Σημαντικό αποτύπωμα στη χρηματοδότηση της ελληνικής επιχειρηματικότητας καταγράφουν τα νέα στοιχεία για τη δραστηριότητα της Ελληνικής Αναπτυξιακής Τράπεζας (ΕΑΤ), με τις επιχειρηματικές χρηματοδοτήσεις να προσεγγίζουν πλέον τα 13 δισ. ευρώ και να έχουν φτάσει σε περισσότερες από 46.000 επιχειρήσεις.
Τα στοιχεία παρουσιάστηκαν μαζί με τη νέα μελέτη του ΙΟΒΕ για την περίοδο 2019-2025, η οποία επιχειρεί να αποτιμήσει όχι μόνο το ύψος των χρηματοδοτήσεων, αλλά και την επίδρασή τους στο ΑΕΠ, την απασχόληση, τα εισοδήματα και τα δημόσια έσοδα.
Στα 12,99 δισ. ευρώ τα επιχειρηματικά δάνεια
Από το 2019 έως τα μέσα Σεπτεμβρίου 2026, η Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα έχει εγκρίνει συνολικές χρηματοδοτήσεις 15,57 δισ. ευρώ προς επιχειρήσεις και νοικοκυριά, μέσω 89.214 δανείων.
Από αυτά, τα 61.596 είναι επιχειρηματικά δάνεια συνολικού ύψους 12,99 δισ. ευρώ, τα οποία έχουν κατευθυνθεί σε 46.025 επιχειρήσεις.
Ιδιαίτερη σημασία έχει το προφίλ των επιχειρήσεων που απέκτησαν πρόσβαση στα χρηματοδοτικά εργαλεία. Το 77% των δικαιούχων έχει ετήσιο κύκλο εργασιών έως 2 εκατ. ευρώ, ενώ το 72% απασχολεί έως 10 εργαζομένους.
Τα στοιχεία δείχνουν ότι μεγάλο μέρος των χρηματοδοτήσεων κατευθύνεται σε πολύ μικρές και μικρές επιχειρήσεις, για τις οποίες η πρόσβαση στον τραπεζικό δανεισμό παραμένει κρίσιμο ζήτημα.
Κάθε 1 ευρώ δημιουργεί 3,58 ευρώ ΑΕΠ
Ένα από τα σημαντικότερα ευρήματα της μελέτης του ΙΟΒΕ αφορά τον πολλαπλασιαστή των χρηματοδοτικών εργαλείων.
Σύμφωνα με την ανάλυση, για κάθε 1 ευρώ πόρων που δεσμεύεται στα χρηματοδοτικά εργαλεία της ΕΑΤ, οι συνολικές επενδύσεις που συνδέονται με αυτά δημιουργούν επίδραση 3,58 ευρώ στο ΑΕΠ.
Παράλληλα, στο ίδιο 1 ευρώ δεσμευμένων πόρων αντιστοιχεί επίδραση 2,10 ευρώ στο εισόδημα των εργαζομένων και 1,43 ευρώ στα δημόσια έσοδα.
Για κάθε 1 εκατ. ευρώ δεσμευμένων πόρων, η μελέτη υπολογίζει επίδραση που αντιστοιχεί σε 110 ετήσιες θέσεις εργασίας.
Αποτύπωμα 12,5 δισ. ευρώ στο ΑΕΠ
Για την περίοδο 2019-2025, η συνολική επίδραση των προγραμμάτων της ΕΑΤ και των επενδύσεων των επιχειρήσεων που χρηματοδοτήθηκαν υπολογίζεται σε 12,5 δισ. ευρώ στο ΑΕΠ.
Το αντίστοιχο αποτύπωμα στο εισόδημα των εργαζομένων εκτιμάται στα 7,3 δισ. ευρώ, ενώ στα δημόσια έσοδα φτάνει περίπου τα 5 δισ. ευρώ.
Σύμφωνα με τη μελέτη, το 56% της επίδρασης στο ΑΕΠ προέρχεται από πολύ μικρές και μικρές επιχειρήσεις. Αντίστοιχα, το 60% της επίδρασης στην απασχόληση συνδέεται με αυτές τις δύο κατηγορίες επιχειρήσεων.
