Η πολιτική σκακιέρα στο κεντροαριστερό φάσμα αναδιατάσσεται με καταιγιστικούς ρυθμούς, εν αναμονή και του νέου κόμματος Τσίπρα, ο οποίος, επανεμφανίζεται σε μια περίοδο, όπου οι μνήμες του εκλογικού σώματος γίνονται πιο ισχυρές, με αφορμή όσα συνέβησαν το εφιαλτικό 2015.
Με το πολιτικό σκηνικό να παραμένει ρευστό και τις επόμενες εθνικές κάλπες να πλησιάζουν, το ΠΑΣΟΚ βρίσκεται μπροστά στην ιστορική πρόκληση, να εδραιωθεί ως ο κυρίαρχος πόλος της προοδευτικής αντιπολίτευσης και να είναι σε θέση να κινηθεί ακόμη πιο... επιθετικά, συναινώντας στη συγκρότηση κυβέρνησης συνεργασίας με τη Νέα Δημοκρατία, αφήνοντας τον αποδυναμωμένο Τσίπρα να παίζει το ρόλο της αξιωματικής αντιπολίτευσης. Ωστόσο, για να φτάσει να τον αποδυναμώσει χρειάζεται πολλή δουλειά, καθώς τα πράγματα δεν είναι και τόσο εύκολα. Η Χαριλάου Τρικούπη οφείλει να εφαρμόσει μία επιθετική αλλά και προσεκτικά σχεδιασμένη στρατηγική που θα περιορίσει οριστικά τον Αλέξη Τσίπρα και τις πολιτικές του φιλοδοξίες στην τρίτη θέση της πολιτικής ιεραρχίας. Μπορεί; Εξαρτάται...
Οι 3 πυλώνες για το ΠΑΣΟΚ, αν θέλει να ελπίζει...
Οι 3 πυλώνες της στρατηγικής του ΠΑΣΟΚ για να εγκλωβίσει πολιτικά το κόμμα Τσίπρα απαιτεί πρώτα απ΄ όλα απόλυτο πραγματισμό και τακτική ευελιξία.
Ειδικότερα:
1. Το ΠΑΣΟΚ μπορεί να κερδίσει περισσότερα εάν επικεντρωθεί στο μεσαίο χώρο. Η τακτική πρέπει να εστιαστεί στην απορρόφηση των απογοητευμένων κεντρώων που για κάποιο λόγο δεν θέλουν να ψηφίσουν τη Νέα Δημοκρατία και προέρχονται από το ΠΑΣΟΚ, αλλά και σε όσους ανήκουν στην Αριστερά, αλλά έχουν ακόμη το... μυαλό στη θέση του! Με ένα σύγχρονο, τεχνοκρατικό, κοστολογημένο και κοινωνικά δίκαιο πρόγραμμα, το ΠΑΣΟΚ μπορεί να εμφανιστεί ως η μόνη σοβαρή, εναλλακτική πρόταση διακυβέρνησης.
2. Άσκηση δομικής αντιπολίτευσης στην κυβέρνηση και όχι άναρθρες κραυγές. Στο ΠΑΣΟΚ πρέπει να συνειδητοποιήσουν ότι η τακτική του "ώριμου φρούτου" δεν ισχύει στην περίπτωση της Νέας Δημοκρατίας και του Μητσοτάκη. Αν θέλει το ΠΑΣΟΚ να το πάρουν στα σοβαρά δεν πρέπει να ακολουθήσει τον αδιέξοδο δρόμο του... συντρόφου Δούκα, αλλά πρέπει να ασκήσει τεκμηριωμένη αντιπολίτευση, η οποία δίπλα σε κάθε μέτρο θα έχει τον... λογαριασμό και τα συγκριτικά αποτελέσματα που εξάγονται στη βάση της κλίμακας κόστους-οφέλους. Όταν το ΠΑΣΟΚ παράγει εφαρμόσιμη πολιτική, απογυμνώνει τον Αλέξη Τσίπρα από το... παραδοσιακό του "όπλο", δηλαδή την καταγγελτική, λαϊκιστική ρητορική που δεν συνοδεύεται από ρεαλιστικές λύσεις.
3. Ο ΣΥΡΙΖΑ επί Τσίπρα είχε καταφέρει να κυριαρχήσει στη νεολαία μέσω των social media, αλλά τώρα τα δεδομένα έχουν αλλάξει. Το ΠΑΣΟΚ οφείλει να μεταφέρει την πολιτική του μάχη στα ψηφιακά δίκτυα, μιλώντας τη γλώσσα των 20άρηδων και 30άρηδων για τα δικαιώματα, την εργασιακή ανασφάλεια και την κλιματική κρίση. Έτσι, μπορεί να περιορίσει σημαντικά την αφετηρία (επαν)εκκίνησης του Τσίπρα σε αυτά τα κοινά.
