Μπορεί ο πληθωρισμός να ανεβαίνει ή να υποχωρεί από μήνα σε μήνα, όμως για τα ελληνικά νοικοκυριά η πραγματική εικόνα αποτυπώνεται περισσότερο στην απόδειξη του σούπερ μάρκετ. Έξι και πλέον χρόνια ανατιμήσεων έχουν αφήσει πίσω τους ένα πολύ υψηλότερο επίπεδο τιμών, το οποίο δεν εξαφανίζεται επειδή ο ρυθμός του πληθωρισμού κάποια στιγμή επιβραδύνεται.Από τον Ιούλιο του 2019 μέχρι τον Ιούλιο του 2026, το γενικό επίπεδο τιμών στην Ελλάδα αυξήθηκε σωρευτικά κατά 24,6%, ενώ στα τρόφιμα η αύξηση πλησιάζει το 39%. Με απλά λόγια, ένα θεωρητικό καλάθι τροφίμων που κόστιζε 100 ευρώ το 2019 χρειάζεται σήμερα σχεδόν 139 ευρώ για να αγοραστεί.Και αυτή ακριβώς είναι η διαφορά ανάμεσα στον πληθωρισμό που βλέπουμε κάθε μήνα και στην ακρίβεια που αισθάνεται καθημερινά ο καταναλωτής.
Η μεγάλη παγίδα του χαμηλότερου πληθωρισμού
Όταν ο πληθωρισμός πέφτει από το 10% στο 3%, δεν σημαίνει ότι οι τιμές επιστρέφουν στα προηγούμενα επίπεδα. Σημαίνει, κατά κανόνα, ότι εξακολουθούν να αυξάνονται, αλλά με μικρότερη ταχύτητα.Αυτό εξηγεί γιατί η αποκλιμάκωση του πληθωρισμού δεν γίνεται πάντοτε αισθητή στο πορτοφόλι.
Το MoneyPress έχει ήδη καταγράψει το φαινόμενο στο άρθρο για το χάσμα του πληθωρισμού τροφίμων μεταξύ Ελλάδας και Ευρωζώνης, ενώ στις αρχές του 2026 οι ανατιμήσεις εξακολουθούσαν να εμφανίζονται σε βασικές κατηγορίες προϊόντων.Η σημερινή εικόνα επομένως δεν είναι αποτέλεσμα μιας μεμονωμένης ανατίμησης, αλλά της συσσώρευσης αυξήσεων πολλών ετών.
Μοσχάρι, καφές και σοκολάτα στην πρώτη γραμμή
Οι αποκλίσεις μεταξύ των επιμέρους προϊόντων είναι ακόμη μεγαλύτερες.Ήδη τον Φεβρουάριο του 2026, όπως είχε καταγράψει το MoneyPress στα στοιχεία για τον πληθωρισμό, το μοσχάρι ήταν 25,6% ακριβότερο μέσα σε έναν μόλις χρόνο, οι σοκολάτες 16,7%, ο καφές 15%, τα φρούτα 13,5% και το αρνί 12,1%.Η μεγαλύτερη εικόνα είναι ακόμη πιο χαρακτηριστική.Σε βάθος ετών, αναλύσεις των στοιχείων τιμών έχουν καταγράψει σωρευτικές αυξήσεις που φτάνουν περίπου στο 72% στο μοσχάρι, στο 44% στον καφέ, πάνω από 42% στα λαχανικά, πάνω από 36% στα φρούτα και περίπου 35% στα γαλακτοκομικά και τα αυγά.Ακόμη και το ψωμί, ένα από τα βασικότερα προϊόντα του καθημερινού καλαθιού, έχει καταγραφεί περίπου 33% ακριβότερο σε σύγκριση με το 2020.
Γιατί οι αυξήσεις δεν αντιστρέφονται εύκολα
Οι αιτίες δεν περιορίζονται σε έναν παράγοντα.Η ενεργειακή κρίση, ο πόλεμος στην Ουκρανία, οι αυξήσεις στις πρώτες ύλες, οι μεταφορές, τα λιπάσματα, οι μισθολογικές πιέσεις, τα ακραία καιρικά φαινόμενα και οι διαταραχές στις διεθνείς αλυσίδες εφοδιασμού πέρασαν σταδιακά στο τελικό κόστος των προϊόντων.Σήμερα αρκετοί από αυτούς τους παράγοντες έχουν αποκλιμακωθεί. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι οι τελικές τιμές επιστρέφουν αυτομάτως εκεί όπου βρίσκονταν πριν από την κρίση.
Το MoneyPress έχει παρουσιάσει αναλυτικά τρεις βασικούς λόγους για τους οποίους οι τιμές στα σούπερ μάρκετ δεν υποχωρούν εύκολα, με τις διεθνείς τιμές αγροτικών προϊόντων να παραμένουν ένας από τους παράγοντες που διατηρούν τις πιέσεις.
