Η επανεμφάνιση των γεωπολιτικών εντάσεων στη Μέση Ανατολή, οι αναταράξεις στις ενεργειακές αγορές και η πιθανότητα νέου κύκλου αύξησης των επιτοκίων από τις μεγάλες κεντρικές τράπεζες διαμορφώνουν ένα περιβάλλον αυξημένης αβεβαιότητας για την παγκόσμια οικονομία, σύμφωνα με το Δελτίο Οικονομικών Εξελίξεων Ιουλίου 2026 της Διεύθυνσης Οικονομικής Ανάλυσης και Επενδυτικής Στρατηγικής της Τράπεζας Πειραιώς.
Η ανάλυση επισημαίνει ότι η κατάρρευση της εκεχειρίας μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν, το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ και οι επιθέσεις στην Ερυθρά Θάλασσα αναζωπυρώνουν τις πληθωριστικές πιέσεις μέσω της ενέργειας, περιορίζοντας τις πιθανότητες συνέχισης της αποκλιμάκωσης του πληθωρισμού που είχε καταγραφεί τον Ιούνιο. Ως αποτέλεσμα, ενισχύεται το ενδεχόμενο νέων αυξήσεων επιτοκίων από τις κεντρικές τράπεζες ήδη από τον Σεπτέμβριο.
Η ελληνική οικονομία εμφανίζει ανθεκτικότητα
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, η ελληνική οικονομία εξακολουθεί να παρουσιάζει αξιοσημείωτη ανθεκτικότητα. Η Πειραιώς υπογραμμίζει ότι η χώρα κατέγραψε τη μεγαλύτερη αποκλιμάκωση του λόγου δημόσιου χρέους προς ΑΕΠ μεταξύ των κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Συγκεκριμένα, το δημόσιο χρέος μειώθηκε στο 143,5% του ΑΕΠ το πρώτο τρίμηνο του 2026 από 152,9% ένα χρόνο νωρίτερα, ενώ σε απόλυτα μεγέθη περιορίστηκε στα 360,1 δισ. ευρώ. Παράλληλα, το πρωτογενές πλεόνασμα στο πρώτο εξάμηνο διατηρήθηκε στα 4,49 δισ. ευρώ, επιβεβαιώνοντας τη δημοσιονομική σταθερότητα της χώρας.
Σημαντική ώθηση αναμένεται επίσης από το νέο Εθνικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης 2026-2030, προϋπολογισμού 23 δισ. ευρώ, το οποίο χρηματοδοτείται αποκλειστικά από εθνικούς πόρους, καθώς το Ταμείο Ανάκαμψης εισέρχεται στην τελική του φάση. Επιπλέον, η χώρα εξασφάλισε νέα κονδύλια ύψους 234 εκατ. ευρώ από το Ταμείο Εκσυγχρονισμού και 118,2 εκατ. ευρώ μέσω του ευρωπαϊκού χρηματοδοτικού εργαλείου SAFE για την άμυνα.
Ανάπτυξη, αλλά με επίμονες πληθωριστικές πιέσεις
Η έκθεση σημειώνει ότι οι βραχυχρόνιοι δείκτες δραστηριότητας παραμένουν θετικοί. Η βιομηχανική παραγωγή αυξήθηκε κατά 4,3% τον Μάιο, οι οικοδομικές άδειες επέστρεψαν σε θετικό έδαφος, ενώ ο κύκλος εργασιών στο χονδρικό εμπόριο και στις υπηρεσίες διατήρησε ανοδική πορεία.
Την ίδια στιγμή, ο πληθωρισμός αποκλιμακώθηκε τον Ιούνιο, χωρίς όμως να επιστρέψει στα επίπεδα του 2025. Ο εθνικός δείκτης τιμών καταναλωτή διαμορφώθηκε στο 4,4%, ο εναρμονισμένος στο 3,9%, ενώ ο δομικός πληθωρισμός περιορίστηκε στο 3,2%, γεγονός που δείχνει ότι οι πληθωριστικές πιέσεις παραμένουν ισχυρές, κυρίως στις υπηρεσίες.
Στο εξωτερικό ισοζύγιο, η εικόνα εμφανίζεται πιο σύνθετη. Το έλλειμμα τρεχουσών συναλλαγών αυξήθηκε στα 8,9 δισ. ευρώ στο πρώτο πεντάμηνο του έτους, εξέλιξη που αποδίδεται κυρίως στη σημαντική υποχώρηση των δευτερογενών εισοδημάτων μετά την ολοκλήρωση των εκταμιεύσεων του Ταμείου Ανάκαμψης. Αντίθετα, ιδιαίτερα θετικές παραμένουν οι επιδόσεις του τουρισμού, με τις αφίξεις να αυξάνονται κατά 20,9% και τις ταξιδιωτικές εισπράξεις κατά 25,8% σε ετήσια βάση.
