Νέα κρίση στις σχέσεις ΗΠΑ και Ουκρανίας προκαλεί η απόφαση του Ντόναλντ Τραμπ να προχωρήσει σε συμφωνία με τον Βλαντίμιρ Πούτιν για το ρωσικό ντίζελ, με φόντο τις ουκρανικές επιθέσεις σε ρωσικές πετρελαϊκές εγκαταστάσεις. Σύμφωνα με δημοσίευμα του Axios, Αμερικανός αξιωματούχος με άμεση γνώση των εξελίξεων υποστήριξε ότι ο Αμερικανός πρόεδρος έλαβε την απόφαση αφού το Κίεβο δεν ανταποκρίθηκε σε επανειλημμένα αιτήματα της Ουάσινγκτον να σταματήσει τα πλήγματα σε διυλιστήρια της Ρωσίας.
Η εξέλιξη απειλεί να επιβαρύνει περαιτέρω τις σχέσεις του Λευκού Οίκου με την ουκρανική ηγεσία και να υπονομεύσει τη νέα προσπάθεια της αμερικανικής κυβέρνησης για την επίτευξη συμφωνίας που θα οδηγήσει στον τερματισμό του πολέμου.
«Ο Ζελένσκι διαβάζει λάθος την κατάσταση. Συνεχίζοντας να πλήττει διυλιστήρια, υπονομεύει την καλή θέληση που έχει οικοδομήσει με τον Τραμπ τους τελευταίους έξι μήνες», δήλωσε ο Αμερικανός αξιωματούχος, σύμφωνα με το Axios.
Από την πλευρά του, ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι δήλωσε στο ίδιο μέσο ότι αιφνιδιάστηκε από τη συμφωνία, χαρακτηρίζοντάς την «άδικη και ανέντιμη» και υποστηρίζοντας ότι συνιστά αδικαιολόγητο δώρο προς τον Ρώσο πρόεδρο.
Η ενεργειακή πίεση και οι επιθέσεις στα ρωσικά διυλιστήρια
Οι ουκρανικές επιθέσεις σε ρωσικά διυλιστήρια τους τελευταίους μήνες είχαν σημαντικές επιπτώσεις στον ενεργειακό τομέα της Ρωσίας, προκαλώντας, σύμφωνα με το δημοσίευμα, ενεργειακή κρίση στη χώρα. Η Μόσχα απάντησε επιβάλλοντας απαγόρευση στις εξαγωγές ντίζελ, εξέλιξη που επιβάρυνε περαιτέρω τις διεθνείς αγορές καυσίμων, οι οποίες ήδη δέχονται πιέσεις εξαιτίας του πολέμου στο Ιράν.
Σύμφωνα με την αμερικανική πλευρά, ο Τραμπ επιθυμούσε να σταματήσει η Ουκρανία μονομερώς τις επιθέσεις στις ρωσικές ενεργειακές εγκαταστάσεις, καθώς εκτιμούσε ότι τα πλήγματα συνέβαλλαν στην αύξηση των τιμών των καυσίμων στις ΗΠΑ.
Ο ίδιος αξιωματούχος υποστήριξε ότι ο Αμερικανός πρόεδρος δεν θεωρούσε τις ουκρανικές επιθέσεις σε ρωσικά διυλιστήρια ισοδύναμες με τα ρωσικά πλήγματα κατά του ουκρανικού ηλεκτρικού δικτύου.
Ο Ζελένσκι είχε μεταφέρει στον Τραμπ και στους Αμερικανούς απεσταλμένους Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ ότι ήταν διατεθειμένος να σταματήσει τις επιθέσεις στα ρωσικά διυλιστήρια, υπό την προϋπόθεση ότι η Ρωσία θα διέκοπτε τα πλήγματα στις ουκρανικές ηλεκτροπαραγωγικές εγκαταστάσεις.
Οι συνομιλίες στο Μαϊάμι και η αντιπαράθεση για τις αμερικανικές πιέσεις
Η διαφωνία ήρθε στο προσκήνιο κατά τη διάρκεια οκτάωρων συνομιλιών στο Μαϊάμι την Παρασκευή, στις οποίες συμμετείχαν Αμερικανοί, Ουκρανοί και Ευρωπαίοι αξιωματούχοι.
Σύμφωνα με το Axios, οι Γουίτκοφ και Κούσνερ ενημέρωσαν την ουκρανική διαπραγματευτική ομάδα ότι ο Τραμπ αναμενόταν να συνομιλήσει με τον Πούτιν και να προχωρήσει στην άρση των κυρώσεων στις ρωσικές εξαγωγές ντίζελ.
Κατά την ίδια πηγή, οι Αμερικανοί απεσταλμένοι εξήγησαν ότι η απόφαση συνδεόταν με την άρνηση της Ουκρανίας να σταματήσει τις επιθέσεις, οι οποίες, σύμφωνα με την Ουάσινγκτον, επηρέαζαν άμεσα τους Αμερικανούς καταναλωτές.
Ουκρανός αξιωματούχος υποστήριξε, ωστόσο, ότι κατά τη διάρκεια των συνομιλιών διατυπώθηκε η απειλή πως οι ΗΠΑ θα μπορούσαν να διακόψουν την παροχή πληροφοριών προς την Ουκρανία, εάν το Κίεβο εξακολουθούσε να αγνοεί τα αμερικανικά αιτήματα.
