Έως και 39 ευρώ τον μήνα μπορεί να φτάσει το όφελος για ένα νοικοκυριό από τη νέα πρωτοβουλία μειώσεων τιμών στα σούπερ μάρκετ, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της Ανεξάρτητης Αρχής Ελέγχου της Αγοράς και Προστασίας του Καταναλωτή. Η πρωτοβουλία αφορά περισσότερους από 1.600 κωδικούς προϊόντων, με τις μειώσεις να επικεντρώνονται σε είδη καθημερινής κατανάλωσης και να επιχειρούν να περιορίσουν μέρος της πίεσης που εξακολουθεί να δέχεται ο οικογενειακός προϋπολογισμός.
Το ύψος της εξοικονόμησης δεν είναι ίδιο για όλους τους καταναλωτές. Εξαρτάται από το συνολικό ποσό που δαπανά κάθε οικογένεια στο σούπερ μάρκετ, από τα προϊόντα που επιλέγει αλλά και από το πόσοι από τους κωδικούς που αγοράζει συμμετέχουν στη συγκεκριμένη πρωτοβουλία.
Πώς προκύπτουν τα 39 ευρώ τον μήνα
Η εκτίμηση αφορά ένα τετραμελές νοικοκυριό που πραγματοποιεί αγορές περίπου 400 ευρώ τον μήνα από το σούπερ μάρκετ. Εφόσον σημαντικό τμήμα του καλαθιού του αποτελείται από προϊόντα στα οποία εφαρμόζονται οι νέες μειώσεις, η συνολική εξοικονόμηση μπορεί να προσεγγίσει τα 39 ευρώ σε μηνιαία βάση.
Πρόκειται για ποσό που αντιστοιχεί σχεδόν στο 10% ενός μηνιαίου λογαριασμού 400 ευρώ, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι κάθε οικογένεια θα δει αυτομάτως αντίστοιχη μείωση στο ταμείο. Το τελικό αποτέλεσμα θα εξαρτηθεί από τη σύνθεση του καλαθιού και το πραγματικό ύψος της έκπτωσης στους κωδικούς που αγοράζει κάθε καταναλωτής.
Το ζήτημα αποκτά μεγαλύτερη σημασία καθώς ο Σεπτέμβριος αποτελεί παραδοσιακά έναν από τους πιο επιβαρυμένους μήνες για τον οικογενειακό προϋπολογισμό. Οι αυξημένες υποχρεώσεις για σχολεία, στέγαση, φόρους και άλλες δαπάνες έχουν ήδη αναδείξει τον Σεπτέμβριο σε έναν από τους ακριβότερους μήνες για τα νοικοκυριά.
Πάνω από 1.600 προϊόντα με χαμηλότερες τιμές
Η πρωτοβουλία καλύπτει περισσότερους από 1.600 κωδικούς προϊόντων, ξεπερνώντας τον αρχικό στόχο. Στη λίστα περιλαμβάνονται διαφορετικές κατηγορίες τροφίμων και άλλων προϊόντων ευρείας κατανάλωσης, ώστε οι μειώσεις να μπορούν να επηρεάσουν μεγαλύτερο μέρος του καθημερινού καλαθιού.
Οι μειώσεις προκύπτουν μέσα από τη συμμετοχή προμηθευτών, βιομηχανιών και αλυσίδων λιανεμπορίου, με στόχο οι χαμηλότερες τιμές να περάσουν απευθείας στο ράφι.
Σε ορισμένες κατηγορίες προϊόντων τα ποσοστά μείωσης είναι σημαντικά υψηλότερα από τον μέσο όρο. Αυτό, ωστόσο, δεν σημαίνει ότι η συνολική δαπάνη ενός νοικοκυριού θα μειωθεί κατά το ίδιο ποσοστό, καθώς κάθε καλάθι αποτελείται από διαφορετικό συνδυασμό προϊόντων.
Έλεγχοι για να είναι πραγματικές οι μειώσεις
Κομβικό ρόλο στην εφαρμογή της πρωτοβουλίας έχει η Ανεξάρτητη Αρχή Ελέγχου της Αγοράς και Προστασίας του Καταναλωτή, η οποία καλείται να παρακολουθεί την εξέλιξη των τιμών και να διαπιστώνει εάν οι μειώσεις που εμφανίζονται στα ράφια είναι πραγματικές.
Ιδιαίτερη σημασία έχει η σύγκριση των νέων τιμών με εκείνες που ίσχυαν πριν από την εφαρμογή του μέτρου, ώστε να αποφεύγονται πρακτικές όπου μια προηγούμενη αύξηση θα μπορούσε να εμφανίσει στη συνέχεια τεχνητά μεγαλύτερο ποσοστό έκπτωσης.
