Κάθε κυβερνητικό κόμμα που συμπληρώνει μεγάλο διάστημα στην εξουσία έρχεται αντιμέτωπο με μια αναπόφευκτη πολιτική φθορά.
Για τη Νέα Δημοκρατία, η φθορά αυτή δεν μεταφράζεται πλέον μόνο σε δημοσκοπικές απώλειες, αλλά σε μια βαθύτερη, ποιοτική αποξένωση από παραδοσιακές και ζωτικές κοινωνικές και επαγγελματικές ομάδες. Οι ελεύθεροι επαγγελματίες, οι αγρότες, η νέα γενιά και οι χαμηλόμισθοι του ιδιωτικού τομέα αποτελούν στρώματα που είτε ένιωσαν... ξεχασμένα είτε απογοητεύτηκαν από συγκεκριμένες νομοθετικές επιλογές.
Το μεγάλο πολιτικό στοίχημα για το κυβερνών κόμμα είναι πλέον ξεκάθαρο και έγκειται στο πώς θα γεφυρώσει αυτό το χάσμα, τηρώντας ταυτόχρονα την απαρέγκλιτη "κόκκινη γραμμή" των δημοσιονομικών περιορισμών και της σταθερότητας που απαιτούν οι αγορές. Η απάντηση δεν βρίσκεται στις εύκολες παροχές –που άλλωστε θα σήμαιναν πισωγύρισμα– αλλά σε διαρθρωτικές, στοχευμένες και έξυπνες παρεμβάσεις.
Οι ομάδες που πρέπει να γίνει το μεγάλο... focus
H ακρίβεια αποτελεί τον επιταχυντή της λαϊκής δυσαρέσκειας, καθώς οι περισσότεροι πιστεύουν ότι οφείλεται στον... Μητσοτάκη και όχι στις τεκτονικές αλλαγές που συντελέστηκαν σε παγκόσμιο επίπεδα τα τελευταία χρόνια.
Παρά ταύτα, είτε κάποιοι καταλαβαίνουν είτε δεν... καταλαβαίνουν, η κυβέρνηση πρέπει να ρίξει ουσιαστικές γέφυρες σε... παραπονεμένους, αλλά και... ξεχασμένους. Ειδικότερα:
1. Στην πρώτη γραμμή βρίσκονται οι ελεύθεροι επαγγελματίες. Η συγκεκριμένη κατηγορία αφορά μια εκλογική "δεξαμενή" τουλάχιστον 2.500.000 ψήφων. Είναι η κοινωνική τάξη που από την ψυχρολουσία του τεκμαρτού εισοδήματος βρέθηκε αντιμέτωπη με την ψηφιακή μέγγενη της Εφορίας και του ΕΦΚΑ. Η επιβολή του τεκμαρτού τρόπου φορολόγησης αποτέλεσε το σημείο μηδέν στις σχέσεις της ΝΔ με τη μεσαία τάξη των αυτοαπασχολούμενων και αυτό καταγράφηκε στις Ευρωεκλογές του 2024. Η αίσθηση της οριζόντιας αντιμετώπισης και της "τιμωρητικής" λογικής προκάλεσε βαθύ ρήγμα.
Οι κινήσεις για την αποκατάσταση της σχέσης, πρέπει να στοχεύουν στον ορθολογισμό του συστήματος. Χωρίς να καταργηθεί η μάχη κατά της φοροδιαφυγής, απαιτείται η άμεση διεύρυνση των κοινωνικών κριτηρίων εξαιρέσεων και η μείωση των φορολογικών συντελεστών καθώς και της προκαταβολής φόρου. Η άσκηση είναι δύσκολη, αλλά το κόστος λειτουργίας των μικρομεσαίων επιχειρήσεων και των ελεύθερων επαγγελματιών έχει εκτιναχθεί, "απογειώνοντας" και τη δυσαρέσκεια.
2. Τα προβλήματα του αγροτικού τομέα και η πρωτιά της Νέας Δημοκρατίας σε όλους τους νομούς της χώρας αμφισβητείται πλέον, παρά το γεγονός ότι το κυβερνών κόμμα έχει ως "σύμμαχο" το κατακερματισμένο πολιτικό τοπίο. Μιλάμε για μια "δεξαμενή" τουλάχιστον 1.500.000 ψήφων αν λάβουμε υπόψιν και τις οικογένειες. Η μετάβαση στην πράσινη εποχή αφορά λίγους, ενώ η ιστορία του ΟΠΕΚΕΠΕ μπορεί να συνιστά βαθιά τομή με όρους τεχνοκρατισμού, αλλά ταυτόχρονα, αποτελεί χαίνουσα πληγή για τη Νέα Δημοκρατία. Οι αγρότες και οι κτηνοτρόφοι αισθάνονται εγκλωβισμένοι ανάμεσα στην κλιματική κρίση, το υψηλό ενεργειακό κόστος και τις δυσλειτουργίες στις κοινοτικές επιδοτήσεις.