Πού κατευθύνθηκαν τα περισσότερα δάνεια
Σε επίπεδο κλάδων, το εμπόριο, η μεταποίηση και οι επιχειρήσεις καταλυμάτων και εστίασης συγκέντρωσαν το μεγαλύτερο μέρος των χρηματοδοτήσεων.
Συγκεκριμένα, περίπου το 74% των δανείων, συνολικού ύψους 8,6 δισ. ευρώ, κατευθύνθηκε στους συγκεκριμένους τομείς.
Γεωγραφικά, το 61% της επίδρασης στο ΑΕΠ προέρχεται από επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στην Αττική και την Κεντρική Μακεδονία.
Η μελέτη εντοπίζει, ωστόσο, υψηλές πολλαπλασιαστικές επιδράσεις και σε τουριστικές περιφέρειες, όπως το Νότιο Αιγαίο, τα Ιόνια Νησιά και η Κρήτη.
Ο ρόλος της ΕΑΤ στις νέες πιστώσεις
Τα στοιχεία αναδεικνύουν επίσης τη συμμετοχή της Αναπτυξιακής Τράπεζας στην πιστωτική επέκταση των τελευταίων ετών.
Κατά μέσο όρο, για κάθε 100 ευρώ νέων πιστώσεων που χορηγήθηκαν την περίοδο 2020-2025, τα 21 ευρώ συνδέονταν με συμμετοχή της ΕΑΤ.
Στον κλάδο του εμπορίου, μάλιστα, το μερίδιό της στις συνολικές εκταμιεύσεις επιχειρηματικών δανείων έφτασε το 38%.
Ο μηχανισμός λειτουργεί διαφορετικά από μια απλή επιχορήγηση, καθώς οι διαθέσιμοι δημόσιοι πόροι συνδυάζονται με τραπεζικά κεφάλαια και μπορούν, μετά την αποπληρωμή των δανείων ή την αποδέσμευση εγγυήσεων, να χρησιμοποιηθούν ξανά σε νέα χρηματοδοτικά εργαλεία.
Το επόμενο κύμα χρηματοδότησης των ΜμΕ
Το ενδιαφέρον μεταφέρεται πλέον στην επόμενη περίοδο και στα νέα κεφάλαια που προορίζονται για τη χρηματοδότηση μικρομεσαίων επιχειρήσεων.
Σύμφωνα με όσα έχουν ανακοινωθεί, προβλέπεται η αξιοποίηση 1,5 δισ. ευρώ νέων πόρων, οι οποίοι μέσω μόχλευσης εκτιμάται ότι μπορούν να κινητοποιήσουν χρηματοδοτήσεις περίπου 5 δισ. ευρώ.
Η ενεργοποίηση των νέων εργαλείων τοποθετείται έως τις αρχές του 2027 και αναμένεται να διευρύνει περαιτέρω τις διαθέσιμες επιλογές χρηματοδότησης για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις.
Το στοίχημα για τις μικρές επιχειρήσεις
Τα στοιχεία της περιόδου 2019-2026 δείχνουν ότι η Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα έχει αποκτήσει αυξημένο ρόλο στη σύνδεση των δημόσιων χρηματοδοτικών πόρων με τον τραπεζικό δανεισμό.
Το επόμενο κρίσιμο βήμα είναι κατά πόσο τα νέα εργαλεία θα μπορέσουν να φτάσουν σε ακόμη περισσότερες υγιείς μικρές και πολύ μικρές επιχειρήσεις, ιδιαίτερα σε εκείνες που δυσκολεύονται να αποκτήσουν πρόσβαση σε συμβατική τραπεζική χρηματοδότηση.
Με σχεδόν 13 δισ. ευρώ επιχειρηματικών δανείων να έχουν ήδη διοχετευθεί στην αγορά και με νέα κεφάλαια να βρίσκονται στον σχεδιασμό, η χρηματοδότηση των ΜμΕ παραμένει ένα από τα βασικά πεδία ενδιαφέροντος για την ελληνική οικονομία τα επόμενα χρόνια.