Οι μελλοντικές κινήσεις των τιμών του πετρελαίου ενδέχεται να εξαρτηθούν σε μεγάλο βαθμό από μία χώρα που δεν συμμετέχει στις διαπραγματεύσεις για την επανέναρξη της ροής πετρελαίου από τη Μέση Ανατολή: την Κίνα.
Ως ο δεύτερος μεγαλύτερος καταναλωτής αργού πετρελαίου στον κόσμο, η Κίνα έχει λάβει μέτρα για να προστατεύσει την εγχώρια αγορά της, καθώς η σύγκρουση στην περιοχή έχει περιορίσει την πρόσβαση σε πάνω από 11 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου ημερησίως. Μειώνοντας τις εισαγωγές, αξιοποιώντας μεγάλα αποθέματα και ενισχύοντας τις καθαρές μορφές ενέργειας, κατάφερε να μετριάσει τις επιπτώσεις των υψηλών τιμών στο εσωτερικό της.
Αυτές οι κινήσεις έχουν επηρεάσει και την παγκόσμια αγορά.
Μετά από περισσότερους από τρεις μήνες πολέμου, ορισμένοι αναλυτές προέβλεπαν ότι οι τιμές του πετρελαίου θα μπορούσαν να εκτοξευθούν έως και τα 200 δολάρια το βαρέλι. Ωστόσο, παρά τις μεγάλες απώλειες προσφοράς, οι τιμές παρέμειναν σχετικά συγκρατημένες, με πολλούς να αποδίδουν αυτή την ισορροπία στην Κίνα.
Όπως ανέφερε ο Daan Walter της Ember, «η Κίνα έχει παίξει κρίσιμο ρόλο ως απορροφητής κραδασμών για την παγκόσμια οικονομία».
Η τιμή του Brent υποχώρησε κάτω από τα 78 δολάρια το βαρέλι, εν αναμονή πιθανής επαναλειτουργίας των ροών μέσω του Στενού του Ορμούζ, από το οποίο περνά περίπου το ένα πέμπτο του παγκόσμιου πετρελαίου.
Η «αόρατη δύναμη» της Κίνας στην αγορά
Αναλυτές της Société Générale σημειώνουν ότι σε προηγούμενες κρίσεις, μικρές απώλειες προσφοράς προκάλεσαν τεράστιες αυξήσεις τιμών. Αυτή τη φορά όμως, η επίδραση είναι πιο περιορισμένη, κυρίως λόγω της Κίνας, την οποία αποκαλούν «αόρατο χέρι» που εξισορροπεί την αγορά.
Η Κίνα έχει τη δυνατότητα να μειώσει τις εισαγωγές της κατά περίπου 3 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως, ενώ διαθέτει πάνω από 1 δισεκατομμύριο βαρέλια σε εμπορικά και στρατηγικά αποθέματα, τα οποία άρχισε να χρησιμοποιεί από τον Μάιο. Παράλληλα, έχει περιορίσει τις εξαγωγές διυλισμένων καυσίμων, μειώνοντας τη ζήτηση για αργό από τη διεθνή αγορά.
Η ταχεία ανάπτυξη των ηλεκτρικών οχημάτων έχει επίσης μειώσει σημαντικά την κατανάλωση πετρελαίου, κατά περίπου 1 εκατομμύριο βαρέλια την ημέρα.
Από έλλειψη σε πιθανή υπερπροσφορά
Ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας προειδοποιεί τώρα ότι η επαναλειτουργία του Στενού του Ορμούζ θα μπορούσε να οδηγήσει σε υπερπροσφορά πετρελαίου το επόμενο έτος, καθώς η παραγωγή στη Μέση Ανατολή θα επανέλθει.
Η αύξηση της προσφοράς μπορεί να ξεπεράσει τη ζήτηση κατά 4,7 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως, δημιουργώντας συνθήκες αναπλήρωσης αποθεμάτων και πιθανής πτώσης τιμών.
Η επιτάχυνση της ενεργειακής μετάβασης, με την Κίνα να ηγείται στην παραγωγή ηλεκτρικών οχημάτων, μπαταριών και φωτοβολταϊκών, ενδέχεται επίσης να περιορίσει τη μακροπρόθεσμη ζήτηση πετρελαίου.
Το κρίσιμο ερώτημα
Παρότι η παγκόσμια προσφορά μπορεί να αυξηθεί ξανά, οι αναλυτές τονίζουν ότι η ισορροπία της αγοράς θα εξαρτηθεί από την Κίνα.
Όπως επισημαίνουν ειδικοί της αγοράς, η χώρα είναι σήμερα η μόνη με την ικανότητα να απορροφήσει πιθανή υπερπροσφορά. Το κρίσιμο ζήτημα όμως παραμένει: αν και πόσο η Κίνα θα συνεχίσει να αγοράζει πετρέλαιο.
«Αυτό είναι ένα εντελώς διαφορετικό τοπίο από ό,τι πριν από δύο μήνες», ανέφερε η αναλύτρια Muyu Xu. «Η Κίνα είναι αυτή τη στιγμή ο βασικός παράγοντας που μπορεί να απορροφήσει την υπερπροσφορά, αλλά το ερώτημα είναι αν θα το θέλει».