Νέο κύμα συνταξιοδοτήσεων καταγράφεται μέσα στο 2026, με τις αιτήσεις προς τον ΕΦΚΑ να διαμορφώνονται στα υψηλότερα επίπεδα των τελευταίων επτά ετών, καθώς χιλιάδες ασφαλισμένοι επιλέγουν την πρόωρη αποχώρηση, φοβούμενοι ενδεχόμενες αλλαγές στο ασφαλιστικό σύστημα αλλά και αξιοποιώντας το νέο πλαίσιο για εργασία μετά τη συνταξιοδότηση.
Με βάση τα πιο πρόσφατα στοιχεία, μόνο κατά το πρώτο τρίμηνο του 2026 κατατέθηκαν 58.213 αιτήσεις συνταξιοδότησης, αριθμός που αποτελεί νέο υψηλό για αντίστοιχη χρονική περίοδο από το 2019 και ενισχύει τις προβλέψεις ότι μέσα στη χρονιά θα ξεπεραστεί το ετήσιο ρεκόρ του 2021, όταν είχαν υποβληθεί περισσότερες από 212.000 αιτήσεις.
Πίσω από αυτή τη μαζική έξοδο προς τη σύνταξη βρίσκονται τρεις βασικές αιτίες, που έχουν προκαλέσει αυξημένη κινητικότητα μεταξύ των ασφαλισμένων.
Ο πρώτος παράγοντας συνδέεται με την ανησυχία για πιθανές μελλοντικές μεταβολές στα όρια ηλικίας συνταξιοδότησης, λόγω της σύνδεσής τους με το προσδόκιμο ζωής μετά το 65ο έτος.
Αν και το υπουργείο Εργασίας έχει ξεκαθαρίσει ότι δεν σχεδιάζονται παρεμβάσεις το 2027 και ότι οποιαδήποτε συζήτηση μεταφέρεται πιθανότατα για το 2029, καθώς δεν παρατηρείται σημαντική αύξηση στο προσδόκιμο ζωής, πολλοί ασφαλισμένοι σπεύδουν να κατοχυρώσουν τώρα το συνταξιοδοτικό τους δικαίωμα.
Το κλίμα αβεβαιότητας λειτουργεί προληπτικά, κυρίως για όσους βρίσκονται κοντά στη θεμελίωση δικαιώματος και δεν επιθυμούν να ρισκάρουν πιθανές αυξήσεις στα ηλικιακά όρια τα επόμενα χρόνια.
Στο επίκεντρο τα πλασματικά έτη
Ο δεύτερος λόγος αφορά τα πλασματικά έτη ασφάλισης. Παρότι δεν υπάρχει μέχρι σήμερα κάποια οριστική απόφαση, έχει ήδη ξεκινήσει συζήτηση για πιθανές αλλαγές στον τρόπο υπολογισμού τους στη σύνταξη.
Ένα από τα σενάρια που εξετάζονται προβλέπει ότι τα πλασματικά έτη δεν θα προσμετρώνται πλέον με τον ίδιο τρόπο όπως τα πραγματικά χρόνια ασφάλισης, αλλά με χαμηλότερο ποσοστό αναπλήρωσης.
Το ενδεχόμενο αυτό προκαλεί ανησυχία σε χιλιάδες ασφαλισμένους που βασίζονται στα πλασματικά έτη ώστε να συμπληρώσουν 35ετία ή 40ετία και να αποχωρήσουν νωρίτερα, οδηγώντας πολλούς στην επίσπευση της αίτησης συνταξιοδότησης πριν εφαρμοστούν πιθανές αλλαγές.
Την ίδια ώρα, το κόστος εξαγοράς των πλασματικών ετών αυξάνεται κάθε χρόνο, καθώς υπολογίζεται με βάση τον κατώτατο μισθό. Ήδη από την 1η Απριλίου, το ετήσιο κόστος έχει διαμορφωθεί περίπου στα 2.220 ευρώ ανά έτος, καθιστώντας την εξαγορά τους ιδιαίτερα ακριβή για πολλούς ασφαλισμένους.
Ο τρίτος και σημαντικότερος λόγος είναι η δυνατότητα συνέχισης της εργασίας μετά τη συνταξιοδότηση χωρίς περικοπές στη σύνταξη.
Το νέο καθεστώς έχει αλλάξει πλήρως τη στάση πολλών ασφαλισμένων, καθώς πλέον οι εργαζόμενοι συνταξιούχοι όχι μόνο δεν χάνουν μέρος της σύνταξής τους — καθώς παλαιότερα επιβαρύνονταν με πέναλτι 30% με την έναρξη της εργασίας τους — αλλά έχουν τη δυνατότητα να αυξήσουν και το τελικό ποσό μέσω επανυπολογισμού, αξιοποιώντας τα νέα ένσημα που συγκεντρώνουν.
Έτσι, αρκετοί ασφαλισμένοι επιλέγουν να αποχωρήσουν νωρίτερα από την εργασία τους, διασφαλίζοντας τη σύνταξη και διατηρώντας ταυτόχρονα επαγγελματική δραστηριότητα, ώστε να ενισχύσουν το συνολικό εισόδημά τους.
Η αυξημένη ροή αιτήσεων ανεβάζει και τη συνταξιοδοτική δαπάνη για το 2026. Το συνολικό φετινό κόστος υπολογίζεται στο 1 δισ. ευρώ. Περίπου 550 εκατ. ευρώ αφορούν τις αυξήσεις συντάξεων και ακόμη 500 εκατ. ευρώ σχετίζονται με νέες απονομές. Αν όμως ενταθεί περαιτέρω το κύμα εξόδου προς τη σύνταξη, οι ισορροπίες ενδέχεται να αλλάξουν και ο ΕΦΚΑ να χρειαστεί να αναθεωρήσει τον προϋπολογισμό του.
Την ίδια στιγμή, παρά την πίεση που δέχεται το σύστημα, οι εκκρεμείς κύριες συντάξεις συνεχίζουν να μειώνονται. Τον Μάρτιο του 2026 διαμορφώθηκαν στις 13.163, έναντι 16.568 έναν χρόνο νωρίτερα.