Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα θα αφήσει αμετάβλητα τα επιτόκια την επόμενη εβδομάδα και θα τα αυξήσει για μια τελευταία φορά τον Δεκέμβριο, λένε οι οικονομολόγοι. Η άποψή τους αυτή έρχεται σε αντίθεση με τις εκτιμήσεις της αγοράς, η οποία προεξοφλεί πολύ περισσότερες αυξήσεις επιτοκίων.
Η συντριπτική πλειοψηφία των οικονομολόγων που συμμετείχαν σε δημοσκόπηση του Bloomberg εκτίμησε ότι η ΕΚΤ θα αυξήσει το επιτόκιο καταθέσεων κατά 25 μονάδες βάσης, στο 2,75%, στην τελευταία συνεδρίασή της για το 2026 και θα το διατηρήσει σε αυτά τα επίπεδα μέχρι τον Μάιο του 2028. Οι traders, αντίθετα, βλέπουν άλλες τρεις κινήσεις το επόμενο έτος.
Τα αποτελέσματα της έρευνας υπογραμμίζουν τη διαφορά των απόψεων γύρω από το πόσο επιθετικά θα πρέπει να κινηθούν οι αξιωματούχοι για να επαναφέρουν τον πληθωρισμό στον στόχο του 2%, καθώς τώρα διαμορφώνεται σε σχεδόν διπλάσια επίπεδα. Ενώ οι επενδυτές εστιάζουν στη σταθερή άνοδο των τιμών του πετρελαίου, οι αναλυτές στηρίζουν τις απόψεις τους για τα επιτόκια στο γεγονός ότι δεν διαπιστώνονται δευτερογενείς επιπτώσεις στον πληθωρισμό.
«Δεν υπάρχουν ακόμη ενδείξεις ότι ο ενεργειακός πληθωρισμός εξαπλώνεται ευρύτερα, στον καθορισμό των μισθών και των τιμών», δήλωσε στο Bloomberg ο Bas van Geffen, οικονομολόγος της Rabobank. «Η ΕΚΤ δεν χρειάζεται να επιταχύνει τον κύκλο αύξησης των επιτοκίων της και μπορεί να περιμένει μέχρι τον Δεκέμβριο».
Η ΕΚΤ ανέβασε τα επιτόκια δύο φορές ως απάντηση στον πόλεμο του Ιράν, τον Ιούνιο και τον Σεπτέμβριο. Ενώ ο πληθωρισμός επιταχύνθηκε και έφτασε στο 3,8% τον περασμένο μήνα, η ανάπτυξη αποδείχθηκε πιο ανθεκτική από ό,τι αναμενόταν.
Οι αξιωματούχοι θέλουν να αποτρέψουν την ενσωμάτωση του ενεργειακού σοκ στην οικονομία και σκέφτηκαν μια ακόμα αύξηση των επιτοκίων αυτόν τον μήνα. Ωστόσο, θεωρείται πιο πιθανό η κίνηση να γίνει στη συνεδρίαση του Δεκεμβρίου, όταν και θα δημοσιοποιηθούν οι νέες προβλέψεις της ΕΚΤ για την οικονομία.
Οι προβλέψεις του Σεπτεμβρίου μιλούσαν για αύξηση του ΑΕΠ κατά 0,9% φέτος και 1,4% το 2027, με πληθωρισμό στο 3% και 2,5% αντίστοιχα. Στο δυσμενές σενάριο, ο πληθωρισμός προβλεπόταν να φτάσει στο 3,1% και στο 3,2%.
Με τις τιμές του πετρελαίου να ξεπερνούν τα 110 δολάρια το βαρέλι, περισσότερα από τα δύο τρίτα των οικονομολόγων θεωρούν ότι η οικονομία της Ευρωζώνης πηγαίνει χειρότερα από τις εκτιμήσεις του Σεπτεμβρίου.
«Όσο περισσότερο παραμένει υψηλός ο πληθωρισμός, τόσο πιο δύσκολο γίνεται να απορρίψουμε τις δευτερογενείς επιπτώσεις για τους μισθούς, τις τιμές και τις προσδοκίες», δήλωσε στο Bloomberg ο Dennis Shen, λέκτορας στη Διεθνή Σχολή Διοίκησης στο Βερολίνο. «Για την ΕΚΤ, ο υψηλότερος του στόχου πληθωρισμός είναι πλέον πολύ μεγαλύτερος μεσοπρόθεσμος κίνδυνος από τον χαμηλότερο του στόχου δείκτη».
Πέρα από τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, οι κεντρικοί τραπεζίτες παρακολουθούν και κατά πόσο οι αυξανόμενες αποδόσεις των ομολόγων δυσχεραίνουν τις χρηματοοικονομικές συνθήκες. Η πρόεδρος της ΕΚΤ Christine Lagarde και άλλοι έχουν υποστηρίξει ότι αυτό θα περιορίσει την οικονομική ανάπτυξη και θα περιορίσει τη μεταφορά του ενεργειακού κόστους στον πληθωρισμό.
Με την απόδοση του γαλλικού 10ετούς ομολόγου να φτάνει στο 5% αυτή την εβδομάδα για πρώτη φορά από το 2002, ορισμένοι επενδυτές βλέπουν ακόμη και τον κίνδυνο μιας νέας κρίσης χρέους του ευρώ. Η συζήτηση περιστρέφεται γύρω από το πόσο άσχημα θα έπρεπε να γίνουν τα πράγματα πριν παρέμβει η ΕΚΤ με το εργαλείο Transmission Protection Instrument, το οποίο δεν έχει χρησιμοποιήσει ποτέ έως σήμερα.
Οι οικονομολόγοι εκτιμούν ότι ο πήχυς για μια παρέμβαση είναι πολύ υψηλός, με το 70% να μην περιμένει ότι θα γίνει σε οποιαδήποτε μορφή και περίπου το 90% να αποκλείει τη χρήση του TPI, το οποίο σχεδιάστηκε για να αντιμετωπίσει μια αδικαιολόγητη δυναμική της αγοράς που απειλεί τη μετάδοση της νομισματικής πολιτικής σε ολόκληρη την Ευρωζώνη.
Ορισμένοι οικονομολόγοι θεωρούν πιθανά λιγότερο ριζοσπαστικά βήματα, όπως λεκτικές παρεμβάσεις, μηνύματα για νομισματική χαλάρωση ή διακοπή της ποσοτικής σύσφιξης.
«Υπάρχουν πολύ λίγα πράγματα που μπορεί να κάνει η ΕΚΤ επί του παρόντος για να βοηθήσει τη Γαλλία, εφόσον η Γαλλία δεν είναι διατεθειμένη να βοηθήσει τον εαυτό της», εξηγεί ο Carsten Brzeski, της ING. «Το μόνο πράγμα που θα μπορούσε να κάνει η ΕΚΤ, καθώς οι αγορές ομολόγων αναλαμβάνουν τη δουλειά της ΕΚΤ, είναι να ακούγεται κάπως λιγότερο αυστηρή και να προσπαθήσει να μειώσει τις προσδοκίες για αύξηση των επιτοκίων».