Οι κινήσεις επανέναρξης ενός σχεδίου δημιουργίας ενεργειακών κοινοτήτων θεωρούνται επιβεβλημένες, αν η ΝΔ δεν θέλει να... πατώσει! Η κυβέρνηση πρέπει να δώσει απόλυτη προτεραιότητα στην πρόσβαση στο φθηνό ρεύμα. Όσο για την αναδιοργάνωση του ΟΠΕΚΕΠΕ, η διαφάνεια, η δικαιοσύνη και η ταχύτητα στις πληρωμές των επιδοτήσεων δεν κοστίζουν τίποτα δημοσιονομικά, αλλά διορθώνουν μια τεράστια εστία εκνευρισμού στην επαρχία. Ταυτόχρονα, απαιτούνται γενναία φορολογικά και άλλα κίνητρα για την προώθηση της συμβολαιακής γεωργίας, για να δημιουργηθούν συνεργατικά σχήματα. Μόνο έτσι θα μειωθεί το κόστος αγοράς εφοδίων, θα αυξηθεί η διαπραγματευτική δύναμη απέναντι στα σούπερ μάρκετ και θα παραμείνουν νέοι στην ύπαιθρο. Ο Μητσοτάκης καλείται να ανακοινώσει μέτρα που θα προκαλέσουν θετικό σοκ, αν θέλει να αποτρέψει ένα "ηλεκτροσόκ" στις εκλογές.
3. Οι νέοι εμφανίζονται απογοητευμένοι και βλέπουν ότι δεν μπορούν να σχεδιάσουν τίποτα. Η κυβέρνηση οφείλει να ξεφύγει από τη λογική των επιδομάτων και να σηματοδοτήσει τη μετάβαση στην πραγματική προοπτική στοχεύοντας σε μια "δεξαμενή" 1.000.000 ψηφοφόρων. Οι νέοι 18-35 ετών βλέπουν το κόστος στέγασης να εκτινάσσεται και τους μισθούς των πρώτων ενσήμων να μην επαρκούν για μια αυτόνομη ζωή, είναι απέναντι στην κυβέρνηση και τα πράγματα εκεί πρέπει να διορθωθούν στο μέτρο του δυνατού.
Η φθηνή φοιτητική, νεανική και κοινωνική στέγη είναι κάτι που θα αργήσει να φανεί, ωστόσο, αν το σχέδιο δουλευτεί σωστά και δείξει κάποια πρώτα αποτελέσματα, αυτό θα εκτιμηθεί στην κάλπη. Επιπλέον, παραμένει ουσιαστικό ζητούμενο η πραγματική σύνδεση της Παιδείας με την αγορά. Ταυτόχρονα, ισχυρό "χαρτί" θα αποτελέσει η επιτάχυνση των προσλήψεων μέσω ΑΣΕΠ. Όλα τα υπόλοιπα είναι δουλειά του Μητσοτάκη και των υπουργών του...
4. Οι χαμηλόμισθοι και οι μισθωτοί του ιδιωτικού τομέα βλέπουν ότι η ενίσχυση του κατώτατου μισθού δεν μπορεί να "καταπιεί" τον πληθωρισμό. Ειδικά η ακρίβεια στα τρόφιμα εξαϋλώνει την αγοραστική δύναμη των χαμηλόμισθων, που αποτελούν μια μεγάλη "δεξαμενή" 4.500.000 ψηφοφόρων μαζί με τις οικογένειες τους. Ταυτόχρονα, η ενθάρρυνση και η παροχή κινήτρων για την πλήρη επέκταση των συλλογικών συμβάσεων παντού, θα είναι ένα σήμα αναβάθμισης της εργασίας, χωρίς αυτό να λειτουργεί αρνητικά στις επενδύσεις και στο επιχειρείν.
Πέραν των ανωτέρω, ένα γενναίο πρόγραμμα μείωσης της φορολογίας και των εισφορών στους νέους θα δώσει το σήμα προς τη νέα γενιά, ότι κάποιος τους... υπολογίζει. Μένει να φανεί στη Διεθνή Έκθεση της Θεσσαλονίκης, τι έχει καταλάβει η κυβέρνηση και φυσικά ποια περιθώρια έχει για να προχωρήσει στις απαιτούμενες κινήσεις.
