Νέα δεδομένα στον σχεδιασμό για τη μεταφορά συντελεστή δόμησης δημιουργεί η παρέμβαση του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη, μετά τις έντονες αντιδράσεις των δήμων των βορείων προαστίων για τις προτεινόμενες ζώνες υποδοχής πρόσθετης δόμησης. Κατά τη σύσκεψη που πραγματοποιήθηκε τη Δευτέρα 16 Νοεμβρίου στο Μέγαρο Μαξίμου, η κυβέρνηση ξεκαθάρισε ότι δεν θα επιτρέπεται η μεταφορά συντελεστή δόμησης από έναν δήμο σε άλλον, ενώ δεσμεύθηκε ότι οι τοπικές αρχές θα έχουν τον καθοριστικό λόγο για την εφαρμογή του πολεοδομικού εργαλείου.
Η νέα προσέγγιση διαμορφώθηκε σε συνεργασία με το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, με στόχο να αντιμετωπιστούν οι ανησυχίες των δήμων για τις επιπτώσεις που θα μπορούσε να έχει η πρόσθετη οικοδομική δραστηριότητα στις ήδη επιβαρυμένες περιοχές.
Οι δήμοι αποκτούν τον τελικό λόγο
Σύμφωνα με όσα ανακοινώθηκαν μετά τη σύσκεψη, η κυβέρνηση δεσμεύθηκε ότι η εφαρμογή του πολεοδομικού εργαλείου δεν θα επιβληθεί στις τοπικές κοινωνίες.
Οι δήμοι θα μπορούν να αποφασίσουν εάν επιθυμούν να αξιοποιήσουν τις προβλέψεις της μελέτης που βρίσκεται σε δημόσια διαβούλευση ή να προχωρήσουν σε σημαντικές τροποποιήσεις, λαμβάνοντας υπόψη τις ιδιαίτερες πολεοδομικές ανάγκες κάθε περιοχής.
Η βασική κυβερνητική δέσμευση αφορά την απαγόρευση μεταφοράς συντελεστή δόμησης μεταξύ διαφορετικών δήμων, ένα από τα σημαντικότερα ζητήματα που είχαν προκαλέσει τις αντιδράσεις της τοπικής αυτοδιοίκησης.
Παράλληλα, τονίστηκε ότι η μεταφορά συντελεστή αποτελεί εργαλείο πολεοδομικού σχεδιασμού που μπορεί να συμβάλει στη δημιουργία κοινόχρηστων χώρων και στην προστασία των δικαιωμάτων ιδιοκτητών διατηρητέων κτηρίων.
Η διαμάχη για τα 584.000 τετραγωνικά μέτρα
Η ένταση μεταξύ κυβέρνησης και δημοτικών αρχών προκλήθηκε από τις προβλέψεις της υπό διαβούλευση μελέτης, η οποία περιλαμβάνει τη δυνατότητα υποδοχής έως 584.000 τετραγωνικών μέτρων πρόσθετης δόμησης σε προτεινόμενες ζώνες των βορείων προαστίων.
Οι δήμαρχοι εξέφρασαν σοβαρές επιφυλάξεις για τις συνέπειες που θα μπορούσε να έχει μια τέτοια εξέλιξη στην οικιστική πυκνότητα, στις μετακινήσεις, στις υποδομές και στο φυσικό περιβάλλον.
Ιδιαίτερη ανησυχία προκάλεσε το ενδεχόμενο περιοχές με ήδη αυξημένη οικοδομική δραστηριότητα να δεχθούν επιπλέον επιβάρυνση, χωρίς να έχουν προηγηθεί οι αναγκαίες παρεμβάσεις στις υποδομές.
Το κοινό μέτωπο των δημάρχων
Στις αντιδράσεις πρωτοστάτησαν οι δήμαρχοι Κηφισιάς Βασίλης Ξυπολυτάς, Φιλοθέης–Ψυχικού Χαράλαμπος Μπονάτσος, Χαλανδρίου Συμεών Ρούσσος, Νέας Ιωνίας Παναγιώτης Μανούρης, Παπάγου–Χολαργού Ηλίας Αποστολόπουλος και Λυκόβρυσης–Πεύκης Μάριος Ψυχάλης.
Με κοινή επιστολή τους προς τον πρωθυπουργό είχαν ζητήσει την απόσυρση της Στρατηγικής Μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων από τη διαδικασία διαβούλευσης και την επανεξέταση του σχεδιασμού από μηδενική βάση, με ουσιαστική συμμετοχή των δήμων.
Το αίτημα είχε επαναβεβαιωθεί και σε συνάντηση στην Περιφερειακή Ένωση Δήμων Αττικής, υπό τον πρόεδρό της και δήμαρχο Γαλατσίου Γιώργο Μαρκόπουλο.
Τι υποστηρίζει το υπουργείο Περιβάλλοντος
Από την πλευρά του, το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας επισημαίνει ότι τα τετραγωνικά μέτρα που περιλαμβάνονται στον σχεδιασμό δεν συνιστούν νέα οικοδομικά δικαιώματα.
Σύμφωνα με την επιχειρηματολογία του υπουργείου, πρόκειται για υφιστάμενα δικαιώματα δόμησης που δεν μπορούν να αξιοποιηθούν στα ακίνητα από τα οποία προέρχονται, λόγω πολεοδομικών περιορισμών ή δεσμεύσεων.
Η μεταφορά τους σε κατάλληλες ζώνες αποσκοπεί, σύμφωνα με το ΥΠΕΝ, στην αποκατάσταση των δικαιωμάτων των ιδιοκτητών, χωρίς να παραβλέπεται η ανάγκη προστασίας του οικιστικού περιβάλλοντος.
Μετά τη σημερινή παρέμβαση του πρωθυπουργού, το βάρος μεταφέρεται πλέον στους δήμους, οι οποίοι καλούνται να αξιολογήσουν τις προτεινόμενες ρυθμίσεις και να αποφασίσουν εάν και με ποιες αλλαγές μπορούν να εφαρμοστούν στις περιοχές τους.
Το κρίσιμο ζήτημα παραμένει η αποτύπωση των κυβερνητικών δεσμεύσεων στο τελικό θεσμικό πλαίσιο, ώστε να διασφαλιστεί ότι η μεταφορά συντελεστή δόμησης δεν θα οδηγήσει σε ανεξέλεγκτη επιβάρυνση των βορείων προαστίων.

