Στα επίπεδα των 1.040 ευρώ εκτιμάται ότι θα διαμορφωθεί ο κατώτατος μισθός στις αρχές του 2027 για περίπου 500.000 εργαζόμενους του ιδιωτικού τομέα, υπερβαίνοντας κατά σχεδόν 100 ευρώ τον κυβερνητικό στόχο. Η αύξηση αυτή θα προκύψει από τον συνδυασμό της πρώτης προσαύξησης λόγω τριετίας (+10%) και της νέας αναπροσαρμογής του κατώτατου μισθού, ο οποίος αναμένεται να κινηθεί μεταξύ 960 και 980 ευρώ.
Τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ δείχνουν ότι η πραγματική απασχόληση αυξήθηκε σημαντικά κατά τη διετία 2022-2024, στοιχείο που αποτελεί βασική προϋπόθεση για την εφαρμογή των τριετιών στους νεότερους εργαζόμενους. Συγκεκριμένα, οι απασχολούμενοι αυξήθηκαν από περίπου 4 εκατομμύρια το 2022 σε περισσότερους από 4,3 εκατομμύρια το 2024.
Ποιοι εργαζόμενοι θα δουν αυξήσεις
Οι εκτιμήσεις αναφέρουν ότι μέχρι το 2027 περισσότεροι από 500.000 εργαζόμενοι θα επωφεληθούν από τις προσαυξήσεις λόγω προϋπηρεσίας. Ανάμεσά τους βρίσκονται κυρίως εργαζόμενοι στο λιανεμπόριο, την εστίαση, τον τουρισμό, τις υπηρεσίες καθαρισμού, τη φύλαξη και άλλους κλάδους όπου κυριαρχούν οι χαμηλές αποδοχές.
Η επαναφορά των τριετιών αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα σε μια περίοδο όπου το αυξημένο κόστος ζωής και ο πληθωρισμός συνεχίζουν να επιβαρύνουν τα νοικοκυριά. Για πολλούς μισθωτούς, η αύξηση κατά 10% στις αποδοχές αποτελεί ουσιαστική οικονομική ενίσχυση, ιδιαίτερα όταν συνδυάζεται με τις ετήσιες αυξήσεις του κατώτατου μισθού.
Προσαύξηση έως και 30% λόγω προϋπηρεσίας
Ο κυβερνητικός σχεδιασμός προβλέπει ότι έως το 2027 ο κατώτατος μισθός μπορεί να φτάσει ή και να ξεπεράσει τα 1.000 ευρώ μεικτά. Σε αυτό το ενδεχόμενο, οι εργαζόμενοι που διαθέτουν μία ή περισσότερες τριετίες θα λαμβάνουν αισθητά υψηλότερες αποδοχές.
Ενδεικτικά, με κατώτατο μισθό 1.000 ευρώ, εργαζόμενος που έχει συμπληρώσει τρεις τριετίες μπορεί να φτάσει τις αποδοχές των 1.300 ευρώ, χωρίς να υπολογίζονται τα υπόλοιπα τέσσερα επιδόματα που έχουν επανέλθει.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί εργαζόμενος που προσλήφθηκε για πρώτη φορά την 1η Ιανουαρίου 2024. Με τη συμπλήρωση της πρώτης τριετίας, από την 1η Ιανουαρίου 2027 θα λάβει αυτόματη προσαύξηση περίπου 92 ευρώ, ανεβάζοντας τον κατώτατο μισθό στα 1.012 ευρώ. Με την ετήσια αναπροσαρμογή του κατώτατου, οι συνολικές αποδοχές του αναμένεται να ξεπεράσουν τα 1.040 ευρώ.
Για τους έγγαμους εργαζόμενους, το ποσό διαμορφώνεται ακόμη υψηλότερα. Με το επίδομα γάμου και την πρώτη τριετία, οι αποδοχές τους εκτιμάται ότι θα φτάσουν περίπου τα 1.104 ευρώ.
Ποιοι δικαιούνται την προσαύξηση
Η αύξηση λόγω τριετίας αφορά εργαζόμενους που αμείβονται με αποδοχές έως το ύψος του κατώτατου μισθού μαζί με έως τρεις τριετίες. Συγκεκριμένα, αφορά όσους λαμβάνουν βασικές μεικτές αποδοχές έως 1.196 ευρώ εφόσον είναι άγαμοι και έως 1.288 ευρώ εφόσον είναι έγγαμοι.
