Ο αποκλεισμός των Στενών του Ορμούζ έχει αρχίσει εδώ και εβδομάδες να επηρεάζει ολόκληρο τον πλανήτη, πλήττοντας τόσο τις χώρες που εξαρτώνται από εισαγωγές πετρελαίου και φυσικού αερίου όσο και τις παραγωγούς χώρες του Περσικού Κόλπου.
Την ίδια στιγμή, για άλλους παραγωγούς ενέργειας η κρίση μεταφράζεται σε τεράστια κέρδη, καθώς μπορούν να διαθέτουν τα ορυκτά καύσιμά τους σε σημαντικά υψηλότερες τιμές. Μεγάλο κέρδος εμφανίζεται να έχουν οι Ηνωμένες Πολιτείες, οι οποίες μέσα σε μία δεκαετία πέρασαν από την ενεργειακή εξάρτηση στην κυριαρχία της παγκόσμιας αγοράς υδρογονανθράκων — μια κυριαρχία που ενισχύεται ακόμη περισσότερο από τη σύγκρουση με το Ιράν.
Για πρώτη φορά μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, οι ΗΠΑ αποτελούν όχι μόνο καθαρό εξαγωγέα πετρελαίου αλλά και τον μεγαλύτερο προμηθευτή ορυκτών καυσίμων παγκοσμίως.
Με τα Στενά του Ορμούζ εκτός λειτουργίας, η Σαουδική Αραβία, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και το Ιράκ μπορούν πλέον να εξάγουν μόνο μέρος της παραγωγής τους μέσω αγωγών, ενώ το Κουβέιτ και το Μπαχρέιν αδυνατούν ουσιαστικά να διοχετεύσουν πετρέλαιο στις διεθνείς αγορές. Αντίθετα, το αμερικανικό αργό βρίσκει ευκολότερα αγοραστές.
Οι αμερικανικές εξαγωγές πετρελαίου προς την Ευρώπη και την Ασία έχουν αυξηθεί σημαντικά, καθώς οι δύο αγορές αναζητούν εναλλακτικές προμήθειες αντί του πετρελαίου από τον Περσικό Κόλπο. Παράλληλα, η έλλειψη σε ντίζελ και αεροπορικά καύσιμα έχει προκαλέσει εκτόξευση των τιμών.
Παρά τα αυξημένα κέρδη για τις αμερικανικές ενεργειακές εταιρείες, οι συνέπειες αγγίζουν και τους ίδιους τους Αμερικανούς καταναλωτές, καθώς η τιμή της βενζίνης στις ΗΠΑ έχει ξεπεράσει τα 4,5 δολάρια ανά γαλόνι, δηλαδή περίπου ένα ευρώ το λίτρο.
Τα πιο πρόσφατα στοιχεία της Energy Information Administration (EIA) δείχνουν ότι οι αμερικανικές εξαγωγές πετρελαίου κατέγραψαν νέο ιστορικό υψηλό την περασμένη εβδομάδα, φτάνοντας τα 6 εκατ. βαρέλια ημερησίως — ποσότητα σχεδόν διπλάσια σε σύγκριση με τα επίπεδα πριν από την κρίση με το Ιράν.
Αν προστεθούν και οι εξαγωγές διυλισμένων καυσίμων, τότε οι συνολικές εξαγωγές αγγίζουν τα 14 εκατ. βαρέλια ημερησίως, καταγράφοντας επίσης νέο ρεκόρ.
Καθοριστικό ρόλο σε αυτή την άνοδο παίζει η αύξηση των εξαγωγών ντίζελ προς την Ευρώπη, σε μια αγορά όπου οι ΗΠΑ είχαν σχεδόν μηδενική παρουσία μέχρι το 2014, όπως σημειώνει η El País. Στη συνέχεια όμως, η επανάσταση του fracking — μιας τεχνικής εξόρυξης υδρογονανθράκων που έως τότε ήταν ελάχιστα γνωστή — άλλαξε ριζικά τα δεδομένα.
Ρεκόρ κατέγραψαν τον Απρίλιο και οι εξαγωγές φυσικού αερίου των ΗΠΑ, καθώς το Κατάρ, βασικός ανταγωνιστής τους στην αγορά LNG, είδε τις εξαγωγές του σχεδόν να μηδενίζονται λόγω του αποκλεισμού στα Στενά του Ορμούζ.
Για τη Ντόχα, το πρόβλημα δεν περιορίζεται μόνο στις δυσκολίες μεταφοράς, αλλά επεκτείνεται και στις ζημιές που προκάλεσαν τα ιρανικά πλήγματα στο Ras Laffan, το μεγαλύτερο κοίτασμα φυσικού αερίου παγκοσμίως. Οι ζημιές εκτιμάται ότι θα στερήσουν από το Κατάρ περίπου το ένα πέμπτο της εξαγωγικής του δυναμικότητας για τα επόμενα πέντε χρόνια.
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, οι αμερικανικές εξαγωγές LNG αναμένεται να συνεχίσουν την ανοδική τους πορεία τα επόμενα χρόνια. Η αμερικανική κυβέρνηση εκτιμά αύξηση 18% φέτος και επιπλέον 10% το 2027.
Ο Ντόναλντ Τραμπ είχε επί μήνες προβάλλει τις ΗΠΑ ως ενεργειακή υπερδύναμη, επαναλαμβάνοντας κατά την προεκλογική του εκστρατεία το σύνθημα “drill, baby, drill” και εκφράζοντας ανοιχτά την αντίθεσή του στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας.
Παρότι η αυξημένη αμερικανική παραγωγή καλύπτει σήμερα μέρος του κενού που αφήνουν οι χώρες του Κόλπου, για τις χώρες που εισάγουν αμερικανική ενέργεια η κατάσταση αυτή παραμένει αμφίσημη. Στην εποχή του Τραμπ, οι ΗΠΑ δεν θεωρούνται από όλους ένας απόλυτα αξιόπιστος ενεργειακός εταίρος.