Το 2025 αποτέλεσε ακόμη μία χρονιά σημαντικής ενίσχυσης της ανθεκτικότητας του ελληνικού χρηματοπιστωτικού συστήματος, με τις ελληνικές τράπεζες να επιβεβαιώνουν τη βελτιωμένη θέση τους τόσο απέναντι στους ευρωπαϊκούς ανταγωνιστές τους όσο και στις απαιτήσεις των διεθνών εποπτικών αρχών. Αυτό υπογραμμίζει ο Διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος, Γιάννης Στουρνάρας, στον πρόλογο της Ετήσιας Έκθεσης Δραστηριοτήτων Προληπτικής Εποπτείας και Εξυγίανσης 2025, επισημαίνοντας ότι το τραπεζικό σύστημα εισέρχεται σε μια νέα φάση ισχυρότερης κεφαλαιακής επάρκειας και βελτιωμένης ποιότητας ενεργητικού, χωρίς όμως να υποτιμώνται οι νέοι κίνδυνοι που δημιουργεί το διεθνές περιβάλλον.
Ετήσια Έκθεση Δραστηριοτήτων Προληπτικής Εποπτείας και Εξυγίανσης 2025
Όπως αναφέρει, τα ελληνικά Σημαντικά Πιστωτικά Ιδρύματα κατέγραψαν επιδόσεις καλύτερες από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο στην πανευρωπαϊκή άσκηση προσομοίωσης ακραίων καταστάσεων (stress tests) της Ευρωπαϊκής Αρχής Τραπεζών (EBA) για το 2025. Παράλληλα, η άσκηση που πραγματοποίησε το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο στο πλαίσιο του Προγράμματος Αξιολόγησης του Χρηματοπιστωτικού Τομέα (FSAP) επιβεβαίωσε ότι οι ελληνικές τράπεζες παραμένουν ανθεκτικές ακόμη και υπό ιδιαίτερα δυσμενή μακροοικονομικά σενάρια.
Σημαντική εξέλιξη αποτέλεσε και η αναβάθμιση των ελληνικών τραπεζών στην επενδυτική βαθμίδα από τους διεθνείς οίκους αξιολόγησης, γεγονός που τους επέτρεψε να αντλήσουν κεφάλαια από τις διεθνείς αγορές με ιδιαίτερα ανταγωνιστικούς όρους, ενισχύοντας περαιτέρω τη χρηματοδοτική τους ευελιξία.
Θετική ήταν η εικόνα και για τα Λιγότερο Σημαντικά Πιστωτικά Ιδρύματα, τα οποία αύξησαν το μερίδιο αγοράς τους, βελτίωσαν τη λειτουργική τους αποτελεσματικότητα και επιτάχυναν την εξυγίανση των ισολογισμών τους. Ως αποτέλεσμα, ο δείκτης μη εξυπηρετούμενων δανείων υποχώρησε κάτω από το 5% στο τέλος του 2025, επιβεβαιώνοντας τη σημαντική πρόοδο που έχει επιτευχθεί τα τελευταία χρόνια.
Στον ασφαλιστικό κλάδο, ο κ. Στουρνάρας σημειώνει ότι οι επιχειρήσεις ανταποκρίθηκαν αποτελεσματικά στις προκλήσεις του διεθνούς περιβάλλοντος, ενώ διαχειρίστηκαν με επιτυχία τις αυξανόμενες απαιτήσεις για ψηφιακό μετασχηματισμό και καινοτομία. Το αυξημένο ενδιαφέρον των τραπεζών για την απόκτηση συμμετοχών σε ασφαλιστικές εταιρείες, όπως επισημαίνει, αποτυπώνει τόσο τις θετικές προοπτικές του κλάδου όσο και τη στρατηγική των πιστωτικών ιδρυμάτων να διαφοροποιήσουν τις πηγές εσόδων τους μέσω της ενίσχυσης του bancassurance.
