Σε ακόμη πιο έντονες προειδοποιήσεις για την κατάσταση στην παγκόσμια αγορά καυσίμων προχωρά η Goldman Sachs, βλέποντας σοβαρή στενότητα στη διύλιση εξαιτίας των πολεμικών συγκρούσεων στη Μέση Ανατολή και την Ουκρανία και ανεβάζοντας θεαματικά τις προβλέψεις της για τα περιθώρια κέρδους στο ντίζελ.
Όπως αναφέρει ο επενδυτικός οίκος σε σημείωμά του, σύμφωνα με το Bloomberg, τα αυξανόμενα πλήγματα σε διυλιστήρια στη Μέση Ανατολή και τη Ρωσία έχουν επιβαρύνει ακόμη περισσότερο την ήδη περιορισμένη παγκόσμια δυναμικότητα διύλισης, οδηγώντας τα περιθώρια των προϊόντων πετρελαίου σε νέα υψηλά επίπεδα.
Στο επίκεντρο του ράλι βρίσκεται το ντίζελ, με την Goldman Sachs να επισημαίνει ότι οι διακοπές λειτουργίας των διυλιστηρίων κινούνται περίπου 60% υψηλότερα από τα συνηθισμένα εποχικά επίπεδα, την ώρα που τα αποθέματα διυλισμένων προϊόντων συνεχίζουν να υποχωρούν παρά την ελαφρώς ασθενέστερη ζήτηση.
Θεαματική αναθεώρηση των προβλέψεων
Η αλλαγή στις εκτιμήσεις της Goldman είναι εντυπωσιακή.
Ο οίκος προβλέπει πλέον ότι το κέρδος από την παραγωγή ενός βαρελιού ντίζελ σε σχέση με το Brent θα διαμορφωθεί κατά μέσο όρο στα 63 δολάρια το βαρέλι στις ΗΠΑ και στα 49 δολάρια στην Ευρωπαϊκή Ένωση το επόμενο έτος.
Οι προηγούμενες προβλέψεις ήταν μόλις 27 δολάρια και 19 δολάρια αντίστοιχα.
Πρόκειται ουσιαστικά για υπερδιπλασιασμό των εκτιμήσεων, που αποτυπώνει το μέγεθος της ανατροπής στην αγορά διύλισης και τις προσδοκίες ότι η προσφορά καυσίμων θα παραμείνει περιορισμένη για σημαντικό χρονικό διάστημα.
Το ντίζελ ακριβότερο πολύ ταχύτερα από το πετρέλαιο
Η βασική ανησυχία είναι ότι η παγκόσμια αγορά βρίσκεται αντιμέτωπη όχι μόνο με ακριβό αργό πετρέλαιο, αλλά και με μια κρίση στα διυλισμένα προϊόντα.
Οι τιμές της βενζίνης, του ντίζελ και άλλων καυσίμων έχουν αυξηθεί με πολύ μεγαλύτερη ταχύτητα από το ίδιο το πετρέλαιο, καθώς το πρόβλημα μετατοπίζεται από την επάρκεια αργού στη δυνατότητα των διυλιστηρίων να το μετατρέψουν σε προϊόντα έτοιμα προς κατανάλωση.
Στις αγορές συμβολαίων, το Brent έχει ενισχυθεί σχεδόν 50% μέσα στο έτος και κινείται κοντά στα 91 δολάρια το βαρέλι, ενώ τα ευρωπαϊκά futures του ντίζελ έχουν ήδη υπερδιπλασιαστεί.
Ρωσία, Βραζιλία και χειμώνας αυξάνουν την πίεση
Οι πιέσεις στην αγορά αναμένεται να ενταθούν περαιτέρω.
Η Ρωσία έχει επεκτείνει την απαγόρευση εξαγωγών ντίζελ έως τον Σεπτέμβριο, περιορίζοντας πρόσθετες ποσότητες από τη διεθνή αγορά, ενώ την ίδια στιγμή αυξάνεται η ζήτηση από τη Βραζιλία, η οποία αποτελεί τον δεύτερο μεγαλύτερο εισαγωγέα ντίζελ παγκοσμίως.
Στην εξίσωση προστίθεται και ο επερχόμενος χειμώνας στο Βόρειο Ημισφαίριο, ο οποίος παραδοσιακά ενισχύει τη ζήτηση για πετρέλαιο θέρμανσης και συναφή προϊόντα.
Η μεγάλη «τρύπα» στη Μέση Ανατολή
Ιδιαίτερα προβληματική παραμένει η εικόνα στη Μέση Ανατολή.
Σύμφωνα με τους αναλυτές της Goldman Sachs, οι εξαγωγές αργού πετρελαίου από τον Περσικό Κόλπο εκτιμάται ότι έχουν ανακάμψει περίπου στο 70%-80% των επιπέδων πριν από τον πόλεμο.
Η εικόνα στα διυλισμένα προϊόντα, όμως, είναι πολύ χειρότερη.
Οι σχετικές αποστολές βρίσκονται μόλις στο 40% των προπολεμικών επιπέδων, γεγονός που εξηγεί σε μεγάλο βαθμό γιατί το ντίζελ και τα υπόλοιπα προϊόντα διύλισης εμφανίζουν πολύ μεγαλύτερες ανατιμήσεις από το αργό.
Η Goldman Sachs εκτιμά ότι για να υπάρξει πλήρης εξομάλυνση της αγοράς απαιτείται ουσιαστική γεωπολιτική αποκλιμάκωση σε παγκόσμιο επίπεδο.
Η «τριπλή απειλή» για τα καύσιμα
Την ένταση του προβλήματος έχει επισημάνει και η ίδια η πετρελαϊκή βιομηχανία.
Ο διευθύνων σύμβουλος της Shell, Wael Sawan, έχει κάνει λόγο για μια «τριπλή απειλή» που πλήττει την αγορά διυλισμένων προϊόντων: τις επιθέσεις στα ρωσικά διυλιστήρια, τους κινδύνους για τη ναυσιπλοΐα στον Περσικό Κόλπο και τις δυσκολίες στις μεταφορές μέσω της Ερυθράς Θάλασσας.
Αντίστοιχα, ο επικεφαλής της TotalEnergies, Patrick Pouyanne, έχει επισημάνει ότι, παρά το γεγονός ότι ορισμένα φορτία αργού εξακολουθούν να περνούν από το Στενό του Ορμούζ, η διακίνηση διυλισμένων προϊόντων παραμένει ουσιαστικά παγωμένη.
Η εικόνα αυτή ενισχύει την εκτίμηση ότι το επόμενο μεγάλο πρόβλημα της ενεργειακής κρίσης δεν θα είναι μόνο η τιμή του πετρελαίου, αλλά κυρίως το κόστος και η διαθεσιμότητα των καυσίμων που φτάνουν τελικά στις επιχειρήσεις και στους καταναλωτές.