Εφόσον στο ΠΑΣΟΚ έχουν συνειδητοποιήσει ότι δεν "πουλάει" η αντι-Μητσοτακική ρητορική και η ακατάσχετη ηθικολογία, πρέπει να συμφωνήσουν ότι το επόμενο στάδιο, περιλαμβάνει τη διαμόρφωση σοβαρού πολιτικού λόγου, με βάση τους τρεις προαναφερόμενους πυλώνες. Αν έχουν βάλει στόχο να μιλήσουν στη γλώσσα της Αριστεράς, τότε, το εκλογικό σώμα θα πάει στον γνήσιο εκφραστή της, τον Τσίπρα και όχι στον Ανδρουλάκη. Κάτι τέτοιο θα ήταν επιζήμιο για τον σημερινό αρχηγό του ΠΑΣΟΚ, ο οποίος υστερεί σημαντικά σε επίπεδο προφίλ έναντι του Τσίπρα...
Τα 4 λάθη που πρέπει να αποφύγει ο Ανδρουλάκης
Η στρατηγική που πρέπει να ακολουθήσει ο Νίκος Ανδρουλάκης, βαδίζει πάνω σε συγκεκριμένο μοτίβο, το οποίο μπορεί να καταστεί παντελώς άχρηστο, αν υποπέσει σε τακτικά σφάλματα.
Ο αρχηγός του ΠΑΣΟΚ κρατά στα χέρια του το τιμόνι για τη δεύτερη θέση, αλλά βαδίζει σε ναρκοπέδιο. Με βάση αυτό, πρέπει να αποφύγει τα εξής 4 λάθη:
1. Ετεροπροσδιορισμός και εμμονή με το παρελθόν. Αν ο κ. Ανδρουλάκης αναλωθεί σε μια προσωπική βεντέτα με τον Αλέξη Τσίπρα ή σε ιστορικές αναδρομές για το "ποιος έβλαψε τη χώρα το 2015", θα φανεί αναχρονιστικός. Οι πολίτες κοιτούν το μέλλον και το ΠΑΣΟΚ πρέπει να μιλά για το 2030, θυμίζοντας όμως με... διακριτικό τρόπο, τα λάθη του παρελθόντος επί ΣΥΡΙΖΑ.
2. Πολιτική αμφισημία και τακτική του "ναι μεν, αλλά". Το εκλογικό σώμα τιμωρεί την αναποφασιστικότητα και ως εκ τούτου, ο αρχηγός του ΠΑΣΟΚ πρέπει να εκπέμπει καθαρές θέσεις χωρίς μισόλογα για τις συνεργασίες, χωρίς θολά μηνύματα στα μεγάλα εθνικά και οικονομικά ζητήματα. Η εικόνα του ίσων αποστάσεων απλώς σπρώχνει ψηφοφόρους είτε προς τη ΝΔ είτε προς τον Τσίπρα.
3. Οργανωτικός ελιτισμός και κλειστά γραφεία. Το ΠΑΣΟΚ κινδυνεύει αν μετατραπεί σε ένα κόμμα στελεχών και μηχανισμών και αν ο Ανδρουλάκης δεν ανοίξει το κόμμα στην κοινωνία, στα επιμελητήρια, στους κοινωνικούς φορείς και στην αυτοδιοίκηση, θα αφήσει ζωτικό χώρο στον Τσίπρα να κάνει τη δική του αντεπίθεση μέσω των λαϊκών βάσεων.
4. Έλλειψη επικοινωνιακού χαρίσματος και αμυντική στάση. Στην εποχή της εικόνας, η υπερβολικά θεσμική και ενίοτε ξύλινη γλώσσα κοστίζει. Συνεπώς, ο Ανδρουλάκης πρέπει να βγει στην αντεπίθεση με πιο άμεσο, συναισθηματικό και τηλεοπτικό λόγο, καθώς σε επίπεδο προβολής του εαυτού του ως πολιτικό "προϊόν", υστερεί σημαντικά του Τσίπρα.