Παράλληλα, η Τράπεζα της Ελλάδος προχώρησε σε σημαντική ενίσχυση του εποπτικού πλαισίου για τους διαχειριστές πιστώσεων, θεσπίζοντας αυστηρότερες απαιτήσεις σε θέματα εταιρικής διακυβέρνησης, εσωτερικού ελέγχου και υποβολής εποπτικών αναφορών, με στόχο τη βελτίωση της αποτελεσματικότητας και της διαφάνειας στη διαχείριση των απαιτήσεων.
Ωστόσο, ο διοικητής της ΤτΕ προειδοποιεί ότι οι γεωπολιτικές εξελίξεις δημιουργούν ένα νέο περιβάλλον αυξημένης αβεβαιότητας. Η όξυνση των εντάσεων στη Μέση Ανατολή έχει ήδη οδηγήσει σε σημαντική άνοδο των τιμών της ενέργειας, επιβαρύνοντας τις αναπτυξιακές προοπτικές και αναζωπυρώνοντας τις πληθωριστικές πιέσεις σε παγκόσμιο επίπεδο. Την ίδια στιγμή, η διατήρηση υψηλών δασμών από τις Ηνωμένες Πολιτείες και οι ανακατατάξεις στις διεθνείς αλυσίδες εφοδιασμού περιορίζουν το διεθνές εμπόριο και ενισχύουν τον γεωοικονομικό κατακερματισμό.
Όπως επισημαίνεται στην έκθεση, η αποκλιμάκωση των γεωπολιτικών εντάσεων θα μπορούσε να οδηγήσει σε σταδιακή αποκλιμάκωση των ενεργειακών τιμών, ωστόσο οι προοπτικές παραμένουν ιδιαίτερα αβέβαιες και εξαρτώνται από την ομαλή αποκατάσταση των ενεργειακών ροών.
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, η ενίσχυση της ανθεκτικότητας του χρηματοπιστωτικού συστήματος αποτελεί την κορυφαία εποπτική προτεραιότητα για το 2026. Η Τράπεζα της Ελλάδος δίνει ιδιαίτερη έμφαση στην αντιμετώπιση των γεωπολιτικών κινδύνων, της διεθνούς μακροοικονομικής αβεβαιότητας αλλά και των κινδύνων που συνδέονται με τις Τεχνολογίες Πληροφορικής και Επικοινωνιών, καθώς και την κυβερνοασφάλεια.
Παράλληλα, οι εποπτικές αρχές θα συνεχίσουν να παρακολουθούν στενά την εφαρμογή συνετών πιστοδοτικών κριτηρίων στις νέες χρηματοδοτήσεις, τον κίνδυνο συγκέντρωσης χαρτοφυλακίων και την αποτελεσματικότητα των λύσεων αναδιάρθρωσης δανείων. Αντίστοιχα, στον ασφαλιστικό κλάδο, οι προτεραιότητες επικεντρώνονται στην έγκαιρη αναγνώριση κινδύνων που σχετίζονται με την κλιματική αλλαγή, τις γεωπολιτικές εξελίξεις και τις κυβερνοεπιθέσεις.
Για τους διαχειριστές πιστώσεων, βασικός στόχος παραμένει η αντιμετώπιση αδυναμιών που εξακολουθούν να εντοπίζονται σε ζητήματα εταιρικής διακυβέρνησης και παρακολούθησης της διαχείρισης απαιτήσεων, με παράλληλη ενίσχυση της διαφάνειας στις σχέσεις με τους δανειολήπτες.
Κλείνοντας τον πρόλογό του, ο Γιάννης Στουρνάρας υπογραμμίζει ότι η ετήσια έκθεση ενισχύει τη διαφάνεια και τη λογοδοσία της Τράπεζας της Ελλάδος ως προς την άσκηση των εποπτικών της αρμοδιοτήτων, ενώ ιδιαίτερη αναφορά κάνει στην αναγνώριση που έλαβε η ελληνική εποπτική αρχή από το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο, το οποίο στο πλαίσιο του FSAP εξήρε την ποιότητα, την αποτελεσματικότητα και τον επαγγελματισμό της εποπτείας που ασκεί η Τράπεζα της Ελλάδος στο ελληνικό χρηματοπιστωτικό σύστημα.