Η αποτελεσματικότητα των ελέγχων είναι κρίσιμη για την αξιοπιστία της πρωτοβουλίας. Για τον καταναλωτή το ζητούμενο δεν είναι το ποσοστό που αναγράφεται σε μια ανακοίνωση ή σε μια πινακίδα, αλλά η πραγματική τελική τιμή που πληρώνει στο ταμείο.
Ποιοι μπορούν να κερδίσουν περισσότερο
Μεγαλύτερο όφελος μπορούν να έχουν τα νοικοκυριά που αγοράζουν συστηματικά αρκετούς από τους κωδικούς που έχουν ενταχθεί στην πρωτοβουλία. Μια τετραμελής οικογένεια με σχετικά μεγάλο μηνιαίο καλάθι έχει, για παράδειγμα, περισσότερες πιθανότητες να δει αισθητή διαφορά από έναν καταναλωτή που πραγματοποιεί περιορισμένες αγορές.
Τα 39 ευρώ τον μήνα, επομένως, πρέπει να αντιμετωπίζονται ως εκτίμηση δυνητικού οφέλους και όχι ως εγγυημένη οριζόντια έκπτωση για κάθε νοικοκυριό.
Η διάκριση αυτή είναι σημαντική, ιδιαίτερα σε μια περίοδο κατά την οποία οι οικογενειακοί προϋπολογισμοί παραμένουν πιεσμένοι από σειρά διαφορετικών δαπανών. Το MoneyPress έχει καταγράψει ότι μόνο μέσα στον Σεπτέμβριο τα νοικοκυριά βρίσκονται αντιμέτωπα με σειρά μεγάλων λογαριασμών και οικονομικών υποχρεώσεων, γεγονός που αυξάνει τη σημασία ακόμη και σχετικά μικρών μηνιαίων εξοικονομήσεων.
Η μάχη με την ακρίβεια στα ράφια
Η εξέλιξη έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία η ακρίβεια εξακολουθεί να βρίσκεται ψηλά στις ανησυχίες των καταναλωτών. Παρότι σε επιμέρους προϊόντα έχουν καταγραφεί μειώσεις, οι σωρευτικές ανατιμήσεις των προηγούμενων ετών έχουν διατηρήσει το συνολικό κόστος του καθημερινού καλαθιού σε υψηλά επίπεδα.
Για τον λόγο αυτό, η αποτελεσματικότητα της νέας πρωτοβουλίας δεν θα κριθεί μόνο από τον αριθμό των προϊόντων που εντάχθηκαν σε αυτή, αλλά κυρίως από το πόσο θα μειωθεί στην πράξη ο λογαριασμός στο ταμείο.
Σημαντικός παράγοντας θα είναι επίσης η διάρκεια των χαμηλότερων τιμών. Εάν μέρος των μειώσεων διατηρηθεί για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα, η επίδραση στον οικογενειακό προϋπολογισμό θα είναι σαφώς μεγαλύτερη από μια βραχυπρόθεσμη εμπορική παρέμβαση.
Τι πρέπει να κοιτούν οι καταναλωτές
Οι καταναλωτές έχουν συμφέρον να συγκρίνουν όχι μόνο τα ποσοστά έκπτωσης αλλά κυρίως την τελική τιμή ανά μονάδα προϊόντος. Ιδιαίτερα σε προϊόντα που προσφέρονται σε διαφορετικές συσκευασίες, μια μεγάλη ονομαστική έκπτωση δεν σημαίνει απαραίτητα ότι αποτελεί και την οικονομικότερη επιλογή.
Παράλληλα, η σύγκριση μεταξύ διαφορετικών αλυσίδων και προϊόντων ιδιωτικής ετικέτας μπορεί να αυξήσει την τελική εξοικονόμηση. Όσο μεγαλύτερη είναι η διαφάνεια στις τιμές τόσο μεγαλύτερη είναι και η δυνατότητα του καταναλωτή να αξιοποιήσει τον ανταγωνισμό.
Το πραγματικό τεστ για τη νέα πρωτοβουλία θα γίνει συνεπώς στα ταμεία των σούπερ μάρκετ. Εάν οι μειώσεις σε περισσότερους από 1.600 κωδικούς περάσουν ουσιαστικά στο καθημερινό καλάθι, το μηνιαίο όφελος μπορεί να αποτελέσει μια μικρή αλλά υπολογίσιμη ανάσα για χιλιάδες οικογένειες.