Με βάση τα παραπάνω, η "μάχη" της αξιοπιστίας είναι το πεδίο, όπου θα αναμετρηθούν οι Ανδρουλάκης και Τσίπρας. Ο περιορισμός του "άχαστου" στην τρίτη θέση δεν θα γίνει τυχαία. Θα είναι το αποτέλεσμα της σύγκρισης δύο μοντέλων αντιπολίτευσης. Αν το ΠΑΣΟΚ πείσει ότι αποτελεί μια σοβαρή, θεσμική, προοδευτική δύναμη που μπορεί να κυβερνήσει, τότε το κόμμα του... επανεμφανιζόμενου Αλέξη θα συρρικνωθεί νομοτελειακά. Η ιστορική ευκαιρία είναι τώρα, και το αποτέλεσμα θα κριθεί από το αν ο Νίκος Ανδρουλάκης θα επιλέξει να ρισκάρει ή να κινηθεί στην πεπατημένη...
Τι δείχνουν τα γκάλοπ
Οι δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι το ΠΑΣΟΚ έχει καταφέρει να σταθεροποιηθεί στη δεύτερη θέση του πολιτικού σκηνικού, αλλά ουδείς μπορεί να γνωρίζει πώς αυτό θα μετασχηματιστεί από την κάθοδο των κομμάτων Τσίπρα και Καρυστιανού.
Η φθορά της Νέας Δημοκρατίας, η οποία καταγράφει απώλειες λόγω της επίμονης ακρίβειας, δεν μεταφράζεται σε αυτόματη κυριαρχία της Χαριλάου Τρικούπη. Αντίθετα, οι νέες διεργασίες και η κινητικότητα γύρω από το πολιτικό προφίλ του Αλέξη Τσίπρα ανακατεύουν ξανά την τράπουλα, καθώς εμφανίζεται να συσπειρώνει δυνάμεις και να απειλεί άμεσα το ΠΑΣΟΚ. Η Τοπική Αυτοδιοίκηση αποτελεί το παραδοσιακό προπύργιο όπου το κόμμα του... Ανδρέα, μπορεί να οικοδομήσει το τείχος που θα κρατήσει τον Αλέξη Τσίπρα στην τρίτη θέση.
Από την άλλη πλευρά, το ΠΑΣΟΚ οφείλει να αξιοποιήσει τους δημάρχους και τους περιφερειακούς συμβούλους που διαθέτει σε όλη την επικράτεια όχι ως απλούς... ψηφοσυλλέκτες, αλλά ως πυρήνες παραγωγής πολιτικής. Η καθημερινή επαφή των αυτοδιοικητικών στελεχών με τα προβλήματα της τοπικής αγοράς και της περιφέρειας προσφέρει στο ΠΑΣΟΚ τη γείωση που στερείται η κεντρική και εν πολλοίς "αθηνοκεντρική" ρητορική του Τσίπρα.
Στις τοπικές κοινωνίες, η στρατηγική πρέπει να επιβάλλει τη δημιουργία ευρύτερων κοινωνικών μετώπων. Το ΠΑΣΟΚ μπορεί να ηγηθεί ψηφοδελτίων σε επιμελητήρια, εργατικά κέντρα και δήμους, προσελκύοντας ανεξάρτητες προσωπικότητες. Με τον τρόπο αυτό, στερεί από τον Αλέξη Τσίπρα τη δυνατότητα να παρουσιάσει τον δικό του πολιτικό χώρο ως τη μοναδική "ομπρέλα" της προοδευτικής παράταξης. Ειδικά στην Τοπική Αυτοδιοίκηση, το ΠΑΣΟΚ μπορεί να αποδείξει στην πράξη ότι αποτελεί πεδίο όπου η σοβαρή, προγραμματική εναλλακτική πρόταση μπορεί να νικήσει κυρίως τις λαϊκιστικές κραυγές του περιθωρίου.
Όμως, υπάρχει και κάτι τελευταίο. Η στρατηγική της Χαριλάου Τρικούπη δεν μπορεί να εξαντλείται στα τηλεοπτικά πάνελ. Πρέπει να μεταφερθεί στους δήμους, στις γειτονιές και στους χώρους εργασίας, αποδεικνύοντας ότι η παράταξη διαθέτει την απαιτούμενη επαφή και "γείωση" με την κοινωνία. Επιπλέον, τα στελέχη του ΠΑΣΟΚ πρέπει να καταλάβουν ότι όσο η κυβέρνηση θα πιέζει επικοινωνιακά τον Τσίπρα, υπενθυμίζοντας στο εκλογικό σώμα τα εγκλήματα του, τόσο θα μεγαλώνει η "δεξαμενή" των ψηφοφόρων που μεταξύ ΠΑΣΟΚ και Τσίπρα, θα επιλέξουν το πρώτο. Αρκεί φυσικά ο Ανδρουλάκης να μην έχει τάση πολιτικής "αυτοκτονίας"...