5. Οι έλεγχοι στην αγορά για την πάταξη της αισχροκέρδειας και τις παραπλανητικές διαφημίσεις, με την ταυτόχρονη επιβολή προστίμων στους παραβάτες, θα αποδείξει σε 10.000.000 ψηφοφόρους, ότι η κυβέρνηση νοιάζεται πραγματικά για την επικράτηση των ίσων κανόνων στον επιχειρηματικό ανταγωνισμό. Η εντατικοποίηση των ελέγχων από τη ΔΙΜΕΑ και η επιβολή προστίμων σε πολυεθνικές και εγχώριες αλυσίδες για εναρμονισμένες πρακτικές αποτελεί μια πολιτική μηδενικού κόστους για το κράτος, που όμως προστατεύει άμεσα το εισόδημα.
Η (επι)στροφή στην κοινωνία, η "κόκκινη γραμμή" των δημοσιονομικών και η αποφυγή μιας εφιαλτικής πολιτικής αστάθειας
Η Ελλάδα κουβαλά ακόμα το "τραύμα" της δεκαετούς κρίσης και το βάρος του δημόσιου χρέους, οπότε όταν συζητάμε για γενναίες παρεμβάσεις, δεν μπορούμε να παρασυρόμαστε από τα κόμματα της αντιπολίτευσης, τα οποία ασκούν μια ανέξοδη πολιτική πλειοδοσίας.
Οποιαδήποτε διολίσθηση σε πρακτικές του παρελθόντος ("παροχολογία", αλόγιστες προσλήψεις, οριζόντιες φοροαπαλλαγές) θα προκαλούσε άμεση αντίδραση από τις αγορές και τους ευρωπαϊκούς θεσμούς, θέτοντας σε κίνδυνο την επενδυτική βαθμίδα. Η Νέα Δημοκρατία οφείλει να καταστήσει σαφές ότι η δημοσιονομική πειθαρχία δεν είναι ιδεοληψία, αλλά η ασπίδα της χώρας και ότι δεν μπορεί να ξεπεράσει κάποια όρια. Η προσέγγιση των κοινωνικών ομάδων πρέπει να γίνει μέσα από το πλεόνασμα που παράγει η ίδια η ανάπτυξη (π.χ. από τον τουρισμό, τις εξαγωγές και τις ξένες επενδύσεις) και από την πάταξη της φοροδιαφυγής, και όχι από δανεικά.
Συμπερασματικά, για να έρθει ξανά η ΝΔ κοντά στις ομάδες που απογοήτευσε, πρέπει να αντικαταστήσει το μοντέλο των διαχειριστικών επιδομάτων με το μοντέλο των δομικών ευκαιριών. Οι πολίτες δεν ζητούν πλέον φιλοδωρήματα, αλλά δικαιοσύνη, αξιοκρατία και μείωση των καθημερινών εμποδίων που βάζει το κράτος. Η τήρηση των δημοσιονομικών ορίων δεν αποτελεί εμπόδιο για αυτή την πολιτική, αλλά αντίθετα, αποτελεί την εγγύηση ότι οι μεταρρυθμίσεις που θα γίνουν θα έχουν βάθος χρόνου και δεν θα γκρεμιστούν στην επόμενη διεθνή οικονομική καταιγίδα.
Η κυβέρνηση πρέπει να μιλήσει τη γλώσσα της αλήθειας, προσφέροντας χειροπιαστά αποτελέσματα στη μικροοικονομία της καθημερινότητας, αν θέλει να προσελκύσει και πάλι απογοητευμένους ψηφοφόρους και αν δεν θέλει να μπλέξει η χώρα σε ένα φαύλο κύκλο πολιτικής αστάθειας που θα χειροτερέψει τα πράγματα και θα προκαλέσει σοβαρά τραύματα στη χώρα, την οικονομία, τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις. Στο Μέγαρο Μαξίμου πρέπει να συνειδητοποιήσουν ότι μόνο με ένα πακέτο γενναίων μέτρων θα υπάρξει μια σοβαρή αποκατάσταση της "τραυματισμένης" σχέσης της Νέας Δημοκρατίας με την κοινωνία. Αν προχωρήσει με βάση τα περιθώρια που υπάρχουν, αν στείλει το μήνυμα των ισχυρών προτεραιοτήτων, τότε θα αυξήσει τις πιθανότητες για να βγει το επιθυμητό αποτέλεσμα από την κάλπη. Μόνο με αυτόν τον τρόπο θα διατηρηθεί η χώρα σε τροχιά πολιτικής σταθερότητας, την οποία τόσο πολύ επιθυμεί κάθε λογικός άνθρωπος και τόσο πολύ διατυμπανίζει η κυβέρνηση. Γι αυτό τα πάντα είναι στο χέρι του Μητσοτάκη, αρκεί να το συνειδητοποιήσει και ο ίδιος...