Σε τροχιά στασιμοπληθωρισμού φαίνεται πως «εγκλωβίζεται» η οικονομία της ευρωζώνης, καθώς η επιχειρηματική δραστηριότητα υποχωρεί με τον ταχύτερο ρυθμό των τελευταίων 18 μηνών, την ίδια ώρα που οι πληθωριστικές πιέσεις χτυπούν «κόκκινο».
Τα στοιχεία της S&P Global για τους δείκτες PMI Μαΐου αποτυπώνουν μια ζοφερή εικόνα, με τη συρρίκνωση του ιδιωτικού τομέα να συνεχίζεται για δεύτερο διαδοχικό μήνα, κάτι που συμβαίνει για πρώτη φορά από τα τέλη του 2024. Η υποτονική ζήτηση, η «βουτιά» στις εξαγωγές και η επιδείνωση στην αγορά εργασίας συνθέτουν ένα σκηνικό που, σύμφωνα με τους αναλυτές, προμηνύει αρνητικό ρυθμό ανάπτυξης για το δεύτερο τρίμηνο του έτους.
Ο σύνθετος δείκτης παραγωγής (composite PMI) υποχώρησε περαιτέρω τον Μάιο στις 48,5 μονάδες (από 48,8 τον Απρίλιο), παραμένοντας κάτω από το όριο των 50 μονάδων που διαχωρίζει την ανάπτυξη από τη συρρίκνωση. Πρόκειται επίσης για χαμηλό 18 μηνών.
Ο δείκτης δραστηριότητας στις υπηρεσίες (services PMI) παρέμεινε σε υφεσιακό έδαφος για ακόμη έναν μήνα, καταγράφοντας οριακή μόνο άνοδο στο 47,7 έναντι 47,6 τον Απρίλιο. Η μεταποίηση αποτέλεσε το μοναδικό φωτεινό σημείο, καθώς η παραγωγή στον κλάδο σημείωσε περαιτέρω άνοδο, αν και με σαφώς βραδύτερο ρυθμό.
Η ανάλυση των επιμέρους στοιχείων δείχνει ότι η οικονομική κάμψη καθοδηγείται ξεκάθαρα από τις δύο «ατμομηχανές» της ευρωζώνης, τη Γερμανία και τη Γαλλία, οι οποίες κατέγραψαν εκ νέου σημαντική υποχώρηση δραστηριότητας. Αντίθετα, ο ευρωπαϊκός Νότος προβάλλει αντιστάσεις, με την Ιταλία και την Ισπανία να σημειώνουν οριακή ανάπτυξη στον ιδιωτικό τομέα.
Η έλλειψη νέων παραγγελιών ανάγκασε τις επιχειρήσεις να απορροφήσουν ταχύτερα το εναπομείναν απόθεμα εργασιών τους με τον εντονότερο ρυθμό των τελευταίων 14 μηνών. Παράλληλα, η αποδυνάμωση της αγοράς οδήγησε σε περικοπές θέσεων εργασίας, με τον ρυθμό μείωσης των προσλήψεων να αγγίζει υψηλό 5,5 ετών, αν και σε γενικές γραμμές η πτώση κρίνεται ήπια. Στον τομέα των υπηρεσιών, η απασχόληση υποχώρησε για πρώτη φορά από τον Ιανουάριο του 2021.
Το πλέον ανησυχητικό εύρημα της έρευνας εστιάζεται στις τιμές. Το κόστος εισροών (πρώτες ύλες, ενέργεια, κ.λπ.) για τις επιχειρήσεις αυξήθηκε με τον ταχύτερο ρυθμό των τελευταίων 3,5 ετών, κυρίως λόγω των συνεχιζόμενων γεωπολιτικών αναταράξεων στη Μέση Ανατολή. Για να ανταπεξέλθουν, οι εταιρείες μετακύλισαν το κόστος στους καταναλωτές, με αποτέλεσμα ο πληθωρισμός στις τιμές εξόδου (χρεώσεις προϊόντων και υπηρεσιών) να «σκαρφαλώσει» σε υψηλό 38 μηνών.
Μοναδική αχτίδα αισιοδοξίας ήταν η μικρή ανάκαμψη της επιχειρηματικής εμπιστοσύνης για τους επόμενους 12 μήνες. Παρόλα αυτά, οι προσδοκίες παραμένουν εξαιρετικά χαμηλές σε σύγκριση με τα ιστορικά δεδομένα και σαφώς υποδεέστερες από τα επίπεδα που ίσχυαν πριν από το ξέσπασμα του πολέμου στη Μέση Ανατολή.
«Με την επιχειρηματική δραστηριότητα να υποχωρεί για δεύτερο συνεχή μήνα, είναι όλο και πιο πιθανό η οικονομία της ευρωζώνης να διολισθήσει σε συρρίκνωση το δεύτερο τρίμηνο, με τα δεδομένα να δείχνουν πτώση του ΑΕΠ κατά 0,2%», σχολιάζει ο Chris Williamson, επικεφαλής οικονομολόγος της S&P Global Market Intelligence.
«Την ίδια στιγμή, οι πληθωριστικές πιέσεις εντείνονται σε βαθμό που προκαλεί ανησυχία, προειδοποιώντας για έναν πληθωρισμό που μπορεί να προσεγγίσει το 4% στους επόμενους μήνες. Αυτό δημιουργεί έντονη νευρικότητα στην ΕΚΤ, η οποία θέλει να δράσει άμεσα για να αποτρέψει την παγίωση του υψηλού πληθωρισμού. Ωστόσο, οι κεντρικοί τραπεζίτες φοβούνται ότι αυξάνοντας τα επιτόκια εν μέσω μιας οικονομικής κάμψης, ενισχύουν τον κίνδυνο μιας βαθιάς ύφεσης. Μία αύξηση επιτοκίων μπορεί να λειτουργήσει ως δικλείδα ασφαλείας, όμως τα επιχειρήματα για περαιτέρω αυξήσεις θα εξασθενήσουν αν η οικονομία συνεχίσει να αποδυναμώνεται, καθώς η ίδια η πτώση της ζήτησης θα περιορίσει τελικά την τιμολογιακή ισχύ των εταιρειών και την αύξηση των μισθών», πρόσθεσε.