Ο Αμερικανός αξιωματούχος διέψευσε ότι διατυπώθηκε τέτοια απειλή. Όπως ανέφερε, οι Γουίτκοφ και Κούσνερ υπογράμμισαν ότι οι ΗΠΑ παραμένουν ισχυρός εταίρος της Ουκρανίας, παρέχοντας πυρομαχικά και πληροφορίες, και ότι το Κίεβο δεν θα πρέπει να προβαίνει σε ενέργειες που πλήττουν τους Αμερικανούς καταναλωτές.
«Οι επιθέσεις στα διυλιστήρια προκαλούν πόνο στη Ρωσία, αλλά προκαλούν πόνο και στις ΗΠΑ», δήλωσε χαρακτηριστικά ο ίδιος αξιωματούχος.
Στο τραπέζι εγγυήσεις ασφαλείας και μεταπολεμική ανοικοδόμηση
Παρά την ένταση για το ενεργειακό ζήτημα, οι συνομιλίες στο Μαϊάμι είχαν ως βασικό αντικείμενο τη διαμόρφωση ενός πλαισίου για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία.
Σύμφωνα με το δημοσίευμα, οι διαπραγματεύσεις επικεντρώθηκαν κυρίως στην οριστικοποίηση των εγγυήσεων ασφαλείας που θα μπορούσαν να προσφέρουν στην Ουκρανία οι ΗΠΑ, η Ευρώπη και το ΝΑΤΟ στο πλαίσιο μιας μελλοντικής συμφωνίας.
Στο τραπέζι τέθηκαν επίσης νέες προτάσεις για εδαφικές διευθετήσεις, καθώς και ένα μεταπολεμικό πακέτο για την Ουκρανία, το οποίο παρουσίασαν οι Γουίτκοφ και Κούσνερ. Το σχέδιο περιλάμβανε προτάσεις για τη χρηματοδότηση της ανοικοδόμησης, την ανασυγκρότηση των ουκρανικών ενόπλων δυνάμεων και την αντιμετώπιση των δημοσιονομικών ελλειμμάτων που έχουν προκύψει εξαιτίας του πολέμου.
Οι συμμετέχοντες συζήτησαν ακόμη έναν οδικό χάρτη για την ένταξη της Ουκρανίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση, καθώς και τη μελλοντική σχέση της χώρας με το ΝΑΤΟ μετά το τέλος των εχθροπραξιών.
Παράλληλα, οι Αμερικανοί απεσταλμένοι έθεσαν την προοπτική ενός ευρύτερου μεταπολεμικού πλαισίου ασφαλείας μεταξύ Ευρώπης και Ρωσίας, το οποίο, σύμφωνα με την αμερικανική πλευρά, θα μπορούσε να γίνει αποδεκτό και από τις δύο πλευρές.
Οι Γουίτκοφ και Κούσνερ ενημέρωσαν επίσης τους Ουκρανούς και τους Ευρωπαίους για πιθανές ενεργειακές συμφωνίες με τη Ρωσία, τις οποίες η Ουάσινγκτον θεωρεί ότι θα μπορούσαν να συμβάλουν στη μείωση των τιμών της ενέργειας και να ενθαρρύνουν τη Μόσχα να προχωρήσει σε παραχωρήσεις στο πλαίσιο των ειρηνευτικών διαπραγματεύσεων.
Πιθανές επισκέψεις στη Μόσχα και το Κίεβο – Χωρίς δέσμευση από τον Πούτιν
Οι Αμερικανοί απεσταλμένοι εξετάζουν το ενδεχόμενο να επισκεφθούν τη Μόσχα και το Κίεβο την επόμενη εβδομάδα, προκειμένου να συζητήσουν τις προτάσεις για τον τερματισμό του πολέμου. Ωστόσο, σύμφωνα με τον Αμερικανό αξιωματούχο, δεν είναι ακόμη σαφές πώς θα επηρεάσει αυτές τις κινήσεις η νέα αντιπαράθεση με την ουκρανική πλευρά.
Παρά την πρόθεση της Ουάσινγκτον να προωθήσει ένα νέο σχέδιο ειρήνευσης, η στάση του Κρεμλίνου παραμένει αβέβαιη.
Κατά τη διάρκεια τηλεφωνικής επικοινωνίας διάρκειας 90 λεπτών με τον Τραμπ, ο Πούτιν δεν δεσμεύτηκε ότι θα επαναλάβει άμεσα τις ειρηνευτικές συνομιλίες με την Ουκρανία, σύμφωνα με όσα δήλωσε ο σύμβουλός του για θέματα εξωτερικής πολιτικής, Γιούρι Ουσάκοφ.
Ο Ουσάκοφ υποστήριξε ότι οι ουκρανικές επιθέσεις στη Μόσχα και σε άλλες ρωσικές πόλεις, κατά τη διάρκεια των ρωσικών βουλευτικών εκλογών, «υπονόμευσαν τη δυνατότητα άμεσης επανέναρξης της διαπραγματευτικής διαδικασίας».
«Ο πρόεδρος είπε ότι θα σκεφτούμε πότε μπορούν να επαναληφθούν αυτές οι διαπραγματεύσεις», πρόσθεσε.