσμίες που βρίσκονται ακόμη στο μέλλον.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το γεγονός ότι το ποσοστό επιτυχίας του μειώνεται όσο περνούν τα χρόνια, παρότι ο αριθμός των υποσχέσεων αυξάνεται.
Από τους 13 στόχους που είχε ανακοινώσει το 2015, σχεδόν τα τρία τέταρτα υλοποιήθηκαν τελικά. Αντίθετα, από τις 27 δεσμεύσεις που διατύπωσε το 2020, λιγότερες από τις μισές ολοκληρώθηκαν εγκαίρως, ενώ αρκετές εξακολουθούν να βρίσκονται σε εκκρεμότητα.
Η σημασία της SpaceX
Η ικανότητα του Μασκ να υλοποιεί όσα υπόσχεται βρίσκεται πλέον στο επίκεντρο της προσοχής καθώς η SpaceX ετοιμάζεται για μία από τις μεγαλύτερες δημόσιες εγγραφές στην ιστορία των αγορών.
Ο δισεκατομμυριούχος διαθέτει το 50% της εταιρείας και ελέγχει πάνω από το 85% των δικαιωμάτων ψήφου, σύμφωνα με το ενημερωτικό δελτίο της εταιρείας.
Η αποτίμηση της SpaceX έχει φθάσει τα 1,25 τρισ. δολάρια και η επενδυτική της ιστορία εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από το κατά πόσο ο Μασκ θα υλοποιήσει φιλόδοξα σχέδια, όπως η εγκατάσταση κέντρων δεδομένων τεχνητής νοημοσύνης σε τροχιά γύρω από τη Γη.
Περίπου 150 από τους στόχους που εντοπίστηκαν αφορούσαν τη SpaceX. Από αυτούς, το 32% επιτεύχθηκε μέσα σε έναν χρόνο από την ημερομηνία που είχε ανακοινωθεί, ενώ το 19% καθυστέρησε περισσότερο από έναν χρόνο ή δεν υλοποιήθηκε ποτέ. Για περίπου τους μισούς στόχους δεν ήταν δυνατό να διαπιστωθεί αν ολοκληρώθηκαν, καθώς ήταν πολύ αόριστοι ή αφορούσαν πολύ μακρινό χρονικό ορίζοντα.
Πολλοί διευθύνοντες σύμβουλοι συνηθίζουν να υπόσχονται περισσότερα από όσα τελικά παραδίδουν. Ωστόσο, ο Μασκ αποτελεί ξεχωριστή περίπτωση στον επιχειρηματικό κόσμο, καθώς οι επενδυτές στοιχηματίζουν συχνά πάνω στον ίδιο και όχι μόνο στις εταιρείες του.
Η χρηματιστηριακή αξία της Tesla, η οποία ανέρχεται σε περίπου 1,3 τρισ. δολάρια, βασίζεται σε μεγάλο βαθμό στις μελλοντικές προσδοκίες που δημιουργούν τα σχέδιά του, σύμφωνα με αναλυτές.
Η ανάλυση των δηλώσεων
Η έρευνα βασίστηκε σε περισσότερες από 69.000 αναρτήσεις του Μασκ από το 2011 έως τον Ιανουάριο του 2026, καθώς και σε δημόσιες τοποθετήσεις του σε 19 τηλεδιασκέψεις επενδυτών της Tesla.
Συγκεντρώθηκαν δηλώσεις που αφορούσαν την Tesla και τις ιδιωτικές του εταιρείες, SpaceX, Neuralink, X, xAI και Boring Company. Από αυτές καταγράφηκαν όλες οι περιπτώσεις στις οποίες ο Μασκ είχε δεσμευθεί δημόσια για κάποιον συγκεκριμένο στόχο με σαφές χρονικό ορίζοντα.
Ο Μασκ έχει βρεθεί επανειλημμένα στο επίκεντρο αντιπαραθέσεων λόγω δηλώσεων που αφορούσαν την Tesla και το Twitter, το οποίο μετονομάστηκε αργότερα σε X.
Η πιο γνωστή υπόθεση σημειώθηκε το 2018 όταν δήλωσε ότι είχε εξασφαλίσει χρηματοδότηση για την έξοδο της Tesla από το χρηματιστήριο στην τιμή των 420 δολαρίων ανά μετοχή. Η συναλλαγή δεν πραγματοποιήθηκε ποτέ.
