Ο Νοέμβριος ξεκινά με σημαντικές οικονομικές παρεμβάσεις για νοικοκυριά, συνταξιούχους, ενοικιαστές και επιχειρήσεις, ενώ παράλληλα ανοίγει η τελική ευθεία για τον κρατικό προϋπολογισμό του 2027. Η κυβέρνηση προγραμματίζει την καταβολή ενισχύσεων που αφορούν εκατομμύρια πολίτες, την ώρα που οι επιχειρήσεις καλούνται να προσαρμοστούν σε νέες ψηφιακές υποχρεώσεις και οι φορολογούμενοι αντιμετωπίζουν το τελευταίο δίμηνο του έτους. Το οικονομικό ενδιαφέρον δεν περιορίζεται στις άμεσες πληρωμές: οι αποφάσεις των επόμενων εβδομάδων θα καθορίσουν το διαθέσιμο εισόδημα, τη φορολογία και το κόστος λειτουργίας της αγοράς κατά το 2027.
Στην τελική ευθεία οι ενισχύσεις των 400 ευρώ
Στις 30 Νοεμβρίου έχει προγραμματιστεί η καταβολή της ετήσιας οικονομικής ενίσχυσης των 400 ευρώ σε συνταξιούχους, άτομα με αναπηρία και ανασφάλιστους υπερήλικες. Ο κυβερνητικός σχεδιασμός προβλέπει διεύρυνση των δικαιούχων σε περίπου 2,2 εκατομμύρια πολίτες, με κατάργηση των εισοδηματικών και περιουσιακών περιορισμών για τους συνταξιούχους άνω των 65 ετών. Η παρέμβαση έχει ετήσιο δημοσιονομικό κόστος 879 εκατ. ευρώ και αποτελεί μία από τις μεγαλύτερες εισοδηματικές ενισχύσεις του τελευταίου διμήνου. Η τελική εφαρμογή θα εξαρτηθεί από την ολοκλήρωση της νομοθετικής διαδικασίας.
Επιστροφή ενοικίου για περισσότερα νοικοκυριά
Στο ίδιο χρονικό διάστημα προγραμματίζεται η καταβολή της επιστροφής ενοικίου, με διευρυμένα εισοδηματικά όρια. Για τους άγαμους το όριο αυξάνεται από τις 20.000 στις 25.000 ευρώ, ενώ για τους έγγαμους προβλέπεται όριο 35.000 ευρώ με πρόσθετη προσαύξηση ανά παιδί. Σύμφωνα με την κυβερνητική εκτίμηση, η διεύρυνση μπορεί να καλύψει περίπου ένα εκατομμύριο ενοικιαστές. Ιδιαίτερη πρόβλεψη υπάρχει για εκπαιδευτικούς, γιατρούς και νοσηλευτές που υπηρετούν στην περιφέρεια. Η οικονομική σημασία της παρέμβασης είναι αυξημένη, καθώς το κόστος στέγασης εξακολουθεί να περιορίζει το διαθέσιμο εισόδημα πολλών οικογενειών.
Νέα δεδομένα στην ηλεκτρονική τιμολόγηση
Από τη Δευτέρα 2 Νοεμβρίου ενεργοποιείται νέο στάδιο της υποχρεωτικής ηλεκτρονικής τιμολόγησης για επιχειρήσεις με ακαθάριστα έσοδα έως ένα εκατομμύριο ευρώ, με βάση τα στοιχεία του φορολογικού έτους 2023. Προβλέπεται μεταβατική περίοδος έως τις 31 Ιανουαρίου 2027, κατά την οποία επιτρέπεται η σταδιακή προσαρμογή και η παράλληλη χρήση συγκεκριμένων υφιστάμενων συστημάτων. Για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις, η μετάβαση συνεπάγεται ανάγκη τεχνικής προετοιμασίας, συνεργασίας με λογιστές και ελέγχου των διαδικασιών έκδοσης παραστατικών. Η ψηφιακή συμμόρφωση αποκτά πλέον άμεση επιχειρηματική διάσταση.