Αντίθετα, εργαζόμενοι με υψηλότερες αποδοχές από τα παραπάνω όρια δεν θα λάβουν την αντίστοιχη προσαύξηση. Δικαιούχοι μπορεί να είναι και όσοι αμείβονται βάσει κλαδικών ή επιχειρησιακών συλλογικών συμβάσεων, εφόσον αυτές προβλέπουν αυξήσεις λόγω προϋπηρεσίας και εξακολουθούν να βρίσκονται σε ισχύ.
Για όσους αμείβονται με τον νομοθετημένο κατώτατο μισθό ή ημερομίσθιο, ως προϋπηρεσία αναγνωρίζεται ο χρόνος εξαρτημένης εργασίας που διανύθηκε πριν από τις 14 Φεβρουαρίου 2012, καθώς και από την 1η Ιανουαρίου 2024 και μετά.
Για τους υπαλλήλους, η προσαύξηση ανέρχεται σε 10% για κάθε τριετία, με ανώτατο όριο τις τρεις τριετίες, δηλαδή συνολική αύξηση έως 30% για προϋπηρεσία εννέα ετών και άνω.
Για τους εργατοτεχνίτες, η προσαύξηση διαμορφώνεται στο 5% ανά τριετία, με δυνατότητα αναγνώρισης έως έξι τριετιών και συνολική αύξηση έως 30% για προϋπηρεσία 18 ετών και άνω.
Σε εξέλιξη οι διαπραγματεύσεις για νέες κλαδικές συμβάσεις
Παράλληλα συνεχίζονται οι διαπραγματεύσεις για την υπογραφή νέων κλαδικών συλλογικών συμβάσεων, μετά την κύρωση της Κοινωνικής Συμφωνίας των κοινωνικών εταίρων. Αν και αρκετές συμφωνίες αναμενόταν να ολοκληρωθούν νωρίτερα, πολλές μετατέθηκαν για το φθινόπωρο.
Μεταξύ των κλάδων όπου οι διαπραγματεύσεις παραμένουν ανοιχτές είναι το λιανεμπόριο, οι υπηρεσίες φύλαξης, η καθαριότητα, οι υπηρεσίες ασφαλείας και οι ψηφιακές πλατφόρμες, χωρίς μέχρι στιγμής να έχει επιτευχθεί οριστική συμφωνία.
Καθυστερήσεις προκαλεί και η συζήτηση γύρω από τα Συνδικαλιστικά Μητρώα. Παρότι ο σχετικός νόμος περιλαμβάνει σημαντικές αλλαγές, εξακολουθούν να υπάρχουν επιμέρους αντιδράσεις από ορισμένες οργανώσεις, γεγονός που επιβραδύνει τις διαδικασίες για την επέκταση των συλλογικών συμβάσεων.
Στον κλάδο των Μηχανημάτων Έργου, η υπόθεση βρίσκεται στον Οργανισμό Μεσολάβησης και Διαιτησίας (ΟΜΕΔ), ενώ η διαδικασία μεσολάβησης εξελίσσεται με αργούς ρυθμούς.
Στον κλάδο του Μετάλλου επιδιώκεται η υπογραφή μίας ενιαίας συλλογικής σύμβασης, με τη συμμετοχή της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Εργαζομένων Μετάλλου (ΠΟΕΜ), της ΓΣΕΕ, του ΣΕΒ και της ΓΣΒΕΕ, ώστε να καλύπτει το σύνολο των επιχειρήσεων.
Εξελίξεις αναμένονται και στις τράπεζες, όπου η ΟΤΟΕ καλείται να ολοκληρώσει τη διαδικασία εγγραφής στο Μητρώο Εργαζομένων, προκειμένου να επεκταθεί η ήδη ισχύουσα τριετής σύμβαση και στις υπόλοιπες τράπεζες.
Την ίδια στιγμή συνεχίζονται οι διαπραγματεύσεις της Ομοσπονδίας Ιδιωτικών Υπαλλήλων για νέα κλαδική σύμβαση, με βασικό αίτημα τη διαμόρφωση κατώτατου μισθού στα 1.000 ευρώ.