Στην οικονομία και κυρίως στο διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών επιχείρησε να μεταφέρει το βάρος της παρουσίας του στη ΔΕΘ ο Νίκος Ανδρουλάκης, παρουσιάζοντας ένα ευρύ πακέτο παρεμβάσεων που περιλαμβάνει σταδιακή επαναφορά 13ου μισθού στο Δημόσιο και 13ης σύνταξης, νέο ΕΚΑΣ, 120 δόσεις για οφειλές, αλλαγές στη φορολογία, μέτρα για το ιδιωτικό χρέος και παρεμβάσεις στη στεγαστική αγορά.
Στη σημερινή συνέντευξη Τύπου, ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ υπερασπίστηκε την οικονομική αξιοπιστία των προτάσεών του, χαρακτηρίζοντας το πρόγραμμα «κοστολογημένο και τεκμηριωμένο». Η κοστολόγηση αποτελεί πλέον ένα από τα βασικά σημεία της πολιτικής αντιπαράθεσης, καθώς η κυβέρνηση έχει απαντήσει ότι αρκετές από τις εξαγγελίες δεν συνοδεύτηκαν από συγκεκριμένη δημοσιονομική αποτίμηση.
13ος μισθός στο Δημόσιο με κόστος 1,27 δισ. ευρώ
Μία από τις σημαντικότερες οικονομικές δεσμεύσεις αφορά τη σταδιακή επαναφορά του 13ου μισθού στους δημοσίους υπαλλήλους. Στη σημερινή συνέντευξη Τύπου ο Νίκος Ανδρουλάκης προσδιόρισε το κόστος της πλήρους επαναφοράς στα 1,27 δισ. ευρώ, υποστηρίζοντας ότι η εφαρμογή θα γίνει σταδιακά και στο πλαίσιο των δημοσιονομικών δυνατοτήτων.
Η συγκεκριμένη εξαγγελία αποτελεί μία από τις πιο δαπανηρές δεσμεύσεις του ΠΑΣΟΚ και αναμένεται να βρεθεί στο επίκεντρο της συζήτησης για τα περιθώρια που αφήνουν οι ευρωπαϊκοί δημοσιονομικοί κανόνες. Το ΠΑΣΟΚ συνδέει την πρόταση με μια ευρύτερη πολιτική ενίσχυσης των εισοδημάτων και αλλαγών στην αγορά εργασίας, που περιλαμβάνει επίσης την κατάργηση του 13ωρου και πιλοτική εφαρμογή τετραήμερης εργασίας με πλήρεις αποδοχές σε συγκεκριμένες επιχειρήσεις.
Σταδιακή επιστροφή της 13ης σύνταξης
Αντίστοιχη κατεύθυνση ακολουθεί το πρόγραμμα για τους συνταξιούχους. Ο Ανδρουλάκης επανέλαβε τη δέσμευση για σταδιακή επαναφορά της 13ης σύνταξης, μαζί με νέο ΕΚΑΣ για τους χαμηλοσυνταξιούχους, αναμόρφωση της εισφοράς αλληλεγγύης συνταξιούχων με μεσοσταθμική μείωση 20% και «ξεπάγωμα» των επικουρικών συντάξεων.
Το ΠΑΣΟΚ είχε παρουσιάσει νωρίτερα το σχέδιο επαναφοράς της 13ης σύνταξης σε δύο φάσεις, με την πρώτη να τοποθετείται στον πρώτο χρόνο μιας κυβέρνησης ΠΑΣΟΚ και τη δεύτερη στον τρίτο. Για την πρώτη φάση είχε υπολογίσει δημοσιονομικό κόστος 420 εκατ. ευρώ, επιπλέον της ετήσιας ενίσχυσης που προβλέπεται για τους συνταξιούχους.
120 δόσεις και νέα προσέγγιση για το ιδιωτικό χρέος
Ιδιαίτερη βαρύτητα δόθηκε στις ληξιπρόθεσμες οφειλές πολιτών και επιχειρήσεων. Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ επανέφερε την πρόταση για ρύθμιση έως 120 δόσεων, παρουσιάζοντάς την ως εργαλείο επανένταξης οφειλετών στην οικονομική κανονικότητα. Στην ίδια ενότητα εντάσσονται οι προτάσεις για μεγαλύτερη προστασία των δανειοληπτών και αλλαγές στον τρόπο διαχείρισης του ιδιωτικού χρέους.
