Η προετοιμασία για τη συνταξιοδότηση γίνεται πιο σύνθετη όταν ένας ασφαλισμένος έχει εργαστεί σε περισσότερους από έναν πρώην φορείς ασφάλισης. Η διαδοχική ασφάλιση επηρεάζει την εξέταση του δικαιώματος και τον υπολογισμό της παροχής, ενώ ο e-ΕΦΚΑ διαθέτει ειδικές οδηγίες για την αξιοποίηση των διαφορετικών περιόδων. Το ζήτημα αποκτά πρακτική σημασία για όσους σχεδιάζουν να υποβάλουν αίτηση το επόμενο διάστημα. Δεν πρόκειται για νέα αλλαγή νόμου της 7ης Νοεμβρίου, αλλά για χρηστικό οδηγό με βάση τους ισχύοντες κανόνες.
Τι θεωρείται διαδοχική ασφάλιση
Ο e-ΕΦΚΑ χαρακτηρίζει διαδοχική ασφάλιση τις περιόδους έως τις 31 Δεκεμβρίου 2016 που πραγματοποιήθηκαν σε διαφορετικούς φορείς οι οποίοι εντάχθηκαν στον ενιαίο οργανισμό. Δεν πρέπει να συγχέεται με την παράλληλη απασχόληση, όταν καταβάλλονταν περισσότερες από μία εισφορές για το ίδιο χρονικό διάστημα. Η διάκριση είναι ουσιαστική, επειδή οι κανόνες αξιοποίησης δεν είναι ταυτόσημοι. Πριν από την αίτηση, ο ασφαλισμένος χρειάζεται να καταγράψει πότε και σε ποιον φορέα υπαγόταν, ώστε να μην παραλείψει σημαντικό χρόνο.
Ποιος φορέας εξετάζει το δικαίωμα
Η εξέταση των συνταξιοδοτικών προϋποθέσεων ακολουθεί συγκεκριμένη σειρά, με αφετηρία τη νομοθεσία του τελευταίου ενταχθέντος φορέα και στη συνέχεια τους προηγούμενους, σύμφωνα με τις επίσημες οδηγίες. Ανάλογα με την περίπτωση εξετάζεται και η δυνατότητα θεμελίωσης με δεκαπέντε έτη ασφάλισης στο 67ο έτος. Αυτό δεν σημαίνει ότι όλοι μπορούν να αποχωρήσουν με τον ίδιο τρόπο ή ότι αρκεί η απλή άθροιση των ετών. Σχετικό είναι το ρεπορτάζ για τις αιτήσεις συνταξιοδότησης.
Η επιλογή συνυπολογισμού χρειάζεται προσοχή
Ο συνυπολογισμός χρόνου από διαφορετικό πρώην φορέα έως το τέλος του 2016 δεν είναι υποχρεωτικός σε κάθε περίπτωση. Η επιλογή, όμως, υπάγεται σε προϋποθέσεις και μπορεί να είναι δεσμευτική. Ο e-ΕΦΚΑ διευκρινίζει ότι δεν είναι δυνατή η μεταγενέστερη προσμέτρηση χρόνου που εξαιρέθηκε με τη σχετική δήλωση κατά τη συνταξιοδότηση. Για τον λόγο αυτό, οι ενδιαφερόμενοι δεν πρέπει να αντιμετωπίζουν το πεδίο της αίτησης ως τυπική λεπτομέρεια. Απαιτείται προηγούμενη εξέταση του ασφαλιστικού ιστορικού και των πιθανών συνεπειών.
Πώς αξιοποιείται η παράλληλη ασφάλιση
Η παράλληλη ασφάλιση είναι διαφορετική περίπτωση από τη διαδοχική. Σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να εξεταστεί η αξιοποίησή της για προσαύξηση ή για δεύτερη ανταποδοτική σύνταξη, σύμφωνα με τους ειδικούς κανόνες. Δεν δημιουργούνται αυτομάτως δύο πλήρεις εθνικές συντάξεις επειδή κάποιος πλήρωνε εισφορές σε δύο φορείς. Ο e-ΕΦΚΑ εξηγεί ότι η αξιοποίηση εξαρτάται από το ασφαλιστικό ιστορικό και τις προϋποθέσεις του δικαιώματος. Για τους ενδιαφερομένους, το ζητούμενο είναι να συγκρίνουν νόμιμες επιλογές με πραγματικά στοιχεία.