Οι φορολογικές προθεσμίες που ανοίγουν τον μήνα
Η πρώτη εργάσιμη ημέρα του Νοεμβρίου συνοδεύεται από φορολογικές υποχρεώσεις με καταληκτική ημερομηνία τη 2α Νοεμβρίου. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται δηλώσεις και αποδόσεις παρακρατούμενων φόρων, πληροφοριακά στοιχεία μισθώσεων και υποχρεώσεις που αφορούν το τέλος ανθεκτικότητας στην κλιματική κρίση. Στις 13 Νοεμβρίου λήγει η παραταθείσα προθεσμία για δηλώσεις βραχυχρόνιας διαμονής που αφορούν αναχωρήσεις του Σεπτεμβρίου. Οι φορολογούμενοι και οι επιχειρήσεις χρειάζεται να παρακολουθούν το επικαιροποιημένο ημερολόγιο της ΑΑΔΕ, καθώς οι υποχρεώσεις διαφοροποιούνται ανάλογα με τη δραστηριότητα.
Ο προϋπολογισμός του 2027 στο επίκεντρο
Μέσα στον Νοέμβριο αναμένεται η κατάθεση του τελικού σχεδίου του κρατικού προϋπολογισμού για το 2027. Το κείμενο θα αποτυπώσει τις αναθεωρημένες προβλέψεις για την ανάπτυξη, τον πληθωρισμό και τα δημοσιονομικά μεγέθη, προσδιορίζοντας το περιθώριο εφαρμογής των νέων μέτρων. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το τελικό ποσοστό αύξησης των συντάξεων, το οποίο θα υπολογιστεί με βάση τις σχετικές μακροοικονομικές εκτιμήσεις. Η κυβέρνηση επιδιώκει να συνδυάσει τις εισοδηματικές παρεμβάσεις με τη διατήρηση των δημοσιονομικών στόχων, ενώ το πραγματικό αποτέλεσμα θα εξαρτηθεί και από την εξέλιξη των τιμών.
Οι φορολογικές αλλαγές που έρχονται από τον Ιανουάριο
Παράλληλα ολοκληρώνεται η διαβούλευση για το νομοσχέδιο των οικονομικών μέτρων του 2026 και του 2027. Μεταξύ των προβλέψεων περιλαμβάνεται η μείωση της φορολογίας για τρίτεκνες οικογένειες, με μηδενικό συντελεστή έως συγκεκριμένο εισοδηματικό όριο από το 2027. Προβλέπονται επίσης αλλαγές σε φορολογικές επιβαρύνσεις και ασφαλιστικές εισφορές με διαφορετικές ημερομηνίες εφαρμογής. Για μισθωτούς, επαγγελματίες και επιχειρήσεις είναι σημαντικό να διαχωρίζονται τα μέτρα που θα ισχύσουν άμεσα από εκείνα που προγραμματίζονται για μεταγενέστερα φορολογικά έτη.
Το κρίσιμο δίμηνο για την αγορά και την κατανάλωση
Οι εισοδηματικές ενισχύσεις του Νοεμβρίου συμπίπτουν με την προετοιμασία της αγοράς για τις εορταστικές αγορές και τις αυξημένες καταναλωτικές ανάγκες του Δεκεμβρίου. Ένα μέρος των πρόσθετων χρημάτων ενδέχεται να κατευθυνθεί σε βασικές δαπάνες, λογαριασμούς και υποχρεώσεις, ενώ ένα άλλο μπορεί να στηρίξει την κατανάλωση. Η επίδραση στην πραγματική οικονομία δεν είναι δεδομένη και θα εξαρτηθεί από την αγοραστική δύναμη, τις τιμές και την εμπιστοσύνη των νοικοκυριών. Για τις επιχειρήσεις, το επόμενο δίμηνο συνδυάζει ευκαιρίες αυξημένου τζίρου με υποχρεώσεις φορολογικής και ψηφιακής προσαρμογής.