Για το ΠΑΣΟΚ το ζήτημα συνδέεται άμεσα με τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις, πολλές από τις οποίες εξακολουθούν να έχουν συσσωρευμένες υποχρεώσεις. Το οικονομικό επιτελείο του κόμματος επιχειρεί έτσι να παρουσιάσει τη ρύθμιση όχι μόνο ως κοινωνικό μέτρο, αλλά ως παρέμβαση που θα μπορούσε να επαναφέρει επιχειρήσεις και ελεύθερους επαγγελματίες σε σταθερή φορολογική και ασφαλιστική συνέπεια.
Φορολογία και τέλος στην «κρυφή» επιβάρυνση του πληθωρισμού
Στο φορολογικό πεδίο, ο Ανδρουλάκης προτείνει τιμαριθμοποίηση της φορολογικής κλίμακας, ώστε η ονομαστική αύξηση ενός μισθού λόγω πληθωρισμού να μην οδηγεί αυτομάτως τον εργαζόμενο σε υψηλότερη πραγματική φορολογική επιβάρυνση. Παράλληλα, στο πρόγραμμα περιλαμβάνεται κατάργηση της τεκμαρτής φορολόγησης των ελεύθερων επαγγελματιών.
Ένα ακόμη στοιχείο είναι ο μηχανισμός φορολόγησης των υπερκερδών των ολιγοπωλίων. Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ είχε προαναγγείλει πριν από τη ΔΕΘ ότι επιδιώκει έναν μόνιμο μηχανισμό, ο οποίος θα ενεργοποιείται σε συνεργασία με τις ανεξάρτητες αρχές όταν διαπιστώνεται αδικαιολόγητη διεύρυνση των περιθωρίων κέρδους.
Στέγη και μικρομεσαίες επιχειρήσεις
Το στεγαστικό αποτελεί επίσης βασικό κομμάτι της οικονομικής πρότασης. Το ΠΑΣΟΚ συνδέει το υψηλό κόστος κατοικίας με το δημογραφικό και την πίεση στα εισοδήματα των νεότερων γενεών, προτείνοντας αλλαγές σε Golden Visa, πρώτη κατοικία και πολιτικές αύξησης της διαθέσιμης προσφοράς κατοικιών.
Παράλληλα, επιχειρεί να δώσει ιδιαίτερο βάρος στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις και στον πρωτογενή τομέα. Η λογική που παρουσίασε ο Ανδρουλάκης είναι ότι η ανάπτυξη πρέπει να στηρίζεται περισσότερο στην παραγωγή και στις επενδύσεις και λιγότερο στην κατανάλωση, ενώ το κόμμα προτάσσει παρεμβάσεις για το ενεργειακό κόστος και την πρόσβαση των μικρότερων επιχειρήσεων στη χρηματοδότηση.
Η μεγάλη συζήτηση για την κοστολόγηση
Εδώ βρίσκεται και το δυσκολότερο σημείο του οικονομικού προγράμματος. Η κυβέρνηση υποστηρίζει ότι οι εξαγγελίες για 13ο μισθό, 13η σύνταξη και άλλες παρεμβάσεις δημιουργούν σημαντικές δημοσιονομικές υποχρεώσεις και κατηγόρησε το ΠΑΣΟΚ ότι δεν παρουσίασε αναλυτικό κόστος για το σύνολο των μέτρων.
Ο Ανδρουλάκης απάντησε σήμερα επιμένοντας ότι το πρόγραμμα είναι συγκεκριμένο και κοστολογημένο. Η αντιπαράθεση επομένως μεταφέρεται από το τι υπόσχεται κάθε πλευρά στο πώς χρηματοδοτείται. Και αυτό πιθανότατα θα αποτελέσει το βασικό οικονομικό πεδίο σύγκρουσης το επόμενο διάστημα: πόσο δημοσιονομικό χώρο διαθέτει πραγματικά η χώρα και ποια μέτρα μπορούν να εφαρμοστούν χωρίς να τεθεί σε κίνδυνο η δημοσιονομική σταθερότητα.
Για το ΠΑΣΟΚ, η ΔΕΘ ήταν μια προσπάθεια να παρουσιάσει ένα οικονομικό πρόγραμμα με σαφές κοινωνικό αποτύπωμα και να πείσει ότι μπορεί να αποτελέσει κυβερνητική εναλλακτική. Για την κυβέρνηση, αντίθετα, η συζήτηση θα επικεντρωθεί αναπόφευκτα στο συνολικό κόστος. Οι αριθμοί και η δυνατότητα εφαρμογής των εξαγγελιών θα είναι τελικά το πραγματικό τεστ για το οικονομικό σχέδιο Ανδρουλάκη.