Την ίδια χρονιά η αμερικανική Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς τον κατηγόρησε για παραπλάνηση επενδυτών και παραβίαση της νομοθεσίας περί κινητών αξιών. Η υπόθεση έκλεισε με συμβιβασμό ύψους 40 εκατ. δολαρίων, χωρίς παραδοχή ενοχής.
Η αυτόνομη οδήγηση που ακόμη δεν έχει φτάσει
Το θέμα στο οποίο ο Μασκ έχει αναφερθεί περισσότερο από κάθε άλλο είναι η πλήρως αυτόνομη οδήγηση της Tesla.
Από το 2016 μέχρι σήμερα έχει διατυπώσει δεκάδες προβλέψεις για την άφιξη του Full Self-Driving, συμπεριλαμβανομένων στόλων robotaxi χωρίς οδηγό.
Η Tesla έχει σημειώσει πρόοδο και σήμερα προσφέρει δοκιμαστικές πλήρως αυτόνομες διαδρομές στο Όστιν, το Ντάλας και το Χιούστον.
Ωστόσο, εξακολουθεί να βρίσκεται πίσω από τη Waymo της Alphabet, η οποία ήδη παρέχει υπηρεσίες αυτόνομων μετακινήσεων σε έντεκα αμερικανικές πόλεις, μεταξύ των οποίων το Λος Άντζελες, το Μαϊάμι και το Φοίνιξ.
Πρόσφατα ο ίδιος ο Μασκ παραδέχθηκε ότι ορισμένα παλαιότερα οχήματα Tesla με υπολογιστές Hardware 3 δεν θα μπορέσουν να υποστηρίξουν πλήρως αυτόνομη οδήγηση, παρότι το 2023 είχε υποσχεθεί το αντίθετο.
«Θα ήθελα να ήταν διαφορετικά», δήλωσε σε τηλεδιάσκεψη επενδυτών τον Απρίλιο.
Ο Άρης παραμένει μακρινός
Από όλους τους στόχους του Μασκ, ίσως οι πιο εντυπωσιακοί είναι εκείνοι που αφορούν την κατάκτηση και αποίκιση του Άρη.
Ο επιχειρηματίας ίδρυσε τη SpaceX το 2002 με στόχο να μετατρέψει την ανθρωπότητα σε «πολυπλανητικό είδος».
Από τότε έχει αναφερθεί τουλάχιστον 19 φορές σε συγκεκριμένα χρονοδιαγράμματα για την αποστολή ανθρώπων στον Κόκκινο Πλανήτη.
Το 2011 προέβλεψε ότι η SpaceX θα έφθανε στον Άρη μέσα σε δέκα χρόνια ή, στη χειρότερη περίπτωση, μέσα σε 15 έως 20 χρόνια.
Στο μεταξύ η εταιρεία κατασκεύασε το Starship, τον μεγαλύτερο πύραυλο που έχει δημιουργηθεί ποτέ, σχεδιασμένο να μεταφέρει ανθρώπους και φορτία σε διαπλανητικά ταξίδια.
Ωστόσο, τα χρονοδιαγράμματα μεταβάλλονται συνεχώς.
Τον Μάρτιο του 2024 ο Μασκ υποστήριξε ότι το Starship θα φτάσει στον Άρη μέσα σε πέντε χρόνια.
Έναν χρόνο αργότερα δήλωσε ότι το διαστημόπλοιο θα αναχωρήσει για τον Άρη στο τέλος του επόμενου έτους μεταφέροντας το ανθρωποειδές ρομπότ Optimus. Αν οι πρώτες αποστολές στεφθούν με επιτυχία, οι επανδρωμένες πτήσεις θα μπορούσαν να ξεκινήσουν το 2029, αν και το 2031 θεωρείται πιο πιθανό.
Η NASA, πάντως, εκτιμά ότι το πιο αισιόδοξο σενάριο προβλέπει αποστολή ανθρώπων στον Άρη στα μέσα της δεκαετίας του 2030.
Παράλληλα, ο Μασκ αναθεώρησε εκ νέου τις προβλέψεις του φέτος, δηλώνοντας ότι η δημιουργία μιας αυτάρκους πόλης στον Άρη θα απαιτήσει «πάνω από 20 χρόνια».