Ευρωζώνη: Ανάπτυξη, αλλά βλέμματα στον Σεπτέμβριο
Για την Ευρωζώνη, η Πειραιώς εκτιμά ότι η ανάπτυξη επιταχύνθηκε στο 1% σε ετήσια βάση κατά το δεύτερο τρίμηνο, ενώ σε τριμηνιαία βάση το ΑΕΠ αυξήθηκε κατά 0,4%, ξεπερνώντας τις αρχικές εκτιμήσεις.
Παρά τη διατήρηση των βασικών επιτοκίων από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα στο 2,25% για τη διευκόλυνση αποδοχής καταθέσεων, η έκθεση επισημαίνει ότι η αυξημένη γεωπολιτική αβεβαιότητα αφήνει ανοικτό το ενδεχόμενο νέας αύξησης επιτοκίων στη συνεδρίαση του Σεπτεμβρίου, εφόσον επιβεβαιωθεί η αναζωπύρωση των πληθωριστικών πιέσεων.
Παράλληλα, ο πληθωρισμός στην Ευρωζώνη αποκλιμακώθηκε τον Ιούνιο στο 2,8%, ενώ ο δομικός περιορίστηκε στο 2,4%, ωστόσο η εξέλιξη αυτή χαρακτηρίζεται εύθραυστη λόγω των εξελίξεων στην αγορά ενέργειας.
ΗΠΑ: Ανθεκτική ανάπτυξη και νέα διλήμματα για τη Fed
Η αμερικανική οικονομία συνεχίζει να εμφανίζει αξιοσημείωτη ανθεκτικότητα. Η Federal Reserve διατήρησε αμετάβλητα τα επιτόκια στο εύρος 3,50%-3,75%, αν και τρία μέλη της Επιτροπής Νομισματικής Πολιτικής τάχθηκαν υπέρ νέας αύξησης.
Η Πειραιώς επισημαίνει ότι η αγορά εργασίας εξακολουθεί να παραμένει ισχυρή, η παραγωγικότητα αυξάνεται, ενώ οι επιχειρηματικές επενδύσεις –ιδιαίτερα στους τομείς που σχετίζονται με την τεχνητή νοημοσύνη– συνεχίζουν να στηρίζουν την οικονομική δραστηριότητα.
Ο πληθωρισμός στις ΗΠΑ αποκλιμακώθηκε στο 3,5% τον Ιούνιο, με τον δομικό στο 2,6%, ωστόσο η πορεία του θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από τις γεωπολιτικές εξελίξεις και τις ενεργειακές τιμές.
Κίνα και Ιαπωνία
Η έκθεση επισημαίνει ότι η κινεζική οικονομία διατήρησε υψηλούς ρυθμούς ανάπτυξης, αν και επιβραδύνθηκε στο 4,3% το δεύτερο τρίμηνο από 5% το πρώτο, με βασικό μοχλό τις εξαγωγές υψηλής τεχνολογίας και ιδιαίτερα τα προϊόντα που σχετίζονται με την τεχνητή νοημοσύνη. Αντίθετα, η εσωτερική κατανάλωση εξακολουθεί να κινείται υποτονικά.
Στην Ιαπωνία, το εξωτερικό εμπόριο παραμένει ιδιαίτερα ισχυρό, ενώ οι πληθωριστικές πιέσεις εξακολουθούν να βρίσκονται σε σχετικά χαμηλά επίπεδα, παρά τη μικρή επιτάχυνση του γενικού πληθωρισμού στο 1,7%.
Οι βασικοί κίνδυνοι
Η ανάλυση της Πειραιώς καταλήγει ότι, παρά τη βελτίωση των περισσότερων μακροοικονομικών δεικτών, οι βασικοί κίνδυνοι για το επόμενο διάστημα παραμένουν εξωτερικοί. Η εξέλιξη των συγκρούσεων στη Μέση Ανατολή, η πορεία των τιμών της ενέργειας και οι αποφάσεις των μεγάλων κεντρικών τραπεζών θα καθορίσουν τόσο την πορεία του πληθωρισμού όσο και των επιτοκίων.
Για την Ελλάδα, ωστόσο, το μείγμα της ισχυρής δημοσιονομικής επίδοσης, της συνεχιζόμενης επενδυτικής δραστηριότητας, της δυναμικής του τουρισμού και της σταθερής ανάπτυξης δημιουργεί τις προϋποθέσεις ώστε η οικονομία να συνεχίσει να υπεραποδίδει έναντι της Ευρωζώνης, ακόμη και σε ένα ιδιαίτερα ασταθές διεθνές περιβάλλον.