Η ηλεκτρονική αίτηση και τα δικαιολογητικά
Η αίτηση κύριας σύνταξης υποβάλλεται μέσω της ηλεκτρονικής υπηρεσίας του e-ΕΦΚΑ με κωδικούς Taxisnet. Η υποβολή γίνεται ανεξάρτητα από τον αριθμό πρώην φορέων στους οποίους είχε ασφαλιστεί ο ενδιαφερόμενος. Τα δικαιολογητικά διαβιβάζονται μέσω του Ψηφιακού Δωματίου Επικοινωνίας, σύμφωνα με τις οδηγίες του φορέα. Η πρόσφατη εξέλιξη της ηλεκτρονικής διαδικασίας στο Δημόσιο παρουσιάζεται σε σχετικό άρθρο του MoneyPress, με ειδικούς κανόνες για τους δημοσίους υπαλλήλους.
Τα κενά του ασφαλιστικού ιστορικού
Η ύπαρξη διαφορετικών αριθμών μητρώου, παλαιών ενσήμων ή διαστημάτων αυτοαπασχόλησης μπορεί να δυσκολέψει την καταγραφή του χρόνου. Οι ασφαλισμένοι είναι χρήσιμο να ελέγχουν εκ των προτέρων τις περιόδους που εμφανίζονται ηλεκτρονικά και να διατηρούν τα διαθέσιμα αποδεικτικά. Εάν διαπιστώσουν ασυμφωνία, μπορούν να ζητήσουν διευκρινίσεις από τον αρμόδιο φορέα πριν υποβάλουν οριστική δήλωση. Η προετοιμασία αυτή μπορεί να περιορίσει τις διορθώσεις και τις καθυστερήσεις κατά την επεξεργασία του αιτήματος.
Πλασματικά έτη και πρόσθετες επιλογές
Η εξαγορά πλασματικών ετών αποτελεί διαφορετικό εργαλείο από τη διαδοχική ασφάλιση και δεν πρέπει να χρησιμοποιείται χωρίς προηγούμενο υπολογισμό κόστους και ωφέλειας. Ανάλογα με την περίπτωση, μπορεί να επηρεάσει τη θεμελίωση δικαιώματος ή τον υπολογισμό της παροχής, αλλά απαιτεί ειδικό έλεγχο. Οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να ανατρέξουν στην ανάλυση του MoneyPress για το κόστος εξαγοράς πλασματικών ετών. Η σωστή απόφαση χρειάζεται εξατομικευμένα στοιχεία και όχι γενικές εκτιμήσεις.
Ο οικονομικός σχεδιασμός πριν από την έξοδο
Η ημερομηνία αποχώρησης επηρεάζει την έναρξη καταβολής της παροχής, το διαθέσιμο εισόδημα και την ανάγκη κάλυψης των ενδιάμεσων δαπανών. Για όσους έχουν διαδοχική ασφάλιση, μια ελλιπής δήλωση μπορεί να περιπλέξει την εξέταση. Είναι επομένως χρήσιμο να προηγείται έλεγχος του ασφαλιστικού χρόνου, των οφειλών και των εναλλακτικών επιλογών. Σχετικές πληροφορίες παρέχει το MoneyPress για τις προϋποθέσεις πρόωρης συνταξιοδότησης, που διαφέρουν από περίπτωση σε περίπτωση.
Επίσημη πηγή: https://www.efka.gov.gr/el/menoy/sychnes-eroteseis/syntaxeis/aponomes-kyrion-syntaxeon/misthotoi/diadochike-asphalise