Νέα δεδομένα διαμορφώνονται στην αγορά ενέργειας, καθώς οι εξελίξεις γύρω από το Ιράν και τα Στενά του Ορμούζ επηρεάζουν ήδη τις διεθνείς τιμές πετρελαίου και φυσικού αερίου. Η δήλωση ανώτατου Ιρανού αξιωματούχου ότι η Τεχεράνη είναι έτοιμη, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις, να ανοίξει τα Στενά του Ορμούζ εντός επτά ημερών, έστρεψε εκ νέου το ενδιαφέρον των αγορών σε μια περιοχή με κομβική σημασία για τη ροή της ενέργειας.
Σύμφωνα με την ίδια τοποθέτηση, βασική προϋπόθεση για μια τέτοια εξέλιξη είναι να μειωθεί η στρατιωτική πίεση από τις Ηνωμένες Πολιτείες και να αρθούν οι αποκλεισμοί στα λιμάνια του Ιράν. Η αναφορά αυτή πρόσθεσε ακόμη ένα στοιχείο αβεβαιότητας σε μια ήδη επιβαρυμένη διεθνή συγκυρία, με τους επενδυτές να παρακολουθούν στενά κάθε ένδειξη αποκλιμάκωσης ή περαιτέρω έντασης.
Πίεση στο πετρέλαιο και νευρικότητα στις αγορές
Οι εξελίξεις αποτυπώθηκαν άμεσα στο κλίμα των διεθνών αγορών πετρελαίου. Το Brent, που είχε φτάσει στα 110 δολάρια το βαρέλι, υποχώρησε την περασμένη εβδομάδα στα 98 δολάρια και χαμηλότερα. Μετά τις τελευταίες δηλώσεις, η τιμή του κινείται οριακά χαμηλότερα, στα 98,7 δολάρια το βαρέλι. Η πορεία αυτή δείχνει ότι οι αγορές παραμένουν ιδιαίτερα ευαίσθητες σε κάθε εξέλιξη γύρω από τη γεωπολιτική ένταση στη Μέση Ανατολή.
Η διακύμανση αυτή έχει ξεκάθαρη σημασία και για την ενεργειακή ασφάλεια, καθώς το ενδεχόμενο αναστάτωσης σε μια τόσο κρίσιμη θαλάσσια δίοδο επηρεάζει όχι μόνο τις τιμές αλλά και τις προσδοκίες για την επόμενη ημέρα. Σε τέτοιες συνθήκες, η αγορά προεξοφλεί γρήγορα κινήσεις και μεταφέρει την αβεβαιότητα στις αποτιμήσεις των βασικών εμπορευμάτων.
Υποχώρηση και στο φυσικό αέριο
Ανάλογη εικόνα εμφανίζεται και στο φυσικό αέριο, όπου η μεταβλητότητα παραμένει έντονη. Η τιμή του είχε υποχωρήσει από τα 73 ευρώ στα 69 ευρώ ανά μεγαβατώρα, για να ανέλθει στη συνέχεια έως τα 83 ευρώ. Αυτή την περίοδο διαμορφώνεται περίπου στα 80 ευρώ ανά μεγαβατώρα, επίπεδο που εξακολουθεί να θεωρείται υψηλό σε σχέση με τα δεδομένα των προηγούμενων μηνών.
Η σύγκριση με τις αρχές Μαρτίου είναι ενδεικτική της απόστασης που έχει διανυθεί: τότε η τιμή του φυσικού αερίου βρισκόταν περίπου στα 31 ευρώ ανά μεγαβατώρα. Παρά τη σχετική αποκλιμάκωση από τα πρόσφατα υψηλά, η αγορά παραμένει ευάλωτη στις γεωπολιτικές εξελίξεις και στις μεταβολές της προσφοράς.
Παράλληλα, σημαντική πτώση καταγράφεται στη χονδρική τιμή του ηλεκτρικού ρεύματος, η οποία υποχώρησε από τα 211 ευρώ στα 153 ευρώ ανά μεγαβατώρα, σημειώνοντας μείωση 27,8%. Η εξέλιξη αυτή είναι κρίσιμη για το συνολικό ενεργειακό κόστος, καθώς κάθε μεταβολή στη χονδρική αγορά επηρεάζει με χρονική υστέρηση την τελική επιβάρυνση για νοικοκυριά και επιχειρήσεις.
Τι σημαίνει για τα καύσιμα στην ελληνική αγορά
Στην ελληνική αγορά καυσίμων, οι διεθνείς εξελίξεις αποτυπώνονται ήδη στις τιμές. Η μέση τιμή της αμόλυβδης βενζίνης παραμένει περίπου στα 2,20 ευρώ το λίτρο, με την αγορά να περιμένει πιθανές μικρές μειώσεις αν συνεχιστεί η αποκλιμάκωση στο διεθνές περιβάλλον. Η προσαρμογή, ωστόσο, δεν είναι άμεση, καθώς οι αλλαγές στις διεθνείς τιμές χρειάζονται χρόνο για να περάσουν στην αντλία.
Το πετρέλαιο κίνησης έχει ξεπεράσει την τιμή της αμόλυβδης και διαμορφώνεται περίπου στα 2,22 ευρώ το λίτρο. Μέσα σε μία εβδομάδα, η αύξηση έχει φτάσει περίπου τα 10 λεπτά το λίτρο, ένδειξη της ταχύτητας με την οποία οι διεθνείς διακυμάνσεις επηρεάζουν τα πρατήρια. Η εικόνα αυτή εντείνει την πίεση για τους οδηγούς και, ευρύτερα, για τη μεταφορική αλυσίδα.
Το ενδιαφέρον στρέφεται πλέον και στο πετρέλαιο θέρμανσης, καθώς πλησιάζει η έναρξη της διάθεσής του. Το ζήτημα αποκτά πρόσθετη βαρύτητα για τα νοικοκυριά, δεδομένου ότι η τιμή εκκίνησης θα αποτελέσει καθοριστικό παράγοντα για το τελικό κόστος θέρμανσης στη διάρκεια του χειμώνα.
Οι επόμενες κινήσεις για την επιδότηση
Τα αρμόδια υπουργεία αναμένεται να προχωρήσουν σε ανακοινώσεις για τα μέτρα στήριξης και το ύψος της επιδότησης, τόσο από το κράτος όσο και από τα διυλιστήρια. Στόχος, σύμφωνα με το πλαίσιο που έχει τεθεί, είναι εφόσον η διάθεση του πετρελαίου θέρμανσης ξεκινούσε με τις σημερινές τιμές, η τελική τιμή στην αντλία να διαμορφωθεί κάτω από τα 1,75 ευρώ το λίτρο.
Οι πληροφορίες κάνουν λόγο για συνολική παρέμβαση της τάξης των 30 έως 40 λεπτών το λίτρο, ώστε η τελική τιμή να υποχωρήσει σημαντικά. Η διαμόρφωση αυτής της παρέμβασης αναμένεται να αποτελέσει κρίσιμο στοιχείο για την αγορά, καθώς αφορά άμεσα το διαθέσιμο εισόδημα των καταναλωτών σε μια περίοδο αυξημένων ενεργειακών αναγκών.
Με καθυστέρηση οι μειώσεις στην αντλία
Παρά τις κινήσεις στις διεθνείς αγορές, η επίδραση στις αντλίες δεν είναι άμεση. Ε