Η Ελλάδα συγκαταλέγεται στις χώρες της Ευρωζώνης που εμφανίζουν τη μικρότερη έκθεση σε ένα περιβάλλον υψηλότερων επιτοκίων για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα, σύμφωνα με ανάλυση της Morningstar DBRS.
Ο οίκος εκτιμά ότι η ευνοϊκή δυναμική του ελληνικού δημόσιου χρέους, σε συνδυασμό με τις ισχυρές οικονομικές και δημοσιονομικές επιδόσεις, αναμένεται να περιορίσει σημαντικά τις επιπτώσεις από το αυξημένο κόστος δανεισμού.
Σύμφωνα με τις προβλέψεις της Morningstar DBRS, η δαπάνη για τόκους ως ποσοστό του ΑΕΠ στην Ελλάδα αναμένεται να μειωθεί κατά 0,2 ποσοστιαίες μονάδες μεταξύ 2025 και 2030. Η Ελλάδα είναι η μοναδική μεταξύ των εννέα οικονομιών της Ευρωζώνης που εξετάζει ο οίκος όπου προβλέπεται υποχώρηση της σχετικής επιβάρυνσης.
Αντίθετα, στη Γαλλία η δαπάνη για τόκους αναμένεται να αυξηθεί κατά 0,9 ποσοστιαίες μονάδες του ΑΕΠ, στο Βέλγιο κατά 0,6 μονάδες, στη Γερμανία κατά 0,4 μονάδες και σε Αυστρία και Ολλανδία κατά 0,3 μονάδες.
Περιορισμένη επιβάρυνση προβλέπεται επίσης για την Ισπανία και την Πορτογαλία, όπου η αύξηση των τόκων εκτιμάται σε μόλις 0,1 ποσοστιαία μονάδα του ΑΕΠ.
Η ανάλυση της Morningstar DBRS καλύπτει εννέα οικονομίες της Ευρωζώνης: Αυστρία, Βέλγιο, Γαλλία, Γερμανία, Ελλάδα, Ιταλία, Ολλανδία, Πορτογαλία και Ισπανία.
Η δυναμική του ελληνικού χρέους
Η Ελλάδα, μαζί με την Ισπανία και την Πορτογαλία, εμφανίζεται μεταξύ των χωρών που επηρεάζονται λιγότερο από το υψηλότερο κόστος χρηματοδότησης.
Βασικός παράγοντας είναι η προβλεπόμενη αποκλιμάκωση του λόγου δημόσιου χρέους προς ΑΕΠ την περίοδο 2025-2030, η οποία στηρίζεται στην οικονομική ανάπτυξη και στη διατήρηση πρωτογενών πλεονασμάτων.
Η μείωση του αποθέματος χρέους περιορίζει σταδιακά και το ποσό που θα χρειάζεται να αναχρηματοδοτείται με υψηλότερα επιτόκια.
Σύμφωνα με τις προβλέψεις του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου που χρησιμοποιεί η Morningstar DBRS, το ονομαστικό ΑΕΠ της Ελλάδας, της Ισπανίας και της Πορτογαλίας αναμένεται να αυξάνεται κατά μέσο όρο 4,4% ετησίως την περίοδο 2026-2030, έναντι 3,1% για τις υπόλοιπες έξι χώρες του δείγματος.
Παράλληλα, και οι τρεις οικονομίες προβλέπεται να καταγράφουν πρωτογενή πλεονάσματα σε όλη την περίοδο 2026-2030, περιορίζοντας τις ανάγκες για νέο δανεισμό.
Υψηλότερο κόστος δανεισμού για μεγαλύτερο διάστημα
Η Morningstar DBRS εκτιμά ότι το κόστος χρηματοδότησης των κυβερνήσεων της Ευρωζώνης είναι πιθανό να παραμείνει σε υψηλότερα επίπεδα για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα.
Οι αποδόσεις των κρατικών ομολόγων αυξήθηκαν σημαντικά από το 2022, όταν η άνοδος του πληθωρισμού οδήγησε τις κεντρικές τράπεζες σε επιθετική αύξηση των επιτοκίων.
Παρά την αποκλιμάκωση του πληθωρισμού, οι αποδόσεις δεν έχουν επιστρέψει στα ιδιαίτερα χαμηλά επίπεδα που επικρατούσαν τα προηγούμενα χρόνια.
Η Morningstar DBRS αποδίδει την εξέλιξη αυτή, μεταξύ άλλων, στην αυξημένη προσφορά κρατικών τίτλων, στις υψηλότερες χρηματοδοτικές ανάγκες αρκετών οικονομιών και στα αυξημένα ασφάλιστρα κινδύνου που απαιτούν οι επενδυτές.
Παράλληλα, η ποσοτική σύσφιξη των κεντρικών τραπεζών έχει περιορίσει τις αγορές κρατικών τίτλων, ενώ η αυξημένη έκδοση εταιρικών ομολόγων δημιουργεί πρόσθετο ανταγωνισμό για τα διαθέσιμα επενδυτικά κεφάλαια.
Μεγαλύτερη πίεση σε Γαλλία και Βέλγιο
Σύμφωνα με την ανάλυση, οι χώρες που διαθέτουν μεγάλο απόθεμα δημόσιου χρέους και ασθενέστερες δημοσιονομικές προοπτικές είναι περισσότερο εκτεθειμένες στην άνοδο των επιτοκίων.
Η Γαλλία εμφανίζει τη μεγαλύτερη προβλεπόμενη αύξηση της δαπάνης τόκων έως το 2030, κατά 0,9 ποσοστιαίες μονάδες του ΑΕΠ, ενώ ακολουθεί το Βέλγιο με αύξηση 0,6 μονάδων.
Στον αντίποδα, η Ελλάδα καταγράφει την ευνοϊκότερη εξέλιξη μεταξύ των εννέα χωρών, με τη δαπάνη τόκων ως ποσοστό του ΑΕΠ να προβλέπεται ότι θα μειωθεί κατά 0,2 ποσοστιαίες μονάδες μέχρι το 2030.
Η Morningstar DBRS επισημαίνει ότι η επίδραση ενός περιβάλλοντος υψηλότερων επιτοκίων στα δημόσια οικονομικά εξαρτάται όχι μόνο από το επίπεδο του υφιστάμενου χρέους, αλλά και από την πορεία της οικονομικής ανάπτυξης, τα δημοσιονομικά αποτελέσματα και τις ανάγκες αναχρηματοδότησης κάθε χώρας.