Η Ελλάδα και η σύγκριση με την Ευρώπη
Η ευρωπαϊκή σύγκριση χρειάζεται προσοχή.Η έκρηξη των τιμών τροφίμων δεν αποτελεί αποκλειστικά ελληνικό φαινόμενο. Επίσημα στοιχεία που είχε επικαλεστεί το υπουργείο Ανάπτυξης έδειχναν ότι την εξαετία Ιούλιος 2019–Ιούλιος 2025 η σωρευτική αύξηση σε τρόφιμα και μη αλκοολούχα ποτά ήταν 39,2% στην Ελλάδα και 38,9% στην ΕΕ.Η σύγκριση όμως μεταβάλλεται ανάλογα με την ακριβή περίοδο και εάν εξετάζεται η Ευρωπαϊκή Ένωση ή η Ευρωζώνη. Γι' αυτό έχει μεγαλύτερη σημασία για το ελληνικό νοικοκυριό το ίδιο το σωρευτικό κόστος παρά μια μεμονωμένη κατάταξη.Ειδικά όταν η αύξηση αφορά τρόφιμα, δηλαδή δαπάνες που δεν μπορούν εύκολα να αναβληθούν.
Τα φρέσκα τρόφιμα συνεχίζουν να πιέζουν
Ακόμη και μέσα στο 2026 η πίεση δεν εξαφανίστηκε.Στα στοιχεία του ΙΕΛΚΑ που είχε παρουσιάσει το MoneyPress για τις τιμές των σούπερ μάρκετ, τα φρέσκα κρέατα κατέγραφαν τον Φεβρουάριο αύξηση 8,88%, τα φρούτα και λαχανικά 7,89%, τα αλλαντικά 5,79% και τα μπισκότα, τις σοκολάτες και τα ζαρώδη 5,51%.Σε προηγούμενες μετρήσεις, μάλιστα, τα φρέσκα κρέατα είχαν εμφανίσει αυξήσεις άνω του 14%.Το πρόβλημα είναι ότι οι ανατιμήσεις μετακινούνται από κατηγορία σε κατηγορία. Μπορεί ένα προϊόν να φθηνύνει, αλλά κάποιο άλλο βασικό αγαθό να καταγράφει σημαντική αύξηση.
Το ελαιόλαδο δείχνει και την άλλη πλευρά
Υπάρχουν βέβαια και προϊόντα στα οποία οι τιμές μπορούν να υποχωρήσουν σημαντικά όταν αλλάξουν οι συνθήκες προσφοράς.Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί το ελαιόλαδο. Τον Αύγουστο του 2025 η τιμή του ήταν μειωμένη κατά 33% σε ετήσια βάση, έπειτα από την προηγούμενη μεγάλη περίοδο ανατιμήσεων.Αυτό όμως αποδεικνύει ταυτόχρονα πόσο σημαντικό είναι το σημείο σύγκρισης. Μια μεγάλη ετήσια πτώση δεν σημαίνει αναγκαστικά επιστροφή στις τιμές του 2019 ή του 2020.Γι' αυτό η σωρευτική μεταβολή είναι πολύ πιο αποκαλυπτική για το πραγματικό κόστος ζωής.
Το πραγματικό στοίχημα για τα νοικοκυριά
Η ακρίβεια στα τρόφιμα έχει διαφορετικό βάρος για κάθε οικογένεια.Όσο χαμηλότερο είναι το εισόδημα, τόσο μεγαλύτερο μέρος του οικογενειακού προϋπολογισμού κατευθύνεται σε τρόφιμα, ενέργεια και στέγαση. Επομένως, μια σωρευτική αύξηση κοντά στο 40% στο καλάθι διατροφής επιβαρύνει δυσανάλογα τα πιο ευάλωτα νοικοκυριά.Αυτός είναι και ο λόγος που η συζήτηση για την ακρίβεια δεν τελειώνει όταν υποχωρεί ένας μηνιαίος δείκτης πληθωρισμού.
Το πραγματικό ερώτημα είναι πλέον πόσο από το χαμένο έδαφος μπορεί να ανακτηθεί μέσω αυξήσεων εισοδημάτων, φορολογικών ελαφρύνσεων, μεγαλύτερου ανταγωνισμού και πραγματικών μειώσεων τιμών.Γιατί το μεγάλο αποτύπωμα της τελευταίας εξαετίας βρίσκεται ήδη στο ράφι: ένα καλάθι τροφίμων που κόστιζε περίπου 100 ευρώ το 2019 πλησιάζει πλέον τα 139 ευρώ.